Theo tài liệu thu thập của PV Báo Tri thức và Cuộc sống, Công ty TNHH Một thành viên Xây dựng Chí Trung (Mã số doanh nghiệp: 1602047409; địa chỉ trụ sở tại Tổ 2, Ấp Hòa Phú 2, Xã An Châu, Tỉnh An Giang; do ông Lương Hoàng Chí làm Giám đốc) là một doanh nghiệp xây lắp hoạt động mang tính khu vực tuyệt đối khi có tới 99% lịch sử đấu thầu diễn ra tại sân nhà An Giang.

Dữ liệu công khai trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia cho thấy, tính riêng trong năm 2026, doanh nghiệp này đã tham gia 19 gói thầu tại tỉnh An Giang và trúng 10 gói với tổng giá trị gần 36 tỷ đồng. Tuy nhiên, qua phân tích chi tiết hồ sơ đấu thầu, một kịch bản chung đang lặp đi lặp lại: Tỷ lệ tiết kiệm cho ngân sách nhà nước ở nhiều dự án luôn ở mức thấp, chỉ xấp xỉ 1%, dù các gói thầu đều được tổ chức dưới hình thức đấu thầu rộng rãi qua mạng.

Nhiều gói thầu trúng thầu sát giá dự toán với tỷ lệ tiết kiệm thấp

Điển hình tại Gói thầu số 01: Thi công xây dựng thuộc dự án Đường Kênh thứ 10 (bờ Nam) do Phòng Kinh tế xã Tân Thạnh làm chủ đầu tư (Mã TBMT: IB2600220898). Giá dự toán gói thầu xây dựng được phê duyệt là 6.527.998.565 đồng theo Quyết định số 37/QĐ-PKT ngày 20/05/2026. Ngày 08/06/2026, Trưởng phòng Kinh tế xã Tân Thạnh Phan Văn Khoán đã ký Quyết định số 41/QĐ-PKT phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu, công nhận Công ty Chí Trung trúng thầu với giá 6.460.058.732 đồng. Tỷ lệ tiết kiệm ngân sách nhà nước đạt mức 1,041%. Đáng chú ý, tại gói thầu này, đối thủ cạnh tranh là Công ty TNHH Xây dựng và Thương mại Hồng Hải đã bị loại ngay từ bước mở thầu do hồ sơ dự thầu không hợp lệ: Bảo lãnh dự thầu không đáp ứng về hiệu lực và giá dự thầu với giá 6.709.235.892 đồng, vượt giá dự toán được duyệt.

Tại Gói thầu số 01: Thi công xây dựng thuộc dự án Đường Kênh 773 do Phòng Kinh tế xã An Minh làm chủ đầu tư (Mã TBMT: IB2600258785). Giá dự toán gói thầu được duyệt là 6.181.272.774 đồng theo Quyết định số 70/QĐ-PKT ngày 04/06/2026. Ngày 26/06/2026, Trưởng phòng Kinh tế xã An Minh Lê Văn Tuấn đã ký Quyết định số 111/QĐ-PKT phê duyệt cho Công ty Chí Trung trúng thầu với giá 6.116.506.868 đồng. Tỷ lệ tiết kiệm ngân sách đạt mức 1,048%. Đối thủ duy nhất tham gia là Công ty TNHH Nguyễn Tầng bị loại ở bước đánh giá tài chính do xếp hạng thứ hai sau khi chỉ áp dụng mức giảm giá tượng trưng 0,65% (giá dự thầu sau giảm giá là 6.179.370.875 đồng).

Khác với kết quả tiết kiệm chỉ quanh mốc 1,04% kể trên, tại Gói thầu số 04: Thi công xây lắp hạng mục Giao thông (đoạn từ Km0+000 đến Km1+760) thuộc công trình Cải tạo nâng cấp đường Ôtưksa - Vĩnh Thượng (Đoạn từ Hương lộ 6 đến Hương lộ 11) do Trung tâm Dịch vụ Tổng hợp xã An Cư làm chủ đầu tư (Mã TBMT: IB2600092104). Ngày 20/04/2026, Giám đốc Trung tâm Trương Minh Thức đã ký Quyết định số 42/QĐ-TTDVTH phê duyệt Công ty Chí Trung trúng thầu với giá 5.552.126.996 đồng (so với giá dự toán được duyệt là 5.853.410.843 đồng). Tỷ lệ tiết kiệm ngân sách đạt mức tốt 5,147% nhờ sự cạnh tranh sòng phẳng của 4 đối thủ lớn khác cùng tham gia nộp hồ sơ.

Sự khác biệt về mức độ cạnh tranh giữa các dự án càng bộc lộ rõ khi Công ty Chí Trung tham gia Gói thầu số 04: Thi công xây lắp công trình thuộc dự án Nâng cấp, cải tạo đường Thoại Ngọc Hầu tại địa bàn phường Chi Lăng (Mã TBMT: IB2600168051). Tại gói thầu này, Công ty Chí Trung xếp thứ hạng hai và trượt thầu hoàn toàn trước Liên danh Trung Hiệp Lực - Gia Vĩ Hòa trúng thầu với giá 3.883.165.486 đồng

Góc nhìn pháp lý: Dấu hỏi về tính hiệu quả kinh tế

Nhận định dưới góc độ pháp lý và quản lý đầu tư công, Luật sư Nguyễn Thị Hương (Đoàn Luật sư TP HCM) cho biết: "Tỷ lệ tiết kiệm trong hoạt động đấu thầu là một trong những chỉ số cơ bản để đo lường mức độ hiệu quả sử dụng nguồn vốn ngân sách nhà nước. Việc một nhà thầu liên tiếp trúng thầu sát giá dự toán ở các dự án quy mô lớn với tỷ lệ tiết kiệm thấp, chỉ quanh mốc 1,04% trong khi các đối thủ đưa ra phương án giá không cạnh tranh hoặc tự loại một cách khó hiểu là những dấu hiệu cần được cơ quan chức năng rà soát, làm rõ".

Cùng chung quan điểm, chuyên gia đấu thầu Lê Hân nhấn mạnh: "Mục tiêu cốt lõi của Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15 (được sửa đổi, bổ sung bởi Luật số 57/2024/QH15 và Luật số 90/2025/QH15) cùng Nghị định số 214/2025/NĐ-CP là bảo đảm tối đa các nguyên tắc cạnh tranh, công bằng, minh bạch, trách nhiệm giải trình và hiệu quả kinh tế. Khi các gói thầu xây lắp rộng rãi qua mạng có trị giá hàng tỷ đồng liên tục chỉ đạt tỷ lệ giảm giá tượng trưng, dư luận hoàn toàn có quyền đặt dấu hỏi về tính cạnh tranh thực chất của quy trình lựa chọn nhà thầu, cũng như chất lượng công tác lập thiết kế, dự toán và thẩm định giá gói thầu của các chủ đầu tư".

Yêu cầu nâng cao hiệu quả kinh tế này cũng hoàn toàn đồng nhất với chỉ đạo quyết liệt của Thủ tướng Chính phủ tại Chỉ thị số 12/CT-TTg ngày 03/04/2026 về việc tăng cường, nâng cao hiệu lực, hiệu quả, trách nhiệm trong công tác đấu thầu. Chỉ thị nêu rõ: Các bộ, ngành, địa phương phải chủ động tổ chức rà soát, rà quét và kiểm tra, giám sát chặt chẽ hoạt động đấu thầu, đặc biệt chú trọng đối với các gói thầu có tỷ lệ tiết kiệm thấp, các gói thầu có ít nhà thầu tham gia nộp hồ sơ hoặc xuất hiện dấu hiệu hạn chế cạnh tranh; đồng thời thực hiện nghiêm túc trách nhiệm giải trình và xử lý kỷ luật đối với người đứng đầu các chủ đầu tư, bên mời thầu để xảy ra tình trạng lãng phí hoặc lãng phí cơ hội tiết kiệm nguồn lực dòng vốn ngân sách nhà nước.

Báo Tri thức và Cuộc sống tiếp tục thông tin./.

[Kỳ 2:] Công ty Chí Trung và dấu hỏi trách nhiệm tại phường Mỹ Thới