Từ sân bay Long Thành đến đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam và trục Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng, nhiều dự án rất lớn đang bước vào giai đoạn vận hành hoặc chuẩn bị khởi công.

Sân bay Long Thành

Sau nhiều năm thi công, Cảng hàng không quốc tế Long Thành (Đồng Nai) đã ghi dấu mốc quan trọng khi đón chuyến bay thương mại đầu tiên vào ngày 19/12/2025. Bước sang năm nay, công trình thuộc giai đoạn 1 của dự án dự kiến chính thức phục vụ khai thác thương mại.

Sân bay Long Thành được xây dựng theo tiêu chuẩn 4F trên diện tích 5.000 ha, với tổng vốn đầu tư gần 336.630 tỷ đồng. Riêng giai đoạn 1, dự án triển khai trên 1.810 ha, đạt công suất 25 triệu hành khách và 1,2 triệu tấn hàng hóa mỗi năm. Khi hoàn thành cả ba giai đoạn, Long Thành có thể phục vụ 100 triệu lượt khách và 5 triệu tấn hàng hóa.

Theo các kịch bản của ngành hàng không, sân bay Long Thành sẽ đảm nhận khoảng 80% lượng khách quốc tế khu vực, chủ yếu phục vụ nhu cầu đi lại của người dân TPHCM và trung chuyển từ Tân Sơn Nhất.

Đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam

Năm nay, dự án hạ tầng tham vọng nhất của ngành giao thông là đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam được kỳ vọng khởi công.

Theo quy hoạch, tuyến đường sắt này dài hơn 1.540 km, nối ga Ngọc Hồi (Hà Nội) với ga Thủ Thiêm (TP HCM), đi qua 15 tỉnh, thành và có 23 nhà ga. Tàu cao tốc được thiết kế khai thác với tốc độ trên 300 km/h; tổng mức đầu tư sơ bộ hơn 1,7 triệu tỷ đồng, tương đương khoảng 67,3 tỷ USD, với mục tiêu cơ bản hoàn thành vào năm 2035.

Chia sẻ với PV Tiền Phong, Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh cho biết, đây là dự án hạ tầng đặc biệt quan trọng, lần đầu tiên Việt Nam triển khai. Sau khi các nghị quyết đặc thù được thông qua, năm 2026 sẽ là thời điểm tập trung toàn lực để khởi công. Khác với cách làm trước đây, Việt Nam xác định đầu tư công giữ vai trò chủ đạo nhưng mở rộng không gian cho doanh nghiệp trong nước tham gia, với mục tiêu không chỉ xây dựng tuyến đường mà còn từng bước làm chủ công nghệ.

Đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng

Bên cạnh trục Bắc - Nam, tuyến đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng được xem là “mảnh ghép” chiến lược cho hành lang kinh tế phía Bắc. Tuyến dài 419 km, tổng vốn đầu tư hơn 203.000 tỷ đồng, được thiết kế với tốc độ tối đa 160 km/h, có 18 ga và năng lực vận chuyển khoảng 21 triệu tấn hàng hóa mỗi năm.

Dự án thành phần hạ tầng ga đã khởi công ngày 19/12/2025, trong khi tuyến chính dự kiến khởi công trong tháng 6 tới, hướng tới mục tiêu hoàn thành đồng bộ toàn tuyến vào năm 2030. Mới đây, Thường trực Chính phủ yêu cầu Bộ Xây dựng đẩy nhanh lập báo cáo nghiên cứu khả thi dự án thành phần 2, ký hiệp định nối ray và xây dựng cầu đường sắt qua biên giới, tạo cơ sở để triển khai các bước tiếp theo.

Nhiều tuyến đường về đích

Bên cạnh các dự án hàng không và đường sắt, năm 2026 là mốc “về đích” của nhiều tuyến cao tốc trọng điểm. Điển hình là cao tốc Bến Lức - Long Thành dài gần 58 km, vốn gần 29.600 tỷ đồng, hiện đạt khoảng 97% khối lượng; đã hoàn thành 55 km, trong đó 30 km khai thác. Hai hạng mục cuối là nút giao Quốc lộ 51 (dự kiến xong tháng 4 này) và cầu Phước Khánh (hoàn thành trong tháng 7). Dự án đang tổ chức thi công xuyên Tết, phấn đấu thông xe toàn tuyến trong quý III năm nay.

Ở phía Bắc, Vành đai 4 vùng Thủ đô dài gần 118 km đã giải phóng mặt bằng gần như hoàn tất, các gói thầu được đẩy nhanh để cơ bản hoàn thành tuyến song hành trong quý II. Trong khi đó, Vành đai 3 TPHCM đạt trên 70% sản lượng, riêng đoạn cầu cạn qua Long Bình - Long Phước hoàn thành hơn 87%; đoạn từ nút cao tốc TPHCM - Long Thành - Dầu Giây đến Tân Vạn dự kiến thông xe trước 30/4 và toàn tuyến khép kín, thông xe đồng bộ ngày 30/6.