Phát hiện mộ cổ 3.000 năm tuổi cùng kho báu khổng lồ

Người dân Giang Tây, Trung Quốc tình cờ phát hiện mộ cổ thời nhà Thương với hàng nghìn hiện vật đồng, ngọc và gốm, hé lộ nền văn minh phát triển rực rỡ.

Phát hiện kho báu bí ẩn dưới lòng đất

Trong quá trình lấy đất gia cố đê sông Cám, người dân thôn Trình Gia, xã Đại Dương Châu, huyện Tân Can, tỉnh Giang Tây, Trung Quốc, bất ngờ phát hiện nhiều hiện vật kim loại nằm sâu dưới lòng đất. Ban đầu, những người có mặt không biết rằng họ vừa chạm tới một trong những phát hiện khảo cổ quan trọng nhất Trung Quốc.

Sau khi nhận được thông tin, cơ quan chức năng nhanh chóng triển khai biện pháp bảo vệ hiện trường. Các chuyên gia khảo cổ được cử đến khảo sát và tổ chức khai quật. Kết quả xác định đây là ngôi mộ lớn thuộc thời nhà Thương, có niên đại khoảng 3.000 năm, nằm tại khu vực trung lưu sông Cám.

Ngôi mộ được chôn dưới lớp cát dày, có cấu trúc huyệt đất hình chữ nhật. Phần quan tài và quách gỗ đã mục nát, nhưng nhiều hiện vật bên trong vẫn được bảo tồn tương đối tốt. Điều khiến giới khảo cổ kinh ngạc là số lượng đồ tùy táng khổng lồ, đặc biệt là những món đồ đồng có kích thước lớn, hoa văn tinh xảo và kỹ thuật chế tác phức tạp.

anh-chup-man-hinh-2026-10-4803.png
Trong lúc đào đất sửa đê, người dân Trung Quốc bất ngờ phát hiện ngôi mộ cổ chứa hàng nghìn hiện vật quý, hé lộ nền văn minh rực rỡ. Ảnh: @Li Fusun, CNR.cn.

Hàng nghìn cổ vật quý giá được khai quật

Theo số liệu được công bố trong các tư liệu bảo tàng, cuộc khai quật phát hiện 475 hiện vật đồng, 754 hiện vật ngọc và 139 hiện vật gốm được thống kê theo nhóm hiện vật tiêu biểu. Một số tài liệu khảo cổ sử dụng phương pháp kiểm đếm khác, ghi nhận số lượng hiện vật lớn hơn, bao gồm cả những mảnh vỡ và đồ trang sức nhỏ. Các hiện vật đồng được chia thành nhiều nhóm, gồm đồ lễ nghi, nhạc khí, binh khí, công cụ sản xuất và vật dụng sinh hoạt.

Đặc biệt, những chiếc đỉnh đồng lớn thể hiện trình độ luyện kim đáng kinh ngạc của cư dân cổ đại. Một trong những hiện vật nổi bật là chiếc đỉnh đồng hình vuông có tai trang trí hình hổ, được chế tác với kết cấu vững chắc và hoa văn nổi tinh tế.

Ngoài ra, các chuyên gia còn tìm thấy tượng hổ đồng hai đuôi có chim đậu trên lưng, đồ đồng dùng trong nghi lễ và nhiều loại vũ khí. Những hiện vật này cho thấy cư dân khu vực đã phát triển kỹ thuật đúc đồng ở trình độ cao, đồng thời hình thành hệ thống nghi lễ và biểu tượng quyền lực riêng biệt.

Chủ nhân ngôi mộ là ai?

Bên cạnh kho cổ vật, danh tính người được chôn cất cũng trở thành vấn đề thu hút sự quan tâm. Trong khu vực quách mộ, các chuyên gia phát hiện 24 chiếc răng người, được xác định thuộc ba cá thể khác nhau. Các chuyên gia cho rằng những chiếc răng này có thể thuộc một phụ nữ trưởng thành và hai trẻ nhỏ. Từ đó, đặt ra giả thuyết chủ nhân ngôi mộ là một phụ nữ quý tộc có địa vị cao. Tuy nhiên, danh tính và giới tính người được an táng chính vẫn chưa có kết luận thống nhất.

Dựa trên quy mô mộ táng cùng số lượng đồ tùy táng, giới nghiên cứu nhận định chủ nhân nhiều khả năng thuộc tầng lớp quyền lực trong xã hội đương thời.

anh-chup-man-hinh-2026-10-2364.png
Các hiện vật đồng được chia thành nhiều nhóm, gồm đồ lễ nghi, nhạc khí, binh khí, công cụ sản xuất và vật dụng sinh hoạt. Ảnh: @National Museum of China (Bảo tàng Quốc gia Trung Quốc).

Đáng chú ý, ngôi mộ còn chứa những chiếc việt đồng, loại binh khí có thể mang ý nghĩa biểu trưng cho quyền lực quân sự và địa vị xã hội. Điều này gợi liên tưởng đến mộ Phụ Hảo, vợ vua Vũ Đinh thời Thương, được phát hiện tại An Dương, tỉnh Hà Nam, năm 1976. Phụ Hảo là nhân vật lịch sử nổi tiếng, từng tham gia chỉ huy quân đội và sở hữu nhiều hiện vật đồng quý giá.

Dù vậy, việc so sánh hai ngôi mộ chỉ giúp làm rõ sự tương đồng về quy mô và tính chất đồ tùy táng, chưa đủ chứng minh chủ nhân mộ ở Đại Dương Châu là phụ nữ hoặc có địa vị cao hơn Phụ Hảo.

Thông qua đồ đồng, ngọc khí và công cụ sản xuất, các chuyên gia có thể tìm hiểu trình độ thủ công, hoạt động kinh tế, tín ngưỡng và cấu trúc xã hội của cư dân thời Thương. Ngôi mộ Đại Dương Châu cũng được đưa vào danh sách 100 phát hiện khảo cổ quan trọng nhất trong 100 năm của Trung Quốc.

Sau hàng nghìn năm, kho báu tình cờ được phát hiện dưới chân đê tiếp tục cung cấp những tư liệu quý giá. Từ một cuộc đào đất thông thường, người dân Giang Tây đã góp phần mở ra chương mới trong hành trình khám phá lịch sử, chứng minh rằng vùng đất phía Nam Trung Quốc từng sở hữu nền văn minh đồ đồng phát triển rực rỡ cách đây hàng nghìn năm.

Xem video: “Loài hoa khổng lồ có hình dáng như vương miện từng xuất hiện từ hàng trăm triệu năm trước”.

Khai quật mộ cổ, phát hiện hàng trăm báu vật

Tại Tứ Xuyên (Trung Quốc), các nhà khảo cổ tìm thấy 396 hiện vật gồm vàng, bạc, ngọc, gốm sứ và phù điêu đá, tái hiện đời sống của gia tộc thổ ty họ Vương.

Gia tộc thổ ty tồn tại gần 800 năm

Gia tộc họ Vương ở Bình Vũ là một trong những dòng họ thổ ty có lịch sử lâu dài tại Tứ Xuyên (Trung Quốc). Dòng họ này bắt đầu từ thời Nam Tống, tiếp tục tồn tại qua các thời Nguyên, Minh, Thanh và kéo dài tới thời Dân Quốc, với lịch sử gần 800 năm.

Quan thanh liêm qua đời chỉ bó chiếu cỏ, mộ có 22 bảo vật

Vương Sĩ Kỳ được cho là qua đời trong cảnh khó khăn, nhưng ngôi mộ hơn 300 năm sau chứa 107 hiện vật, trong đó 22 món được xếp hạng văn vật quốc gia.

Qua đời chỉ được bó bằng chiếu cỏ

Tại khu vực Trương Gia Độ, thành phố Lâm Hải, tỉnh Chiết Giang (Trung Quốc), một người dân trong lúc sửa sang khu vực chuồng lợn đã vô tình phát hiện một ngôi mộ cổ. Những gì xuất hiện bên dưới lớp đất nhanh chóng gây chú ý: hàng loạt đồ vàng, bạc và trang sức tinh xảo được tìm thấy trong mộ.

Gần 38.000 thẻ tre cổ nằm dưới đáy giếng suốt 2.000 năm

Hơn 37.000 thẻ tre được tìm thấy dưới đáy giếng cổ ở Trung Quốc, mở ra kho tư liệu quý về đời sống thời nhà Tần.

Tại vùng đất Lý Da, huyện Long Sơn, tỉnh Hồ Nam (Trung Quốc), một phát hiện khảo cổ đầu thế kỷ XXI đã khiến giới nghiên cứu đặc biệt chú ý. Từ một giếng cổ nằm trong khu vực di chỉ thành cổ, các nhà khảo cổ đã thu được gần 3,8 vạn thẻ tre và mảnh thẻ tre có niên đại thời nhà Tần. Khối tư liệu đồ sộ này không chỉ cung cấp hàng trăm nghìn chữ viết cổ, mà còn giúp tái dựng hoạt động hành chính, kinh tế, pháp luật và đời sống xã hội của một địa phương dưới thời đế chế nhà Tần.

Câu chuyện bắt đầu từ những cuộc khảo sát và khai quật tại Lý Da. Để phục vụ dự án xây dựng thủy điện, một cuộc khai quật khảo cổ cứu hộ được triển khai tại khu vực này. Các chuyên gia phát hiện nhiều giếng cổ nằm trong và xung quanh thành cổ. Một trong số đó về sau trở thành nơi chứa đựng phát hiện quan trọng nhất.