Nâng cao chất lượng cơ sở vật chất giáo dục là một trong những ưu tiên hàng đầu trong các dự án đầu tư công tại các địa phương. Tuy nhiên, việc tối ưu hóa chi phí và nâng cao hiệu quả sử dụng vốn ngân sách nhà nước thông qua công tác đấu thầu công khai qua mạng luôn là bài toán đòi hỏi sự minh bạch và tính cạnh tranh cao. Ghi nhận tại một gói thầu xây lắp học đường vừa hoàn thành công tác lựa chọn nhà thầu trên địa bàn thành phố Đồng Nai đã cho thấy những thông số dữ liệu đáng chú ý về tỷ lệ tiết kiệm ngân sách.
Cụ thể, ngày 29/05/2026, ông Đỗ Văn Phong - Phó Trưởng phòng Kinh tế xã Bình Tân đã ký Quyết định số 132/QĐ-PKT phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu cho gói thầu "Thi công xây dựng và thiết bị công trình" thuộc dự án Xây dựng mới 04 phòng học lầu và các công trình phụ trợ Trường Tiểu học Vừ A Dính. Dự án này do Chủ tịch UBND xã Bình Tân ra quyết định đầu tư với tổng mức kinh phí là 3.100.000.000 đồng. Trong đó, giá dự toán của gói thầu xây lắp chính có giá 2.660.696.410 đồng, áp dụng hình thức đấu thầu rộng rãi qua mạng, phương thức một giai đoạn một túi hồ sơ và loại hợp đồng trọn gói.
Theo báo cáo đánh giá hồ sơ dự thầu (E-HSDT) và biên bản mở thầu trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia, tại thời điểm đóng thầu vào ngày 25/05/2026, có 02 nhà thầu độc lập nộp hồ sơ tham gia. Kết quả chấm thầu công bố Công ty TNHH Một thành viên Tư vấn Đầu tư Xây dựng Phúc Khang là đơn vị trúng thầu với giá 2.620.399.543 đồng. Doanh nghiệp đối thủ là Công ty TNHH Xây dựng Thành Nam bị loại sau khi đưa ra mức giá dự thầu cao hơn là 2.655.893.268 đồng.
Đối chiếu giữa giá dự toán gói thầu 2.660.696.410 đồng và giá trúng thầu của doanh nghiệp 2.620.399.543 đồng, số tiền tiết kiệm cho ngân sách nhà nước chỉ đạt 40.296.867 đồng. Biên độ giảm giá này tương đương với tỷ lệ tiết kiệm tài chính khoảng 1,51%.
![z7895562249444-dfdf07f6ef6e1f800ef16a67e1c187be.jpg](https://vndl-cdn.kienthuc.net.vn/images/1d7293ae3578a4376017e08bc7f09ed249b9077f16f965d1c5208045a8a033f70c56a5e9d54f1fb50c64c4a2102a7afc67d4ef968f4e9bbd560c6391997cd83f5d1d9dcbf98b1c99296b8c526046a595/z7895562249444-dfdf07f6ef6e1f800ef16a67e1c187be.jpg.avif "Quyết định số 132/QĐ-PKT phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu cho gói thầu "Thi công xây dựng và thiết bị công trình" thuộc dự án Xây dựng mới 04 phòng học lầu và các công trình phụ trợ Trường Tiểu học Vừ A Dính. (Nguồn MSC)")
Trích xuất dữ liệu lịch sử hoạt động trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia của Công ty TNHH Một thành viên Tư vấn Đầu tư Xây dựng Phúc Khang (Mã số thuế: 3801197307, trụ sở đặt tại Khu 2, Phường Phước Long, thành phố Đồng Nai) cho thấy một tần suất trúng thầu lớn. Hệ thống ghi nhận nhà thầu này đã từng tham gia tổng cộng 56 gói thầu, trong đó tổng số gói trúng thầu lên đến 50 gói và chỉ trượt 6 gói. Tỷ lệ trúng thầu đạt mức xấp xỉ 89,2%, một chỉ số năng lực dự thầu khá cao.
Dưới góc nhìn chuyên môn về hoạt động đầu tư công, Chuyên gia đấu thầu Nguyễn Quốc Vũ nhận định, pháp luật hiện hành không cấm việc nhà thầu trúng thầu sát giá gói thầu, miễn là quy trình tổ chức đảm bảo tuân thủ đầy đủ các bước đánh giá về năng lực kỹ thuật, tài chính và tính hợp lệ của hồ sơ. Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15 đã quy định rất rõ các mục tiêu cốt lõi của công tác đấu thầu là phải đạt được tính cạnh tranh, công bằng, minh bạch và hiệu quả kinh tế. Khi các gói thầu có tỷ lệ tiết kiệm thấp, trách nhiệm giải trình và vai trò giám sát của các cơ quan quản lý nhà nước càng cần phải được tăng cường nhằm đảm bảo dòng vốn đầu tư công được sử dụng một cách tối ưu nhất.
QUY ĐỊNH VỀ TỶ LỆ TIẾT KIỆM VÀ HIỆU QUẢ KINH TẾ TRONG ĐẤU THẦU
Hiệu quả kinh tế là một trong những mục tiêu cốt lõi của hoạt động đấu thầu, được định nghĩa rõ tại Khoản 8 Điều 4 Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15. Để đạt được mục tiêu này, việc xác định giá gói thầu và kiểm soát giá trúng thầu được quy định chặt chẽ từ khâu lập kế hoạch đến khi thực hiện hợp đồng.
Theo quy định tại Điều 18 Nghị định 214/2025/NĐ-CP, giá gói thầu phải được tính đúng, tính đủ toàn bộ chi phí, kể cả chi phí dự phòng, phí, lệ phí và thuế. Đặc biệt, chủ đầu tư có trách nhiệm cập nhật giá gói thầu trong thời hạn 28 ngày trước ngày mở thầu nếu cần thiết để đảm bảo giá gói thầu sát với giá thị trường, tránh thất thoát ngân sách hoặc gây khó khăn cho nhà thầu. Căn cứ xác định giá gói thầu bao gồm dự toán được duyệt, kết quả lựa chọn nhà thầu của các gói thầu tương tự trong 12 tháng trước đó hoặc các báo giá thị trường (tối thiểu 01 báo giá, khuyến khích nhiều hơn).
Về chỉ số đánh giá, Điểm b Khoản 2 Điều 17 Nghị định 214/2025/NĐ-CP quy định "tỷ lệ tiết kiệm trung bình" là một trong những chỉ tiêu quan trọng để đánh giá năng lực, nguồn lực và kết quả thực hiện công tác đấu thầu của chủ đầu tư trong kế hoạch tổng thể lựa chọn nhà thầu. Đối với hình thức chỉ định thầu, tính hiệu quả kinh tế được siết chặt hơn:
- Tại quy trình chỉ định thầu thông thường, chủ đầu tư phải quy định mức tỷ lệ tiết kiệm của giá đề nghị trúng thầu trong hồ sơ yêu cầu để làm cơ sở cho nhà thầu chuẩn bị hồ sơ đề xuất.
- Tại quy trình chỉ định thầu rút gọn, chủ đầu tư và nhà thầu phải thương thảo về giá để bảo đảm giá đề nghị trúng thầu tiết kiệm, hiệu quả. Riêng với gói thầu xây lắp quy định tại Điểm e Khoản 2 Điều 78, quá trình thương thảo phải đảm bảo tiết kiệm tối thiểu 5% giá gói thầu.
Trong quá trình thực hiện hợp đồng, để duy trì hiệu quả kinh tế, Điểm a Khoản 5 Điều 70 Luật Đấu thầu nhấn mạnh việc sửa đổi hợp đồng về giá, khối lượng không được vượt giá gói thầu đã ghi trong kế hoạch lựa chọn nhà thầu hoặc dự toán gói thầu được phê duyệt. Việc tuân thủ nghiêm các quy định này không chỉ giúp tối ưu hóa nguồn vốn đầu tư công tại các địa phương mà còn là thước đo trách nhiệm giải trình của người có thẩm quyền trước pháp luật.
