Đơn vị hành chính cấp xã đang ngày càng chứng minh vai trò tự chủ và trách nhiệm giải trình cao trong công tác quản lý đầu tư công công khai, minh bạch. Ghi nhận tại dự án xây dựng công trình giao thông nông thôn trên địa bàn thôn Hòa Thiện 2, xã Bắc Ninh Hòa, tỉnh Khánh Hòa, việc thực hiện quy trình chỉ định thầu rút gọn đối với gói thầu xây lắp quy mô dưới 2 tỷ đồng đã mang lại hiệu quả kinh tế rõ rệt, đóng góp thiết thực vào việc tối ưu hóa nguồn lực ngân sách địa phương.
Dự án Đường BTXM đoạn từ Cầu bến Miễu đi kênh Tây nối dài được triển khai xây dựng tại thôn Hòa Thiện 2, xã Bắc Ninh Hòa, tỉnh Khánh Hòa nhằm mục tiêu hoàn thiện cơ sở hạ tầng giao thông phục vụ đời sống dân sinh. Trên cơ sở Thông báo kết quả thẩm định số 35/KQTĐ ngày 06/5/2026 của Phòng Kinh tế xã Bắc Ninh Hòa, Chủ tịch UBND xã Bắc Ninh Hòa đã ký phê duyệt dự án tại Quyết định số 930/QĐ-UBND ngày 07/5/2026. Tổng mức đầu tư của dự án được phê duyệt cụ thể là 2.387.461.000 đồng, trong đó dự toán chi phí xây dựng đóng vai trò cốt lõi với giá trị 1.998.538.000 đồng.
Để cụ thể hóa tiến độ triển khai, ngày 11/5/2026, Quyết định số 499/QĐ-UBND về việc phê duyệt Kế hoạch lựa chọn nhà thầu đã được ban hành. Theo đó, Gói thầu số 3: Thi công xây dựng có giá gói thầu lập theo dự toán là 1.998.538.000 đồng, áp dụng hình thức chỉ định thầu rút gọn nhằm đẩy nhanh tiến độ đầu tư công nhưng vẫn phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định hiện hành.
Sau quá trình thương thảo và hoàn thiện dự thảo hợp đồng giữa các bên liên quan, ngày 14/5/2026, UBND xã Bắc Ninh Hòa ban hành Quyết định số 524/QĐ-UBND phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu. Đơn vị được chỉ định thầu là Công ty TNHH Taxi Vân Phong với giá chỉ định thầu chính thức là 1.898.611.000 đồng. Hình thức hợp đồng áp dụng là loại trọn gói với thời gian thực hiện liên tục trong vòng 90 ngày.
Xét về khía cạnh hiệu quả kinh tế, chênh lệch giữa giá gói thầu phê duyệt ban đầu và giá trúng thầu thực tế đạt 99.927.000 đồng. Con số này phản ánh tỷ lệ tiết kiệm tài chính cho ngân sách nhà nước đạt mức 5%. Trong bối cảnh các gói thầu áp dụng hình thức chỉ định thầu rút gọn thường có biên độ giảm giá thấp do tính chất đặc thù của quy trình thương thảo trực tiếp, tỷ lệ tiết kiệm 5% tại xã Bắc Ninh Hòa thể hiện sự nghiêm túc, khách quan của chủ đầu tư trong công tác quản lý chi phí đầu tư công.
Theo dữ liệu trích xuất từ hệ thống quản lý thông tin đấu thầu quốc gia, Công ty TNHH Taxi Vân Phong có mã số doanh nghiệp là 4201791341, đăng ký trụ sở chính tại Tổ dân phố 7, Phường Ninh Hòa, Tỉnh Khánh Hòa.
Lịch sử tham gia hoạt động đấu thầu của doanh nghiệp này ghi nhận những số liệu thực tế tương đối đặc thù. Tính đến cuối tháng 5/2026, doanh nghiệp mới chỉ tham gia tổng cộng 1 gói thầu duy nhất trên hệ thống mạng đấu thầu và đã trúng thầu độc lập chính gói thầu này, đạt tỷ lệ thành công 100%. Gói thầu duy nhất này cũng chính là Gói thầu số 3: Thi công xây dựng do UBND xã Bắc Ninh Hòa làm chủ đầu tư. Việc một doanh nghiệp có lịch sử đấu thầu mới mẻ được lựa chọn thông qua hình thức chỉ định thầu rút gọn cho thấy sự xuất hiện ngày càng đa dạng của các nhân tố mới tham gia vào phân khúc thị trường đầu tư công xây lắp quy mô nhỏ tại địa phương.
Bình luận về quy trình tổ chức và tính kinh tế của gói thầu xây lắp giao thông tại xã Bắc Ninh Hòa, Luật sư Nguyễn Thị Hương (Đoàn Luật sư TP HCM) cho biết, hình thức chỉ định thầu rút gọn được áp dụng hoàn toàn phù hợp với các quy định pháp luật hiện hành. Theo tinh thần của Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15 và văn bản hướng dẫn thi hành là Nghị định số 214/2025/NĐ-CP, hạn mức để áp dụng chỉ định thầu đối với gói thầu xây lắp thuộc dự án đầu tư công quy định rõ là không quá 2 tỷ đồng. Với giá trị gói thầu số 3 là 1.998.538.000 đồng, chủ đầu tư thực hiện chỉ định thầu rút gọn là đúng thẩm quyền và đúng quy định phân cấp hành chính.
Luật sư Nguyễn Thị Hương cũng nhấn mạnh thêm rằng, việc phổ biến kiến thức pháp luật và công khai kết quả lựa chọn nhà thầu theo Thông tư số 79/2025/TT-BTC là trách nhiệm bắt buộc của các cơ quan quản lý và chủ đầu tư nhằm thúc đẩy môi trường đầu tư cạnh tranh, công bằng và minh bạch. Mức tiết kiệm tài chính công đạt tỷ lệ 5,0% trong trường hợp này đã chứng minh vai trò kiểm soát chi phí hiệu quả, tăng cường trách nhiệm giải trình của người đứng đầu chính quyền cấp xã trong hệ thống quản lý hành chính hai cấp mới.
QUY ĐỊNH VỀ TỶ LỆ TIẾT KIỆM VÀ HIỆU QUẢ KINH TẾ TRONG ĐẤU THẦU
Hiệu quả kinh tế là một trong những mục tiêu cốt lõi của hoạt động đấu thầu, được định nghĩa rõ tại Khoản 8 Điều 4 Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15. Để đạt được mục tiêu này, việc xác định giá gói thầu và kiểm soát giá trúng thầu được quy định chặt chẽ từ khâu lập kế hoạch đến khi thực hiện hợp đồng.
Theo quy định tại Điều 18 Nghị định 214/2025/NĐ-CP, giá gói thầu phải được tính đúng, tính đủ toàn bộ chi phí, kể cả chi phí dự phòng, phí, lệ phí và thuế. Đặc biệt, chủ đầu tư có trách nhiệm cập nhật giá gói thầu trong thời hạn 28 ngày trước ngày mở thầu nếu cần thiết để đảm bảo giá gói thầu sát với giá thị trường, tránh thất thoát ngân sách hoặc gây khó khăn cho nhà thầu. Căn cứ xác định giá gói thầu bao gồm dự toán được duyệt, kết quả lựa chọn nhà thầu của các gói thầu tương tự trong 12 tháng trước đó hoặc các báo giá thị trường (tối thiểu 01 báo giá, khuyến khích nhiều hơn).
Về chỉ số đánh giá, Điểm b Khoản 2 Điều 17 Nghị định 214/2025/NĐ-CP quy định "tỷ lệ tiết kiệm trung bình" là một trong những chỉ tiêu quan trọng để đánh giá năng lực, nguồn lực và kết quả thực hiện công tác đấu thầu của chủ đầu tư trong kế hoạch tổng thể lựa chọn nhà thầu. Đối với hình thức chỉ định thầu, tính hiệu quả kinh tế được siết chặt hơn:
- Tại quy trình chỉ định thầu thông thường, chủ đầu tư phải quy định mức tỷ lệ tiết kiệm của giá đề nghị trúng thầu trong hồ sơ yêu cầu để làm cơ sở cho nhà thầu chuẩn bị hồ sơ đề xuất.
- Tại quy trình chỉ định thầu rút gọn, chủ đầu tư và nhà thầu phải thương thảo về giá để bảo đảm giá đề nghị trúng thầu tiết kiệm, hiệu quả. Riêng với gói thầu xây lắp quy định tại Điểm e Khoản 2 Điều 78, quá trình thương thảo phải đảm bảo tiết kiệm tối thiểu 5% giá gói thầu.
Trong quá trình thực hiện hợp đồng, để duy trì hiệu quả kinh tế, Điểm a Khoản 5 Điều 70 Luật Đấu thầu nhấn mạnh việc sửa đổi hợp đồng về giá, khối lượng không được vượt giá gói thầu đã ghi trong kế hoạch lựa chọn nhà thầu hoặc dự toán gói thầu được phê duyệt. Việc tuân thủ nghiêm các quy định này không chỉ giúp tối ưu hóa nguồn vốn đầu tư công tại các địa phương mà còn là thước đo trách nhiệm giải trình của người có thẩm quyền trước pháp luật.