Tờ Independent (Anh) ngày 5/11 nhận định rằng thỏa thuận dầu diesel gây tranh cãi giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và người đồng cấp Nga Vladimir Putin dường như đang đứng trước nguy cơ đổ vỡ, khi hai tàu chở nhiên liệu của Nga vốn dự định đến Mỹ trong tuần này đã đột ngột đổi hướng.
Tổng thống Trump – người mà Đảng Cộng hòa của ông vừa trải qua thất bại nặng nề trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ tại Mỹ – đã chấp nhận đánh đổi uy tín chính trị ở châu Âu để đạt được thỏa thuận trên, nhưng dường như nó chẳng mang lại lợi ích gì đáng kể cho ông tại chính trường Mỹ.
Thỏa thuận dầu diesel giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và người đồng cấp Nga Vladimir Putin dường như đang đứng trước nguy cơ đổ vỡ. Ảnh: Reuters
Theo tờ Financial Times (Anh), tàu Talisman của Nga và tàu Leruo (thuộc sở hữu của một đơn vị tại Hong Kong, Trung Quốc) đã từ bỏ kế hoạch cập cảng tại khu vực Bờ Đông nước Mỹ – điểm đến mà trước đó hai tàu này đã đăng ký.
Ngày 2/11, tàu Leruo đã thay đổi tín hiệu điểm đến thành "Brazil". Con tàu này hiện đang nằm trong danh sách trừng phạt của Vương quốc Anh, Liên minh châu Âu (EU) và Canada.
Cũng theo Financial Times, sau khi rời khỏi khu vực Bờ Đông nước Mỹ, tàu Talisman được cho là đã tiến vào Địa Trung Hải; hiện con tàu đang ở ngoài khơi Algeria và phát tín hiệu "chờ đơn đặt hàng". Điều này đồng nghĩa với việc con tàu – vốn đang chịu lệnh trừng phạt từ Mỹ, Anh và EU – hiện không có cảng đích hay bên mua nào được xác định.
Hai tàu chở dầu khác dường như vẫn đang trên đường hướng tới Mỹ và cũng phát tín hiệu "chờ đơn đặt hàng" tương tự. Theo các nguồn tin, tàu Agioi Fanendes (thuộc sở hữu của Hy Lạp) – vốn dự kiến vận chuyển khoảng 40.000 tấn dầu diesel từ Nga – hiện vẫn đang hướng về phía Bờ Đông nước Mỹ.
Tàu The Beast (thuộc sở hữu của một đơn vị tại đảo quốc Seychelles ở Ấn Độ Dương) sau khi nhận dầu diesel tại cảng Primorsk của Nga vào ngày 27/10, vẫn tiếp tục phát tín hiệu hướng về phía "Đại Tây Dương", cho thấy con tàu này vẫn chưa thay đổi hành trình.
Tàu Leruo mang cờ Sierra Leone, đang chở một lô hàng dầu diesel của Nga, vốn dự định đến Mỹ đã đột ngột đổi hướng. Ảnh: Marine Traffic
Independent đưa tin rằng, thỏa thuận dầu diesel giữa hai ông Trump và Putin đã vấp phải làn sóng phản đối dữ dội ngay khi được Tổng thống Mỹ công bố vào ngày 9/10.
Khi công bố thỏa thuận, ông Trump cho biết Nga sẽ xuất khẩu ngay lập tức 300.000 tấn (tương đương 2,25 triệu thùng) dầu diesel, tiếp đó là 500.000 tấn vào tháng 11 và 1 triệu tấn "ngay sau đó".
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky thậm chí thừa nhận rằng bản thân cảm thấy như bị "phản bội" bởi thỏa thuận này. Nhà lãnh đạo Ukraine gợi ý rằng, thay vào đó, Mỹ nên cân nhắc một thỏa thuận với Kyiv; đồng thời đặt câu hỏi: "Tại sao Mỹ không ký một thỏa thuận về dầu diesel với Ukraine nhỉ? Hãy thử đề xuất một thỏa thuận dầu diesel với Ukraine xem sao."
Bộ trưởng Ngoại giao Lithuania Kestutis Budrys nhận định rằng thỏa thuận này "không phải là cách làm của châu Âu"; đồng thời cho biết: "Thỏa thuận này chẳng giúp ích gì cho giá các sản phẩm dầu mỏ, cũng không củng cố được sự đoàn kết của cộng đồng xuyên Đại Tây Dương."
Trong khi đó, Tổng thống Mỹ Trump cáo buộc châu Âu "đạo đức giả" khi chỉ ra rằng chính châu Âu cũng đang nhập khẩu nhiên liệu từ Nga, mặc dù khu vực này đang ngày càng giảm bớt sự phụ thuộc vào Moscow.
Theo Independent, giá nhiên liệu toàn cầu đã tăng vọt trong bối cảnh Iran phong tỏa Eo biển Hormuz – tuyến đường vốn là nơi vận chuyển 1/5 nguồn cung dầu và khí đốt của thế giới trước khi các cuộc tấn công vào ngày 28/2 của Mỹ và Israel châm ngòi cho xung đột.
