Kỳ quan hang động được thiên nhiên kiến tạo qua hàng triệu năm

Nước ngầm bào mòn đá vôi qua hàng triệu năm đã tạo nên Jeita Grotto, hệ thống hang động nổi tiếng với thạch nhũ, măng đá và sông ngầm.

Hang động Jeita Grotto nằm cách thủ đô Beirut khoảng 20 km về phía Bắc, trong thung lũng sông Nahr al-Kalb. Đây là một trong những hệ thống hang động đá vôi nổi tiếng nhất Trung Đông, với tổng chiều dài các khu vực đã được khám phá vượt 9 km. Qua hàng triệu năm, nước ngầm hòa tan đá vôi, tạo nên những đại sảnh rộng lớn cùng vô số thạch nhũ, măng đá và cột đá có hình dáng kỳ thú.

Jeita gồm hai tầng hang động nối với nhau. Tầng dưới được nhà truyền giáo người Mỹ William Thomson phát hiện vào năm 1836, khi ông tiến sâu vào hang và tìm thấy một dòng sông ngầm. Những chuyến thám hiểm tiếp theo dần hé lộ quy mô rộng lớn của hệ thống hang động. Đến năm 1958, các nhà thám hiểm Liban phát hiện thêm tầng hang phía trên, mở ra một thế giới hoàn toàn khác với những khoang đá khô ráo và các cấu trúc thạch nhũ đồ sộ.

Điểm đặc biệt của Jeita là sự tương phản giữa hai tầng hang. Tầng trên dài khoảng 2.130 m, nổi bật với những đại sảnh chứa vô số thạch nhũ buông xuống từ trần hang như rèm đá, kết hợp cùng măng đá mọc lên từ nền đất. Một số khối đá kết nối với nhau thành những cột trụ khổng lồ. Trong khi đó, tầng dưới có dòng sông ngầm uốn lượn qua những hành lang tối, tạo nên khung cảnh huyền bí.

Những cấu trúc thạch nhũ kỳ ảo bên trong hang động Jeita. Ảnh: indroyc.com

Một trong những điểm nhấn nổi tiếng nhất của Jeita là khối thạch nhũ khổng lồ dài khoảng 8,2 m, được xem là một trong những cấu trúc thạch nhũ lớn nhất thế giới. Những giọt nước giàu khoáng chất nhỏ xuống qua hàng nghìn, thậm chí hàng triệu năm đã tích tụ canxit, tạo nên các hình thù tự nhiên vô cùng đa dạng. Ánh sáng nhân tạo được bố trí khéo léo càng làm nổi bật màu sắc và đường nét của những khối đá.

Nếu tầng trên đưa du khách bước vào thế giới của những cung điện đá, tầng dưới lại mang đến trải nghiệm khác biệt: khám phá dòng sông ngầm bằng thuyền điện. Con thuyền lặng lẽ len qua những hành lang đá, giữa mặt nước tối phản chiếu ánh sáng và tiếng nước vang vọng trong lòng núi. Đây cũng là một phần quan trọng của hệ thống Nahr al-Kalb, nguồn cung cấp nước cho khu vực xung quanh.

Jeita từng lọt vào vòng chung kết cuộc bình chọn Bảy kỳ quan thiên nhiên mới của thế giới. Không chỉ có giá trị du lịch, hang động còn là một phòng thí nghiệm địa chất tự nhiên, giúp các nhà khoa học tìm hiểu quá trình hình thành cảnh quan karst. Để bảo vệ những cấu trúc mong manh đã mất hàng triệu năm hình thành, du khách không được chụp ảnh bên trong hang. Jeita thực sự là minh chứng sống động cho khả năng sáng tạo phi thường của thiên nhiên.

Loài hoa khổng lồ có hình dáng như vương miện từng xuất hiện từ hàng trăm triệu năm trước.

Tháng 10 nóng kỷ lục, năm 2026 có thể vượt 1,5°C

Theo Cơ quan Biến đổi khí hậu Copernicus (C3S), nhiệt độ trung bình toàn cầu trong tháng 10 đạt 15,35°C, cao hơn 0,9°C so với mức trung bình giai đoạn 1991–2020 và cao hơn 1,75°C so với thời kỳ tiền công nghiệp 1850–1900.

Đây là tháng 10 nóng nhất kể từ khi dữ liệu quan trắc được ghi nhận. Tháng 10 cũng là tháng thứ ba liên tiếp nhiệt độ toàn cầu vượt ngưỡng 1,5°C so với thời kỳ tiền công nghiệp, sau tháng 8 và tháng 9.

wl3yjidrnibcorrwsmjz1gulhm-pmroj0mdcyacrniumlmpof0n4roakvm4snmxpoanlklbogvf1un4lhem0l8wom22spnwn4iocwngjytx5lcvpuchs6to1oo7d4rnrem1ou3ll6sjzgjmyc2gaymr-mxhwy3kx59nj8muz7t0fd0bezl5amerb3xagtndu.jpg
Biểu đồ nhiệt tháng 10 ghi nhận qua các năm.

Khám phá những hang động biển kỳ ảo ẩn sâu dưới lòng đại dương

Từ ánh xanh huyền ảo ở Croatia đến những đường hầm ngập nước tại Sardinia, các hang động biển mê hoặc bởi vẻ đẹp và hệ sinh thái độc đáo, nhưng cũng đầy hiểm nguy.

Khác với những hang động trên đất liền, hang động dưới biển được hình thành và biến đổi bởi nhiều quá trình địa chất phức tạp, từ sự hòa tan đá vôi, hoạt động núi lửa đến biến động mực nước biển. Một số nằm hoàn toàn dưới mặt nước, số khác có lối vào ngay trên bờ nhưng những khoang bên trong lại ngập nước. Không ít địa điểm sở hữu những đường hầm kéo dài hàng trăm mét, đòi hỏi thợ lặn chuyên nghiệp mới có thể khám phá.

Tại Croatia, hang động Modra špilja (Blue Cave) trên đảo Biševo nổi tiếng với ánh sáng xanh kỳ ảo. Ánh nắng xuyên qua một khe mở dưới mặt nước, phản chiếu lên nền đá vôi rồi lan tỏa khắp khoang hang. Khi điều kiện ánh sáng thuận lợi, nước biển và các bức tường đá dường như phát sáng màu xanh bạc. Đây là một ví dụ tuyệt đẹp về cách ánh sáng tự nhiên biến đổi cảnh quan dưới lòng biển.

Khám phá những hố sụt khổng lồ kỳ bí trên thế giới

Từ những vực sâu giữa rừng nhiệt đới đến hố xanh dưới biển, các hố sụt khổng lồ hé lộ những bí mật địa chất và hệ sinh thái độc đáo.

Từ hố sụt ở Phong Nha – Kẻ Bàng đến loạt kỳ quan hố sụt nổi tiếng thế giới, câu chuyện của các hố sụt cho thấy chúng không chỉ là một hiện tượng địa chất đơn thuần mà là những cửa sổ mở ra lịch sử hình thành cảnh quan, sự vận động của nước và mối quan hệ mong manh giữa thiên nhiên với hoạt động của con người.

Hố sụt – khoảng trống khổng lồ do thiên nhiên tạo tác