Sau gần một thập kỷ làm việc trong ngành phần mềm, một kỹ sư công nghệ đang nghiêm túc cân nhắc rời bỏ công việc lập trình để chuyển sang làm nông. Chia sẻ trên cộng đồng Reddit r/ClaudeCode với tiêu đề “I'm tired, boss”, anh cho biết tốc độ phát triển của trí tuệ nhân tạo (AI) khiến bản thân ngày càng hoài nghi về tương lai nghề nghiệp. Theo kỹ sư này, trong 5-10 năm tới, thị trường có thể không còn nhiều vị trí công việc truyền thống như hiện nay. Đây không phải nỗi lo của người mới vào nghề, mà đến từ một người từng tin rằng kinh nghiệm và tư duy hệ thống sẽ giúp kỹ sư cấp cao đứng vững trước làn sóng tự động hóa.

Trước đây, anh cho rằng AI có thể hỗ trợ viết mã nhưng khó đảm nhận những nhiệm vụ phức tạp như thiết kế kiến trúc phần mềm. Tuy nhiên, quan điểm này đã thay đổi khi các công cụ AI ngày càng có khả năng xử lý những công việc đòi hỏi chuyên môn cao. “AI có thể thiết kế hệ thống rồi. Và trong nhiều trường hợp, nó làm tốt hơn chúng ta”, anh nhận xét. Điều này khiến kỹ sư đặt câu hỏi về giá trị lâu dài của việc phát triển website, trò chơi hay các sản phẩm phần mềm dịch vụ (SaaS). Anh thậm chí cảm thấy những người làm công nghệ đang góp phần tạo ra công cụ có thể khiến chính họ trở nên lỗi thời.

Nỗi bất an tương tự cũng xuất hiện trong cộng đồng công nghệ. Một nhà thiết kế UX/UI cho biết từng bật khóc khi phải sử dụng AI từ 6-8 tiếng mỗi ngày và quản lý một nhóm tác nhân AI. Trong khi đó, một lập trình viên front-end có 10 năm kinh nghiệm nhận thấy nhiều nhiệm vụ từng được xem là khó tự động hóa đang dần được AI đảm nhận. Một số ý kiến trên Reddit phản đối quan điểm cho rằng chỉ những người thiếu năng lực mới bị thay thế. Theo họ, doanh nghiệp có thể lựa chọn AI đơn giản vì chi phí thấp hơn, ngay cả khi nhân sự hiện tại có nhiều kinh nghiệm. Báo cáo về thị trường lao động Ấn Độ công bố hồi tháng 6, dẫn dữ liệu Indeed, cũng ghi nhận số tin tuyển dụng ngành phát triển phần mềm giảm 12,3% trong ba tháng. Tuy nhiên, chưa thể xác định AI là nguyên nhân duy nhất.

Trong bối cảnh đó, làm nông được một số kỹ sư xem như lựa chọn thay thế. Một người có 7 năm kinh nghiệm cho biết đã mua trang trại cũ từ 4 năm trước, hiện nuôi hơn 100 con gà, cừu, ong và trồng cây ăn quả, rau. Dù vẫn làm kỹ sư toàn thời gian, anh phải chia thời gian giữa công việc văn phòng và trang trại. Hoạt động này không hề nhàn nhã khi vật nuôi có thể bị thú săn mồi tấn công, cây trồng mắc bệnh hoặc đàn ong bất ngờ rời tổ. Những tổn thất như mất 32 con gà hay hàng chục cây ăn quả khiến anh nhận ra nông nghiệp cũng đòi hỏi nhiều công sức và sự kiên trì.

Dù vậy, người kỹ sư vẫn tìm thấy niềm vui từ việc tự sản xuất thực phẩm và có thể chia sẻ thành quả với bạn bè. Câu chuyện cho thấy làm nông không phải lối thoát đơn giản khỏi áp lực của ngành công nghệ, nhưng có thể mang lại cảm giác tự chủ và ý nghĩa khác trong cuộc sống. Đằng sau nỗi lo AI thay thế việc làm là vấn đề rộng hơn: người lao động đang phải liên tục thích nghi với công nghệ, trong khi những kỹ năng từng tạo nên lợi thế nghề nghiệp có thể nhanh chóng thay đổi giá trị.