Tại Hà Nội, người tiêu dùng dễ dàng nhận thấy sự thay đổi rõ rệt trên các kệ hàng hoa quả. Nhiều mặt hàng trái cây nhập khẩu từ Mỹ, Australia, New Zealand hay Trung Quốc từng gắn liền với phân khúc quà biếu cao cấp hiện xuất hiện phổ biến trong giỏ hàng đi chợ hàng ngày của các gia đình nhờ mức giá dễ chịu hơn trước rất nhiều.

Trái cây ngoại phủ sóng từ siêu thị đến chợ dân sinh

Khảo sát tại hệ thống siêu thị WinMart trên địa bàn quận Cầu Giấy (Hà Nội), nhiều dòng táo cao cấp nhập khẩu như Envy loại 4 quả mỗi kilôgam đang được niêm yết ở mức 125.000 đồng/kg, giảm sâu so với mức giá trên 200.000 đồng/kg trước đây. Bên cạnh các dòng sản phẩm đóng hộp phục vụ nhu cầu biếu tặng, các kệ hàng còn bổ sung nhiều chủng loại táo ngoại bình dân hơn với giá chỉ từ 49.000 đồng/kg.

Tình trạng giá mềm diễn ra còn mạnh mẽ hơn tại các chợ đầu mối và chợ dân sinh trên địa bàn Thủ đô như chợ Long Biên hay chợ đầu mối phía Nam. Nhờ đúng vào chính vụ thu hoạch của nước xuất khẩu, các mặt hàng như nho mẫu đơn Trung Quốc hiện dao động từ 30.000-40.000 đồng/kg, nho ngón tay đen giảm từ mức 200.000 đồng/kg xuống còn 40.000-50.000 đồng/kg. Các dòng cam vàng nhập khẩu cũng duy trì ở mức quanh 25.000 đồng/kg, trong khi một số loại táo và hồng giòn, hồng ngọt đầu mùa có giá bán lẻ chỉ từ 10.000 đến 20.000 đồng/kg.

Thị trường Hà Nội năm nay cũng ghi nhận sự hiện diện phổ biến của những mặt hàng từng được coi là hàng hiếm. Đào tiên ruột đỏ nhập khẩu từ Trung Quốc - sản phẩm từng phải xách tay qua đường hàng không với giá lên tới 250.000 đồng/kg nay tràn ngập các xe hàng và cửa hàng trái cây khu vực Đống Đa, Hai Bà Trưng với giá chỉ từ 40.000 đồng/kg.

Chị Bích Ngọc (Hà Nội) chia sẻ với Tri thức & Cuộc sống: "Trước đây, các loại trái cây như nho mẫu đơn hay táo Envy chỉ xuất hiện trong giỏ quà mang đi biếu hoặc những dịp lễ tết đặc biệt vì giá khá đắt đỏ. Giờ đây đi chợ đầu mối hay siêu thị gần nhà thấy hàng về tươi ngon mà giá lại mềm hơn rất nhiều".

Đòn bẩy từ hạ tầng thương mại và chính sách ưu đãi thuế

Lý giải về đà tăng trưởng nhập khẩu và sự cạnh tranh về giá của các mặt hàng trái cây ngoại, ông Nguyễn Văn Mười, Chủ tịch Câu lạc bộ Doanh nghiệp Nông nghiệp Nhiệt đới (COTAB), Phó Tổng thư ký Hiệp hội Rau quả Việt Nam (Vinafruit), cho biết xu hướng này phản ánh đúng tính chu kỳ của thị trường nông sản quốc tế.

Thống kê cho thấy Trung Quốc tiếp tục giữ vị thế là đối tác cung cấp rau quả lớn nhất của Việt Nam, chiếm 40,88% thị phần. Trong tháng 8, kim ngạch nhập khẩu từ thị trường này đạt 136,33 triệu USD, tăng 11,4% so với tháng trước và tăng 63,7% so với cùng kỳ năm ngoái. Tính chung 8 tháng đầu năm 2026, giá trị nhập khẩu rau quả từ Trung Quốc đạt gần 867,16 triệu USD, tăng 51,1% so với cùng kỳ năm 2025. Mỹ đứng ở vị trí thứ hai với kim ngạch 8 tháng đạt 504,56 triệu USD, tăng 29,7% và nắm giữ 23,65% thị phần.

Bên cạnh yếu tố nguồn cung dồi dào theo mùa, chính sách cắt giảm thuế quan từ các hiệp định thương mại tự do (FTA) đóng vai trò then chốt giúp hạ giá thành sản phẩm khi đến tay người tiêu dùng. Các cam kết trong EVFTA, CPTPP hay ACFTA đã đưa thuế nhập khẩu nhiều dòng nông sản giảm mạnh, thậm chí về 0% nếu đáp ứng các tiêu chí xuất xứ.

Đáng chú ý, cơ chế thuế suất tối huệ quốc (MFN) quy định tại Nghị định 73/2025/NĐ-CP được ban hành từ cuối tháng 3/2025 đã điều chỉnh thuế nhập khẩu táo tươi từ 8% xuống 5%, cherry giảm từ 10% xuống 5%, cùng các mặt hàng hạt như hạnh nhân, hạt dẻ cười giảm về mức 5%. Ngoài ra, nhờ ưu đãi đặc biệt từ Hiệp định ACFTA, phần lớn trái cây nhập khẩu từ Trung Quốc vào Việt Nam hiện được hưởng mức thuế 0%, tạo điều kiện cho sản phẩm ngoại nhập gia tăng sức cạnh tranh trên toàn hệ thống bán lẻ.