Báo Tri thức và Cuộc sống - TIN TỨC PHỔ BIẾN KIẾN THỨC 24H
  • Tài chính - Ngân hàng
  • Bất động sản
  • Doanh nghiệp - Doanh nhân
  • Tin 24/7
  • Tiêu dùng - Bạn đọc
  • VietnamDaily Relax
Báo Tri thức và Cuộc sống - TIN TỨC PHỔ BIẾN KIẾN THỨC 24H
Tài chính - Ngân hàng Bất động sản Doanh nghiệp - Doanh nhân Tin 24/7 Tiêu dùng - Bạn đọc VietnamDaily Relax

VietnamDaily Relax

Giải mã các hình tượng thiên văn học trong Cửu Đỉnh nhà Nguyễn

03/10/2020 07:21

(VietnamDaily) - Cửu Đỉnh nhà Nguyễn được ví như bộ "bách khoa toàn thư" bằng hình ảnh của người Việt xưa. Trong bộ "bách khoa thư" ấy, dĩ nhiên không thể thiếu lĩnh vực thiên văn học...

Quốc Lê

Tử vi ngày 3/10/2020 cho 12 con giáp: Mão có quý nhân, Mùi khó khăn về tiền bạc

Thiên văn là một ngành học thuật được coi trọng đặc biệt ở các triều đại phong kiến Á Đông. Vì vậy, không có gì ngạc nhiên khi các hình tượng thiên văn là một phần không thể thiếu trong hệ thống hình khắc của bộ Cửu Đỉnh nhà nguyễn.
Thiên văn là một ngành học thuật được coi trọng đặc biệt ở các triều đại phong kiến Á Đông. Vì vậy, không có gì ngạc nhiên khi các hình tượng thiên văn là một phần không thể thiếu trong hệ thống hình khắc của bộ Cửu Đỉnh nhà nguyễn.
Hình tượng thiên văn đầu tiên phải kể đến là "Nhật", tức là mặt trời, được khắc trên Cao Đỉnh, chiếc đỉnh đứng đầu. Theo quan niệm xưa, mặt trời tượng trưng cho nguồn sinh khí tràn ngập khắp vũ trụ, đồng thời cũng thể hiện ngôi vị của bậc thiên tử, những người ban phát ân đức cho muôn dân như hào quang của mặt trời.
Hình tượng thiên văn đầu tiên phải kể đến là "Nhật", tức là mặt trời, được khắc trên Cao Đỉnh, chiếc đỉnh đứng đầu. Theo quan niệm xưa, mặt trời tượng trưng cho nguồn sinh khí tràn ngập khắp vũ trụ, đồng thời cũng thể hiện ngôi vị của bậc thiên tử, những người ban phát ân đức cho muôn dân như hào quang của mặt trời.
Nhân Đỉnh, chiếc đỉnh thứ hai trong bộ Cửu Đỉnh có hình tượng "Nguyệt", nghĩa là mặt trăng. Trăng là thiên thể có vai trò trọng yếu trong phép làm lịch Á Đông xưa. Một chu kỳ của trăng ứng với một tháng trong Âm lịch. Nhìn vào mặt trăng, người xưa có thể dự báo thời tiết, diễn biến của mùa màng.
Nhân Đỉnh, chiếc đỉnh thứ hai trong bộ Cửu Đỉnh có hình tượng "Nguyệt", nghĩa là mặt trăng. Trăng là thiên thể có vai trò trọng yếu trong phép làm lịch Á Đông xưa. Một chu kỳ của trăng ứng với một tháng trong Âm lịch. Nhìn vào mặt trăng, người xưa có thể dự báo thời tiết, diễn biến của mùa màng.
Chương đỉnh, chiếc đỉnh thứ ba có hình tượng "Mộc tinh, Hỏa tinh, Thổ tinh, Kim tinh, Thủy tinh", nghĩa là sao Mộc, sao Hỏa, sao Thổ, sao Kim, sao Thủy, các tinh tú có vai trò quan trọng trong thiên văn cổ phương Đông. Các thiên thể này cũng tương ứng với năm yếu tố của Ngũ hành, học thuyết giải thích sự vận hành vạn vật của người xưa.
Chương đỉnh, chiếc đỉnh thứ ba có hình tượng "Mộc tinh, Hỏa tinh, Thổ tinh, Kim tinh, Thủy tinh", nghĩa là sao Mộc, sao Hỏa, sao Thổ, sao Kim, sao Thủy, các tinh tú có vai trò quan trọng trong thiên văn cổ phương Đông. Các thiên thể này cũng tương ứng với năm yếu tố của Ngũ hành, học thuyết giải thích sự vận hành vạn vật của người xưa.
Anh đỉnh, chiếc đỉnh thứ tư có hình tượng "Ngân hán", nghĩa là dải Ngân hà. Là một thiên hà chứa Hệ Mặt trời của chúng ta, dài Ngân hà xuất hiện trên bầu trời như một dải sao mà con người tưởng tượng là dòng sông chảy trên trời. Nhìn vào dải Ngân hà, người xưa có thể đoán được thời vận tốt xấu.
Anh đỉnh, chiếc đỉnh thứ tư có hình tượng "Ngân hán", nghĩa là dải Ngân hà. Là một thiên hà chứa Hệ Mặt trời của chúng ta, dài Ngân hà xuất hiện trên bầu trời như một dải sao mà con người tưởng tượng là dòng sông chảy trên trời. Nhìn vào dải Ngân hà, người xưa có thể đoán được thời vận tốt xấu.
Ngoài dải Ngân hà, trên Anh đỉnh còn có một hình tượng thiên văn khác là “Bắc Đẩu” , nghĩa là sao Bắc Đẩu. Đây là chòm sao gồm 7 ngôi sao nằm ở phương Bắc, được người xưa dùng làm dấu mốc xác định phương hướng vào ban đêm. 7 ngôi sao này còn được gọi là Đế Xa - cỗ xe của bầu trời.
Ngoài dải Ngân hà, trên Anh đỉnh còn có một hình tượng thiên văn khác là “Bắc Đẩu” , nghĩa là sao Bắc Đẩu. Đây là chòm sao gồm 7 ngôi sao nằm ở phương Bắc, được người xưa dùng làm dấu mốc xác định phương hướng vào ban đêm. 7 ngôi sao này còn được gọi là Đế Xa - cỗ xe của bầu trời.
Trên Nghị đỉnh, chiếc đỉnh thứ 5 có khắc hình tượng "Nam đẩu", nghĩa là sao Nam Đẩu. Đây là một chòm sao gồm sáu ngôi nằm ở hướng Nam, ngược hướng với chòm sao Bắc Đẩu. Người xưa xếp chòm sao này vào Nhị thập bát tú, coi mỗi ngôi sao trong chòm sao ứng với một vị thần.
Trên Nghị đỉnh, chiếc đỉnh thứ 5 có khắc hình tượng "Nam đẩu", nghĩa là sao Nam Đẩu. Đây là một chòm sao gồm sáu ngôi nằm ở hướng Nam, ngược hướng với chòm sao Bắc Đẩu. Người xưa xếp chòm sao này vào Nhị thập bát tú, coi mỗi ngôi sao trong chòm sao ứng với một vị thần.
Mời quý độc giả xem video: Dấu thương xứ Huế. Nguồn: VTV Travel

Bạn có thể quan tâm

Vẻ đẹp ngọt ngào của Nhung Gumiho trước ngày cưới

Vẻ đẹp ngọt ngào của Nhung Gumiho trước ngày cưới

Khám phá vẻ đẹp lịch sử của thành phố cổ Sucre ở Bolivia

Khám phá vẻ đẹp lịch sử của thành phố cổ Sucre ở Bolivia

Hoa hậu Thanh Thủy ra sao sau khi kết thúc nhiệm kỳ Miss International?

Hoa hậu Thanh Thủy ra sao sau khi kết thúc nhiệm kỳ Miss International?

Sao chổi sẽ xuất hiện vào tháng 4

Sao chổi sẽ xuất hiện vào tháng 4

Phát hiện kho báu hơn 13 tỷ đồng trong nền móng nhà cổ

Phát hiện kho báu hơn 13 tỷ đồng trong nền móng nhà cổ

Hôn nhân ngọt ngào của Midu bên thiếu gia Minh Đạt

Hôn nhân ngọt ngào của Midu bên thiếu gia Minh Đạt

Khám phá vùng đất thiêng liêng Pimachiowin Aki của Canada

Khám phá vùng đất thiêng liêng Pimachiowin Aki của Canada

Sứa lược - sinh vật huyền bí cổ đại có khả năng phục hồi kỳ diệu

Sứa lược - sinh vật huyền bí cổ đại có khả năng phục hồi kỳ diệu

Vẻ đẹp hoang sơ của hoang mạc lạnh Turan giữa trung tâm châu Á

Vẻ đẹp hoang sơ của hoang mạc lạnh Turan giữa trung tâm châu Á

Thúy Hạnh viên mãn bên nhạc sĩ Minh Khang, nhan sắc cuốn hút

Thúy Hạnh viên mãn bên nhạc sĩ Minh Khang, nhan sắc cuốn hút

MC Bạch Lan Phương chia sẻ áp lực khi lấy chồng diễn viên

MC Bạch Lan Phương chia sẻ áp lực khi lấy chồng diễn viên

'Nữ hoàng Wushu' Thúy Hiền rạng rỡ tuổi U50 với phong cách gợi cảm

'Nữ hoàng Wushu' Thúy Hiền rạng rỡ tuổi U50 với phong cách gợi cảm

Top tin bài hot nhất

Phát hiện kho báu hơn 13 tỷ đồng trong nền móng nhà cổ

Phát hiện kho báu hơn 13 tỷ đồng trong nền móng nhà cổ

13/03/2026 12:22
Hôn nhân ngọt ngào của Midu bên thiếu gia Minh Đạt

Hôn nhân ngọt ngào của Midu bên thiếu gia Minh Đạt

13/03/2026 07:22
Sao chổi sẽ xuất hiện vào tháng 4

Sao chổi sẽ xuất hiện vào tháng 4

13/03/2026 12:37
Khám phá vùng đất thiêng liêng Pimachiowin Aki của Canada

Khám phá vùng đất thiêng liêng Pimachiowin Aki của Canada

13/03/2026 06:22
Khám phá vẻ đẹp lịch sử của thành phố cổ Sucre ở Bolivia

Khám phá vẻ đẹp lịch sử của thành phố cổ Sucre ở Bolivia

13/03/2026 13:17

Giấy phép hoạt động báo chí số 29/GP-CBC Bộ TTTT cấp ngày 24/12/2020

Tổng biên tập: Nhà báo Nguyễn Thị Mai Hương

Phó Tổng biên tập: Nhà báo Nguyễn Danh Châu

Tòa soạn: Số 70 Trần Hưng Đạo, phường Cửa Nam, Hà Nội.

VPĐD tại TP.HCM: Số 54 Phạm Huy Thông, phường Hạnh Thông, Thành phố Hồ Chí Minh.

Điện thoại: 024 6 254 3519

Hotline: 096 523 7756 (Toà soạn Hà Nội) / 091 122 1222 (VPĐD TPHCM)

Email: tkts@kienthuc.net.vn

Chuyên trang của Báo

Báo Tri thức và Cuộc sống - TIN TỨC PHỔ BIẾN KIẾN THỨC 24H

Liên hệ quảng cáo

Email: quangcao.kienthuc@gmail.com

DMCA.com Protection Status