Thực hiện chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ về đẩy nhanh tiến độ các dự án giao thông trọng điểm khu vực Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL), UBND tỉnh Vĩnh Long đã cấp phép khai thác hai mỏ cát trên sông Hậu đoạn thuộc xã Lục Sĩ Thành và xã An Phú Tân (gồm mỏ NTSH.10 và NTSH.10a). Hoạt động khai thác tại hai mỏ này nhằm phục vụ các công trình an ninh, quốc phòng và dự án giao thông trọng điểm quốc gia, góp phần phát triển kinh tế - xã hội vùng và hoàn toàn không mang tính chất mua bán thương mại. Bên cạnh đó, việc khai thác cũng góp phần chỉnh trị dòng chảy, đưa dòng chảy ra giữa sông, xa bờ để hạn chế nguy cơ sạt lở bờ sông do các bãi bồi đẩy dòng chảy sát bờ gây ra.
Cụ thể, đối với mỏ NTSH.10, khu vực được phép khai thác có diện tích hơn 19ha với trữ lượng hơn 1,2 triệu m3, được giao cho Tổng công ty Xây dựng Trường Sơn khai thác để phục vụ thi công cao tốc Cà Mau - Đất Mũi và tuyến giao thông ra đảo Hòn Khoai. UBND tỉnh Vĩnh Long yêu cầu đơn vị khai thác phải tuân thủ nghiêm các quy định về bảo vệ môi trường, an toàn lao động, an toàn giao thông đường thủy nội địa và quản lý tài nguyên khoáng sản. Định kỳ hàng tháng, doanh nghiệp phải lập bản đồ đáy sông khu vực khai thác và vùng lân cận để theo dõi diễn biến lòng dẫn, thực hiện cắm mốc, thả phao xác định ranh giới khai thác, giám sát diễn biến đường bờ, lắp đặt thiết bị giám sát hành trình cho toàn bộ phương tiện và công khai thông tin giấy phép, sản lượng. Đối với mỏ NTSH.10a, tỉnh cấp phép cho Công ty Cổ phần Đầu tư Xây lắp Miền Nam khai thác phục vụ thi công dự án cao tốc Châu Đốc - Cần Thơ - Sóc Trăng.
Trước những lo ngại của người dân về nguy cơ sạt lở ảnh hưởng đến đất đai, nhà cửa và môi trường sống, ngày 23/6, tại xã An Phú Tân, ông Trần Văn Lâu - Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy, Trưởng đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh Vĩnh Long đã chủ trì buổi tiếp xúc, đối thoại trực tiếp với các hộ dân có đất tiếp giáp đoạn sông khu vực hai mỏ cát. Tại buổi đối thoại, đại diện các sở, ngành liên quan đã giải trình làm rõ quy trình cấp phép, phạm vi khai thác và các biện pháp bảo đảm an toàn.
Để bảo đảm hoạt động khai thác diễn ra đúng quy định, UBND tỉnh đã thành lập Tổ công tác giám sát có sự tham gia của chính quyền địa phương, Bí thư chi bộ ấp, Trưởng ấp và người có uy tín đại diện cho người dân trong khu vực bị ảnh hưởng. Tổ công tác có nhiệm vụ theo dõi sát sao khối lượng, phạm vi, phương pháp, thiết bị, thời gian khai thác và mục đích sử dụng khoáng sản sau khi khai thác. Đồng thời, Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Vĩnh Long đã triển khai lắp đặt hệ thống camera chuyên dụng giám sát tại hai mỏ này. Dữ liệu giám sát được truyền liên tục 24/24 giờ về Sở, đồng thời chia sẻ cho UBND các xã Lục Sĩ Thành, An Phú Tân cùng Tổ công tác để phối hợp giám sát. Tỉnh cũng công khai đường dây nóng hoạt động liên tục 24/7 để tiếp nhận, xử lý kịp thời các tin báo, phản ánh và tố giác vi phạm từ người dân.
Phát biểu kết luận tại buổi đối thoại, ông Trần Văn Lâu cho biết việc đưa hai mỏ cát vào khai thác đã được xem xét, đánh giá tác động một cách thận trọng và thực hiện đúng các quy định của pháp luật. Bí thư Tỉnh ủy Vĩnh Long yêu cầu UBND tỉnh, các sở, ngành và đơn vị khai thác phải tăng cường giám sát chặt chẽ phạm vi, độ sâu cũng như thời gian khai thác, duy trì ổn định hệ thống camera, thiết bị định vị và theo dõi sát diễn biến bờ sông. Ông Trần Văn Lâu nhấn mạnh: "Trường hợp phát hiện nguy cơ mất an toàn hoặc sạt lở phải kịp thời xử lý, dừng khai thác để kiểm tra, đánh giá". Đồng thời, Bí thư Tỉnh ủy Vĩnh Long cũng chỉ đạo các đơn vị chức năng triển khai đồng bộ các giải pháp nhằm vừa khai thác hiệu quả tài nguyên phục vụ các công trình trọng điểm, vừa bảo đảm cảnh quan môi trường và an toàn tuyệt đối cho người dân sinh sống gần khu vực khai thác.
