UBND TP HCM vừa ban hành Quyết định 23/2026/QĐ-UBND về chính sách quản lý và hỗ trợ đối với nhà ở riêng lẻ cho thuê để ở (nhà trọ) đã hoạt động trước ngày 1/7/2024. Theo đó, quy định mới sẽ chính thức được triển khai từ ngày 1/5/2026 đến hết ngày 1/6/2028 nhằm nâng cao chuẩn an toàn và điều kiện sinh hoạt cho người dân. Các loại hình như cơ sở lưu trú du lịch, nhà cao từ 7 tầng trở lên hoặc nhà có dưới 20 phòng cho thuê không thuộc phạm vi điều chỉnh của quyết định này.
Về tiêu chuẩn kỹ thuật, văn bản quy định diện tích sàn sử dụng bình quân phải đạt tối thiểu 4 m²/người để đảm bảo không gian sống cơ bản. Hạ tầng tiếp cận phòng cháy chữa cháy (PCCC) cũng được siết chặt với yêu cầu đường vào nhà trọ phải đảm bảo cho xe chữa cháy tiếp cận, với chiều rộng tối thiểu 3,5 m và chiều cao không dưới 4,5 m. Trong trường hợp không đáp ứng được điều kiện tiếp cận trực tiếp, công trình phải tuân thủ các giới hạn cụ thể về khoảng cách đỗ xe và đảm bảo nguồn nước phục vụ chữa cháy.
Đối với an toàn bên trong, mỗi nhà trọ bắt buộc phải có ít nhất một lối thoát nạn mà tất cả các phòng đều có thể dẫn ra. Các khu vực có nguy cơ cháy nổ cao như nơi để xe cần được ngăn cách rõ ràng. Chủ nhà trọ phải trang bị tối thiểu 2 bình bột ABC loại 4 kg, thiết bị cảnh báo cháy và dụng cụ cứu hộ tại các tầng. Ngoài ra, quy định yêu cầu chủ nhà thực hiện đầy đủ thủ tục đăng ký kinh doanh và đăng ký cư trú cho người thuê dưới sự giám sát của cơ quan chức năng.
Song song với việc siết chặt quản lý, TP HCM triển khai nhiều cơ chế hỗ trợ nhằm giảm gánh nặng cho các bên. Người ở trọ có đăng ký tạm trú tại các cơ sở đạt chuẩn sẽ được áp dụng định mức điện và nước theo giá sinh hoạt không kinh doanh. Cụ thể, khi chủ nhà xuất trình giấy xác nhận cư trú của người thuê, ngành điện sẽ áp giá bán lẻ điện sinh hoạt bậc 3 cho toàn bộ sản lượng tiêu thụ. Tổng công ty Cấp nước Sài Gòn (Sawaco) cũng được giao nhiệm vụ xây dựng chính sách hỗ trợ giá nước căn cứ trên xác nhận tạm trú của người dân.
UBND TP HCM yêu cầu chính quyền cấp xã vận động và yêu cầu chủ nhà trọ cam kết thu tiền điện, nước đúng đơn giá quy định, đã bao gồm tỷ lệ hao hụt và không được thu thêm phần chênh lệch. Đối với các chủ nhà có nhu cầu cải tạo, nâng cấp hệ thống PCCC, thành phố sẽ hỗ trợ kết nối với nguồn vốn vay ưu đãi từ Ngân hàng Chính sách Xã hội và các quỹ hỗ trợ địa phương. Trường hợp cơ sở không thể đáp ứng tiêu chí và buộc phải dừng hoạt động, chủ nhà cũng có thể tiếp cận nguồn vốn này để chuyển đổi ngành nghề kinh doanh.
Thông tin về các cơ sở đạt chuẩn sẽ được tích hợp và hiển thị trên tính năng “Nhà trọ an toàn” trong ứng dụng Công dân số TP HCM và bản đồ số thành phố, giúp người thuê dễ dàng lựa chọn nơi ở an toàn và minh bạch. Việc ban hành quy định này là bước cụ thể hóa các quy định tại Luật Nhà ở số 27/2023/QH15 và Luật Đất đai số 31/2024/QH15.
