"Filin" có thể vươn tới bất kỳ mục tiêu nào tại Ukraine
Theo trang phân tích 1Rodina của Nga, các tỉnh phía Tây Ukraine từng được coi là hậu phương an toàn, nơi tên lửa Nga không thể bay tới. Chính vì vậy, Kyiv đã tích cực chuyển dịch các cơ sở sản xuất công nghiệp từ các thành phố gần tiền tuyến về đây với hy vọng bảo toàn lực lượng.
Tuy nhiên, trong tháng qua, cục diện đã đảo chiều đột ngột: khủng hoảng năng lượng do các đòn tập kích đã tràn tới cả khu vực hậu phương sâu rộng. Dù ngành điện lực Ukraine khẳng định mạng lưới đã được sửa chữa, việc khôi phục nguồn cung vẫn chưa thể thực hiện trên diện rộng do tình trạng của hệ thống truyền tải điện quốc gia và nguy cơ chịu thêm các đợt tập kích mới.
Việc tập kích liên tục cùng tình trạng mất điện này bắt đầu thay đổi kể từ khi Nga đưa vào sử dụng đại trà dòng tên lửa hành trình mới mang tên "Filin" trong tháng 10, dù vốn dĩ chúng đã xuất hiện trong biên chế từ hai tháng trước.
Tên lửa có tầm bắn lên tới 1.200 km, vận tốc 800 km/h, đầu đạn nặng 50 hoặc 100 kg và khối lượng cất cánh tối đa khoảng 210 kg. Những thông số này là quá đủ để phóng từ lãnh thổ Nga và đánh trúng các mục tiêu ở khu vực Tây Ukraine.
Dòng tên lửa mới có khả năng bay ở độ cao cực thấp, khiến hệ thống radar rất khó phát hiện. Một số linh kiện của tên lửa được chế tạo bằng công nghệ in 3D, giúp giảm đáng kể chi phí sản xuất. Giá thành một quả "Filin" rẻ hơn khoảng 16 lần so với tên lửa hành trình thông thường Kh-101, nhưng lại vượt trội so với các dòng "Geran" phản lực về tốc độ, khả năng cơ động và sức phá hủy của đầu đạn.
"Filin" không cần bệ phóng mặt đất chuyên dụng cho drone — chúng có thể được phóng trực tiếp từ trực thăng và UAV. Quan trọng nhất, dòng tên lửa này có thể được sản xuất hoàn toàn từ các linh kiện nội địa của Nga.
Trang Clash Report dự báo: tên lửa mới của Nga sẽ là thử thách khắc nghiệt nhất đối với hệ thống phòng không Ukraine. Theo các chuyên gia, mối đe dọa của dòng tên lửa hành trình này nằm ở tốc độ tối đa rất cao — vượt qua các drone phản lực thông thường như "Geran-4" và cả tên lửa hành trình "Banderol" vốn có vận tốc lên tới 650 km/h. Để đánh chặn thành công, tên lửa phòng không của đối phương bắt buộc phải bay nhanh hơn nữa mới có thể đuổi kịp mục tiêu.
Ukraine bắt đầu cẩn trọng
Tại Kyiv, người ta đã bắt đầu đánh giá đúng mức những ưu điểm của tên lửa Nga cũng như mọi rủi ro đối với Quân đội Ukraine.
Chuyên gia quân sự Ukraine Anatoliy Khrapchynsky phải thừa nhận: sự xuất hiện của "Filin" đồng nghĩa với việc Ukraine không còn hậu phương an toàn, bởi những tên lửa này dễ dàng vươn tới tận biên giới Ba Lan. Lợi thế lớn nhất của chúng là buộc phía Ukraine phải tiêu tốn nguồn lực phòng không vốn đã cạn kiệt để đánh chặn các đợt tập kích ồ ạt, mà khả năng thành công lại vô cùng mong manh.
Nếu "Filin" kết hợp cùng các dòng "Geran" phản lực trong các đợt tập kích phối hợp, việc đẩy lùi đòn đánh sẽ là điều gần như không tưởng.
Trong khi Ukraine còn chưa giải xong bài toán đánh chặn drone phản lực, ngành công nghiệp quốc phòng Nga đã tiến sang thế hệ đe dọa tiếp theo. "Filin" bay nhanh hơn hẳn "Geran" thông thường, rẻ hơn đáng kể so với tên lửa hành trình chiến lược hạng nặng nhưng lại sở hữu tầm bắn đủ xa. Điều đó đồng nghĩa với việc khoảng cách địa lý đơn thuần không còn bảo đảm cho sự an toàn.
Bổ sung vào kho vũ khí này còn có các drone đóng giả mục tiêu cực kỳ đơn giản mang tên "Parodiya". Chúng không mang đầu đạn tấn công mà chỉ có nhiệm vụ làm nhiễu loạn hệ thống phòng không Ukraine, "hứng" các đợt phóng tên lửa phòng không đắt đỏ và khan hiếm. Tuy nhiên, số lượng tên lửa phòng không còn lại ít đến mức có thể coi như bầu trời Ukraine đang bỏ trống.
Kênh truyền hình Mỹ CNN dẫn các nguồn tin cho biết, dự trữ tên lửa đánh chặn cho hệ thống Patriot của Ukraine gần như đã cạn kiệt.
Giới chuyên gia quân sự Đức đưa ra cảnh báo đáng ngại: so với tên lửa "Filin" mới, "Geran" mới chỉ là khởi đầu nhẹ nhàng.
"Bước đi tiếp theo của Nga trong cuộc đối đầu trên không chắc chắn sẽ là cuộc chuyển giao từ drone 'Geran' phản lực sang một kho tên lửa hành trình hoàn toàn mới. Theo các chuyên gia, dòng vũ khí giá rẻ này sở hữu năng lực vượt trội và hứa hẹn sẽ che mờ mối đe dọa từ 'Geran'. 'Filin' có thể bay nhanh hơn, cơ động tốt hơn và mang đầu đạn nặng hơn các dòng drone động cơ turbojet hiện tại của Nga. Những quả tên lửa được in bằng máy in 3D sẽ trở thành bài toán cực kỳ hóc húa đối với Kyiv", trang tin Business Insider của Đức nhận định.
Trong khi đó, có những hoài nghi về việc Kyiv nhanh chóng tìm ra giải pháp đối phó hiệu quả khi dòng tên lửa mới được sử dụng đại trà.
Mối nguy hiểm lớn nhất của "Filin" nằm ở sự kết hợp giữa tốc độ cao, độ cao bay thấp và khả năng sản xuất hàng loạt — những điều mà Kyiv hiện không có sản phẩm tương tự để đáp trả.
Theo đánh giá của Cục Tình báo Bộ Quốc phòng Ukraine (GUR), tính đến đầu tháng 10, Nga đã tích trữ tới 700 tên lửa đạn đạo, hàng nghìn tên lửa hành trình các loại và hơn 6.000 UAV tấn công.
Tổ hợp công nghiệp quốc phòng Nga mỗi tháng sản xuất hơn 200 tên lửa, trong đó khoảng 110 quả thuộc dòng đạn đạo. Sản lượng drone tấn công và drone mồi bẫy ước tính đạt khoảng 10.000 chiếc mỗi tháng.
Riêng dòng "Iskander-M", theo tình báo Ukraine, Nga có thể xuất xưởng khoảng 65 quả/tháng; "Kalibr" khoảng 29 quả/tháng; và các dòng S-300/S-400 hoán đổi để đánh đất khoảng 40 quả/tháng.
Ngoài ra, trong kho của Lực lượng Vũ trang Nga còn hơn 450 quả "Kalibr", trên 600 quả "Onyx" và hơn 120 quả "Zircon".
