Thần tốc phát triển, Cuba vừa đạt được kỳ tích lớn - đích thân Chủ tịch nước này thông báo

Trong thời gian qua, Cuba đã ghi nhận những bước tiến thần tốc trong việc phủ xanh hệ thống điện quốc gia. 

Nhìn lại hành trình này, Bí thư Thứ nhất Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Cuba, Chủ tịch nước Cộng hòa Cuba Miguel Díaz-Canel Bermúdez đã tự hào chia sẻ trên Đài phát thanh Rebelde ngày 30/9/2026 rằng: Cuba đã chính thức đạt mốc 1,42 GW (khoảng 1.420 MW) công suất điện mặt trời được đưa vào vận hành thông suốt trên 144 dự án quang điện khắp cả nước.

"Cuối năm 2026, Cuba đặt mục tiêu nâng tổng công suất vận hành vượt mốc 1.500 MW" - Chủ tịch Miguel Díaz-Canel Bermúdez nhấn mạnh.

Sự bứt phá này đã thay đổi căn bản cơ cấu năng lượng của đất nước, nâng tỷ trọng năng lượng tái tạo lên mốc kỷ lục 21,4% tổng sản lượng điện quốc gia, giúp giảm tải trực tiếp và hiệu quả áp lực cho Hệ thống Điện Quốc gia (SEN).

Giá trị nhân văn sâu sắc nhất của dòng điện sạch nằm ở cách nó đi sâu vào từng nhịp sống dân sinh. 

Như Chủ tịch Miguel Díaz-Canel Bermúdez điểm qua, 646 máy bơm năng lượng mặt trời đã được đưa vào phục vụ hệ thống cấp nước sinh hoạt công cộng, cùng hơn 1.000 cụm máy bơm phục vụ cho chăn nuôi và tưới tiêu nông nghiệp. Phấn đấu đến đầu năm 2027, hệ thống bơm nước hoạt động độc lập với hệ thống điện quốc gia.

Chưa hết, Cuba cũng đang triển khai năng lượng tái tạo tại các cơ sở dịch vụ công cộng. Điện mặt trời hiện đang thắp sáng và vận hành 99% trạm y tế đa khoa, 47% bệnh viện, 89% viện dưỡng lão và trung tâm chăm sóc người cao tuổi ban ngày, 99% nhà hộ sinh, 72% ngân hàng và 16% nhà dành cho trẻ em không có người chăm sóc. 

Những thành tựu này cho thấy năng lượng mặt trời tại Cuba đã thực sự trở thành mạch nguồn tiếp sức trực tiếp cho sức khỏe và đời sống người dân.

Cuba đặt mục tiêu cao nhất vào năm 2050

Những thành tựu đạt được là nền tảng vững chắc để Cuba thực hiện kế hoạch tăng tốc chuyển dịch năng lượng, hướng tới mốc 2.000 MW (2 GW) điện mặt trời thông qua 96 dự án công viên quang điện quy mô lớn.

"Chúng tôi đang triển khai chương trình điện mặt trời công suất 2.000 MW, trải rộng trên 96 công viên năng lượng mặt trời, trong đó chúng tôi đã hoàn thành 51 công viên quang năng" - ông Argelio Jesús Abad Vigoa, Thứ trưởng thứ nhất Bộ Mỏ và Năng lượng Cuba, cho biết vào cuối tháng 10/2026.

96 công viên điện mặt trời với tổng công suất khoảng 2.000 MW này xấp xỉ công suất nhiệt điện hóa thạch hiện có của nước này.

Để hiện thực hóa tầm nhìn này, Chính phủ Cuba đang triển khai các giải pháp hạ tầng đồng bộ. Trong ngắn hạn, quốc đảo dự kiến hoàn thành trọn bộ 200 MW hệ thống lưu trữ pin BESS để đảm bảo tần số và độ ổn định cho lưới điện. 

Về chiến lược dài hạn, Cuba đã vạch ra lộ trình xanh hóa vô cùng rõ ràng: Nâng tỷ trọng năng lượng tái tạo lên 24% vào năm 2030, đạt 40% vào năm 2035 và tiến tới bao phủ 100% năng lượng sạch vào năm 2050. 

Sự kết hợp hài hòa giữa điện mặt trời, điện gió và các nguồn năng lượng tái tạo khác sẽ giúp Cuba xây dựng một nền kinh tế xanh vững chắc, đồng thời tự chủ được nguồn năng lượng quốc gia.

Đòn bẩy quan trọng giúp Cuba tăng tốc chính là chuỗi chính sách cởi mở và hấp dẫn. Chính phủ đã mở cửa cho các dự án năng lượng có 100% vốn đầu tư nước ngoài, miễn thuế thu nhập lên đến 8 năm và miễn hoàn toàn thuế quan nhập khẩu đối với thiết bị năng lượng tái tạo. 

Quốc gia này cũng cho phép nhà đầu tư tiếp cận trực tiếp thị trường ngoại hối và ký kết các hợp đồng mua bán điện (PPA) dài hạn. 

Với những chiến lược bài bản, chính sách cởi mở và sự đồng lòng của người dân, Cuba đang dần bước vào kỷ nguyên năng lượng sạch, tiến tới tạo được chủ quyền năng lượng quốc gia vào giữa thế kỷ này.

Tham khảo: PV Magazine, Energiaestrategica