Cải cách thủ tục hành chính nông nghiệp theo hướng quản lý rủi ro

Việc giao thẩm quyền cấp mã số vùng trồng và mã số cơ sở đóng gói về cho Ủy ban nhân dân cấp xã được xem là một trong những thay đổi đột phá nhất tại Nghị quyết số 36/2026/NQ-CP. Phương thức quản lý nhà nước đối với lĩnh vực này chính thức chuyển từ "tiền kiểm" sang quản lý dựa trên mức độ rủi ro. Theo đó, cơ quan chuyên trách chỉ thực hiện kiểm tra trước với các trường hợp nông sản đăng ký xuất khẩu sang thị trường bắt buộc phê duyệt mã số; đối với toàn bộ các trường hợp còn lại, quy trình hậu kiểm sẽ được áp dụng thống nhất.

Nội dung trọng tâm này đã được phân tích sâu tại hội nghị trực tuyến toàn quốc do Bộ Nông nghiệp và Môi trường tổ chức vào sáng 4/8. Sự kiện do Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Hiệp chủ trì, kết nối đồng thời tới điểm cầu UBND các tỉnh, thành phố, xã, phường và đặc khu trên cả nước.

Cắt giảm tối đa thủ tục, triển khai dịch vụ công toàn trình

Nghị quyết số 36/2026/NQ-CP tập trung vào 6 nhóm nội dung cải cách lớn nhằm minh bạch hóa và hiện đại hóa công tác quản lý vùng trồng. Toàn bộ quy trình từ tiếp nhận, xử lý đến cấp mới hoặc cấp lại mã số vùng trồng, cơ sở đóng gói hiện được thực hiện toàn trình trên môi trường điện tử. Mọi dữ liệu được kết nối liên thông với hệ thống cơ sở dữ liệu quốc gia, tạo điều kiện thuận lợi cho công tác truy xuất nguồn gốc sản phẩm.

Đáng chú ý, thành phần hồ sơ hành chính được giản lược tối đa, người dân và doanh nghiệp chỉ cần nộp đơn đề nghị cấp mã số. Nghị quyết cũng chính thức bãi bỏ quy định bắt buộc về diện tích tối thiểu, đồng thời tháo gỡ vướng mắc pháp lý cho các mô hình cây trồng xen canh và phân định rõ trách nhiệm giải trình của từng chủ thể tham gia chuỗi giá trị. Tại hội nghị, Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật cùng Cục Chuyển đổi số đã hướng dẫn chi tiết quy trình số hóa và lộ trình mở cửa thị trường xuất khẩu.

Thực tiễn tại Lâm Đồng và những kiến nghị từ cơ sở

Tham dự sự kiện từ điểm cầu tỉnh Lâm Đồng có ông Lê Trọng Yên - Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh; ông Vũ Đình Cường - Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường, cùng đại diện các cơ quan chuyên môn và doanh nghiệp nông nghiệp địa phương.

Đánh giá cao tính thực tiễn của Nghị quyết số 36/2026/NQ-CP, đại diện Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lâm Đồng cho biết địa phương hiện đã được cấp 1.005 mã số vùng trồng với tổng diện tích 45.411,66 ha và 380 mã số cơ sở đóng gói. Trong đó, hai sản phẩm chủ lực chiếm tỷ trọng rất cao là sầu riêng với 351 mã số (đạt 13.321 ha, chiếm gần 60% diện tích kinh doanh) và thanh long với 571 mã số (đạt 25.213,82 ha, bao phủ 97,6% diện tích canh tác toàn tỉnh).

Để việc triển khai phân cấp đạt hiệu quả cao, lãnh đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Lâm Đồng đề xuất Bộ Nông nghiệp và Môi trường tiếp tục hỗ trợ nâng cấp hệ thống phòng kiểm nghiệm đạt chuẩn, đồng thời đẩy nhanh tiến độ phê duyệt hồ sơ đã hoàn thiện và tăng cường tập huấn chuyên môn cho cán bộ UBND cấp xã trong giai đoạn đầu tiếp nhận thẩm quyền.

Huy động đồng bộ nguồn lực để nâng tầm nông sản Việt

Phát biểu kết luận hội nghị, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Nguyễn Hoàng Hiệp chỉ đạo UBND các tỉnh, thành phố tập trung công tác tuyên truyền, bảo đảm sự nhất quán từ Trung ương tới cơ sở. Các địa phương vùng nguyên liệu trọng điểm cần huy động cả hệ thống chính trị cùng tham gia, phân định rõ trách nhiệm cá nhân, đơn vị nhằm bảo đảm quy trình truy xuất nguồn gốc vận hành chính xác, minh bạch.

Thứ trưởng nhấn mạnh, việc triển khai hiệu quả Nghị quyết số 36/2026/NQ-CP không chỉ thúc đẩy mạnh mẽ tiến trình chuyển đổi số nông nghiệp mà còn tạo nền tảng vững chắc để nâng cao năng lực cạnh tranh và uy tín của nông sản Việt Nam trên thị trường quốc tế.