Ngày 6/11, UBND TP HCM phối hợp với Ủy ban Quốc gia UNESCO Việt Nam tổ chức Hội nghị lần thứ 13 của Mạng lưới các Khu Dự trữ sinh quyển thế giới ven biển và hải đảo (WNICBR), với chủ đề “Cân bằng phát triển đô thị với phát triển bền vững môi trường tại các Khu Dự trữ sinh quyển ven biển và hải đảo”.
Phát biểu khai mạc tại Hội nghị, ông Bùi Minh Thạnh, Phó Chủ tịch UBND TP HCM, khẳng định TP kiên định quan điểm không đánh đổi môi trường lấy tăng trưởng kinh tế, lấy bảo tồn thiên nhiên làm nền tảng cho phát triển xanh, có trách nhiệm và bền vững.
Theo ông Thạnh, thế giới đang đối mặt với nhiều thách thức từ biến đổi khí hậu, nước biển dâng, suy giảm đa dạng sinh học và áp lực đô thị hóa. Vì vậy, cần có cách tiếp cận phát triển mới, trong đó bảo tồn thiên nhiên không đối lập với tăng trưởng kinh tế mà trở thành nền tảng của sự thịnh vượng bền vững.
Đối với TP HCM, sau khi mở rộng không gian phát triển, với diện tích trên 6.700 km² và dân số hơn 14 triệu người, TP có thêm cơ hội phát triển kinh tế, đô thị và kinh tế biển, đồng thời mang trách nhiệm lớn hơn trong bảo vệ môi trường, gìn giữ hệ sinh thái tự nhiên.
Đặc biệt, Khu Dự trữ sinh quyển Rừng ngập mặn Cần Giờ, được UNESCO công nhận năm 2000, là tài sản thiên nhiên vô giá, có vai trò quan trọng trong bảo tồn đa dạng sinh học, điều hòa khí hậu, bảo vệ bờ biển và duy trì sinh kế cộng đồng. TP định hướng phát triển Cần Giờ thành không gian đô thị biển xanh, thông minh, thân thiện với môi trường, gắn với bảo tồn hệ sinh thái và phát triển du lịch sinh thái và nâng cao chất lượng sống của người dân.
Ông Bùi Minh Thạnh đề xuất ba định hướng hợp tác trọng tâm gồm thúc đẩy mô hình phát triển hài hòa giữa đô thị và thiên nhiên; phát huy khoa học, công nghệ và tài chính xanh trong bảo tồn; đặt con người và cộng đồng vào trung tâm của phát triển bền vững.
Trong đó, TP chú trọng trao đổi kinh nghiệm về quy hoạch, quản lý không gian, sử dụng bền vững tài nguyên; đẩy mạnh nghiên cứu, chia sẻ dữ liệu, ứng dụng công nghệ số, quan trắc hệ sinh thái và huy động nguồn lực tài chính cho bảo tồn. Đồng thời, thúc đẩy kinh tế xanh, du lịch sinh thái, phát triển sinh kế và giáo dục môi trường để người dân trở thành chủ thể tích cực trong gìn giữ thiên nhiên.
Phó Chủ tịch UBND TP HCM cho biết TP sẵn sàng hợp tác, chia sẻ kinh nghiệm và triển khai các sáng kiến về phục hồi hệ sinh thái, quản lý dựa trên dữ liệu, phát triển sinh kế xanh, thích ứng với biến đổi khí hậu. TP mong muốn từng bước xây dựng Cần Giờ trở thành mô hình tiêu biểu về hài hòa giữa bảo tồn sinh quyển, phát triển đô thị xanh và nâng cao chất lượng sống của người dân.
Ông Thạnh nhấn mạnh: “Thiên nhiên không chỉ là di sản của quá khứ, mà còn là nền tảng thịnh vượng của tương lai. Bảo tồn thiên nhiên chính là đầu tư cho sự phát triển bền vững của nhân loại”.
Tại hội nghị, ông Jonathan Wallace Baker, Trưởng đại diện UNESCO tại Việt Nam, ghi nhận những nỗ lực của TP HCM trong công tác phục hồi, bảo vệ hệ sinh thái rừng ngập mặn Cần Giờ suốt nhiều thập niên, từ những năm 1970 đến nay. Ông cho biết, việc Cần Giờ được UNESCO công nhận là Khu Dự trữ sinh quyển thế giới vào năm 2000 là dấu mốc quan trọng đối với quá trình hình thành và phát triển mạng lưới các khu dự trữ sinh quyển tại Việt Nam.
Hiện Việt Nam có 12 Khu Dự trữ sinh quyển thế giới, trong đó 7 khu thuộc hệ sinh thái ven biển và hải đảo. Theo ông Jonathan Wallace Baker, các hội nghị của Mạng lưới WNICBR là dịp để các khu dự trữ sinh quyển trên thế giới tăng cường kết nối, xác định những vấn đề ưu tiên và xây dựng kế hoạch hành động về đại dương, quản lý vùng ven biển, ứng phó với biến đổi khí hậu.
Đây cũng là diễn đàn để các nhà khoa học, nhà hoạch định chính sách và chuyên gia trao đổi kiến thức, kinh nghiệm thực tiễn, qua đó tìm kiếm giải pháp thích ứng phù hợp với đặc điểm của từng địa phương và hệ sinh thái.
Hội nghị lần thứ 13 của Mạng lưới WNICBR được kỳ vọng thúc đẩy các cơ hội hợp tác giữa UNESCO, các khu dự trữ sinh quyển thành viên, cơ sở nghiên cứu và đối tác phát triển, hướng đến triển khai các sáng kiến phục hồi hệ sinh thái, quản lý dựa trên dữ liệu, phát triển kinh tế xanh và thích ứng với biến đổi khí hậu.
