Tờ Business Insider đưa tin, vào ngày 22/10, hai chuyên gia hàng đầu về máy bay không người lái (UAV) của Ukraine cảnh báo rằng, trong cuộc chiến trên không, Nga đang chuyển hướng từ việc sử dụng UAV Shahed gắn động cơ phản lực sang các loại tên lửa hành trình mới.
Hai chuyên gia Serhii "Flash" Beskrestnov và Serhii Sternenko đã chia sẻ trên các kênh Telegram cá nhân về "Filin" – một loại tên lửa hành trình có cánh của Nga với chiều dài khoảng 3,3 mét, vừa được Cơ quan Tình báo Quốc phòng Ukraine (GUR) công bố gần đây.
Theo hai chuyên gia này – những người từng là cố vấn về UAV cho Bộ Quốc phòng Ukraine, loại vũ khí giá rẻ này sở hữu những tính năng vượt trội, dễ dàng làm lu mờ mối đe dọa từ UAV Shahed hiện nay.
"Việc [Nga] sử dụng ồ ạt loại vũ khí tấn công đường không này là điều sắp xảy ra với chúng ta [Ukraine]", chuyên gia Sternenko - người điều hành một quỹ lớn chuyên gây quỹ cộng đồng cho quân đội Ukraine - viết trên Telegram.
"Khi đó, chúng ta sẽ thấy rằng các UAV Shahed sử dụng động cơ phản lực chỉ còn là một vấn đề nhỏ so với loại vũ khí này", ông nói thêm.
Trong khi đó, Beskrestnov - một chuyên gia phân tích về UAV - cho biết ông đã "dự đoán từ lâu rằng đối phương đang đặt cược vào các loại tên lửa hành trình giá rẻ cho tương lai, thay vì UAV Shahed sử dụng động cơ phản lực".
Trên kênh Telegram của mình, ông viết rằng Filin có khả năng bay nhanh hơn, cơ động tốt hơn và mang được tải trọng lớn hơn so với các loại UAV sử dụng động cơ phản lực hiện có của Nga.
"Chúng [Filin] không cần các trạm phóng chuyên dụng; nhiều chiếc có thể được phóng từ trực thăng hoặc các UAV khác", Beskrestnov nói thêm.
Hình ảnh về mảnh vỡ của tên lửa hành trình Filin, được các chuyên gia Sternenko và Beskrestnov đăng tải. Ảnh chụp màn hình từ Telegram/Serhii Sternenko
Tấn công với tốc độ gần 800 km/h bằng chi phí thấp
Hôm 21/10, Cơ quan Tình báo Quốc phòng Ukraine (GUR) đã công bố thông tin chi tiết về Filin – loại khí tài mà họ cho biết Nga đã bắt đầu triển khai từ cuối mùa hè năm nay.
Theo GUR, Filin là "sự tiếp nối xu hướng của tổ hợp công nghiệp quốc phòng Nga trong việc phát triển các loại vũ khí tấn công đường không giá rẻ, sử dụng động cơ phản lực và được phóng từ mặt đất".
Loại tên lửa phóng từ mặt đất này có thể mang đầu đạn nặng 100 kg. Phía Nga cho biết nó có thể đạt tốc độ gần 800 km/h với tầm bay lên tới 1.200 km.
Để so sánh, Geran-5 (mẫu UAV sử dụng động cơ phản lực tiên tiến nhất mà Nga từng triển khai) chỉ đạt tốc độ tối đa khoảng 600 km/h.
GUR cho biết thêm, Filin có khả năng bay ở "độ cao cực thấp" hoặc lên tới độ cao 6 km.
Cơ quan tình báo này cũng cho biết, tương tự như các dòng UAV Shahed của Nga, Filin có phần thân làm bằng sợi carbon và sợi thủy tinh, với một số bộ phận được chế tạo bằng công nghệ in 3D.
GUR cũng lưu ý rằng, giống như các phiên bản Shahed sử dụng động cơ phản lực, Filin chứa nhiều linh kiện điện tử nước ngoài trong bộ điều khiển bay, hệ thống dẫn đường quán tính, bộ điều khiển thiết bị và các thiết bị chống gây nhiễu.
Cụ thể, cơ quan này liệt kê 35 linh kiện có nguồn gốc từ Mỹ (bao gồm các bóng bán dẫn và bộ chuyển đổi), 22 linh kiện từ Trung Quốc, cùng 13 linh kiện khác từ Nhật Bản, Thụy Sĩ và Hà Lan...
Đáng chú ý, GUR cho biết động cơ của Filin là do Nga tự sản xuất, khác với các loại động cơ Trung Quốc vốn thường được sử dụng trên nhiều mẫu UAV phản lực khác của Nga.
Bản dựng hình một tên lửa hành trình Filin của Nga. Ảnh: GUR
Theo Business Insider, việc Nga có thể giảm đáng kể chi phí sản xuất các loại tên lửa hành trình mới phần lớn là nhờ vào việc sử dụng các loại động cơ và linh kiện thương mại.
Một loại tên lửa khác của Nga cũng thu hút nhiều sự chú ý nhờ ứng dụng công nghệ dân sự là Banderol. Loại tên lửa này xuất hiện từ mùa xuân năm 2025 và đã gây áp lực lớn lên hệ thống phòng không của Ukraine trong vài tháng qua.
Banderol có tốc độ bay chậm hơn và tầm bắn ngắn hơn so với Filin, nhưng vẫn đạt tốc độ tối đa lên tới 700 km/h, khiến Ukraine gặp nhiều khó khăn hơn trong việc đánh chặn bằng UAV. Với mức giá ước tính khoảng 150.000 USD mỗi quả (chỉ bằng khoảng 1/16 chi phí của một tên lửa hành trình Kh-101 truyền thống), loại tên lửa Banderol này dễ dàng được sản xuất hàng loạt hơn.
Việc Nga thường xuyên sử dụng các loại vũ khí như Banderol trong suốt mùa hè vừa qua đã làm dấy lên lo ngại rằng Moscow sẽ đẩy mạnh chiến thuật này — thường được gọi là "tấn công ồ ạt bằng tên lửa" (missile spam) — nhằm liên tục gây sức ép lên hệ thống phòng không của Ukraine.
"Hiện nay, Bộ tư lệnh Không quân [Ukraine] đang thực hiện những bước gì để xây dựng trước các biện pháp đối phó?" chuyên gia Sternenko viết trên Telegram hôm 22/10 khi đề cập đến mối đe dọa từ các loại tên lửa Nga này.
