Hy hữu gói thầu hạ tầng tại Đại học Bách khoa TP.HCM áp dụng chỉ định thầu

Việc áp dụng hình thức chỉ định thầu rút gọn cho gói thầu cải tạo cảnh quan khu vực trước nhà BK.B2 đang mở ra nhiều cuộc tranh luận đa chiều về tính hiệu quả.

Từ chủ trương phê duyệt đến quyết định áp dụng chỉ định thầu rút gọn

Theo dòng hồ sơ pháp lý của dự án, hành trình triển khai gói thầu "Thi công xây dựng công trình Cải tạo cảnh quan khu vực trước nhà BK.B2" được thực hiện một cách chặt chẽ qua từng giai đoạn. Đầu tiên, ngày 13/05/2026, Hiệu trưởng Trường Đại học Bách khoa là ông Mai Thanh Phong đã đặt bút ký Quyết định số 2423/QĐ-ĐHBK để phê duyệt Báo cáo kinh tế kỹ thuật cho công trình này.

Quyết định số 2423/QĐ-ĐHBK nêu rõ tổng mức đầu tư xây dựng công trình là 1,150 tỷ đồng, sử dụng nguồn Quỹ phát triển hoạt động sự nghiệp. Trong cơ cấu vốn này, chi phí xây dựng chiếm tỷ trọng lớn nhất với hơn 980,351 triệu đồng (đã bao gồm thuế GTGT 8%). Các chi phí còn lại bao gồm: chi phí quản lý dự án 27.026.336 đồng; chi phí tư vấn đầu tư xây dựng 107.804.553 đồng; chi phí khác 15.200.700 đồng và chi phí dự phòng là 19.616.707 đồng.

Ngay sau đó, ngày 15/05/2026, Hiệu trưởng Mai Thanh Phong tiếp tục ban hành Quyết định số 2462/QĐ-ĐHBK phê duyệt kế hoạch lựa chọn nhà thầu. Tại phụ lục kèm theo quyết định này, giá gói thầu thi công xây dựng được xác định khớp với dự toán là 980,351 triệu đồng. Đáng chú ý, hình thức lựa chọn nhà thầu được ấn định là "Chỉ định thầu rút gọn" với thời gian tổ chức dự kiến vỏn vẹn trong vòng 7 ngày và thời gian thi công gói thầu là 40 ngày.

16-9368.png

Chỉ một ngày sau khi kế hoạch lựa chọn nhà thầu được duyệt, ngày 16/05/2026, Biên bản thương thảo hợp đồng giữa Trường Đại học Bách khoa và Công ty TNHH Fucocon đã được ký kết thành công. Đến ngày 18/05/2026, Quyết định số 2512/QĐ-ĐHBK về việc chỉ định đơn vị thực hiện gói thầu chính thức ban hành. Nhà thầu Fucocon trúng thầu với giá 958,971 triệu đồng, thời gian thực hiện rút xuống còn 45 ngày theo loại hợp đồng đơn giá cố định. Tỷ lệ tiết kiệm qua đấu thầu đạt khoảng 2,18% so với giá gói thầu ban đầu.

Soi năng lực "bản doanh" trúng thầu và bức tranh dữ liệu

Việc một doanh nghiệp vượt qua khâu đánh giá thương thảo để được chọn tại một trường đại học lớn luôn khiến dư luận tò mò về hồ sơ năng lực. Theo dữ liệu quản lý doanh nghiệp và đấu thầu công khai, Công ty TNHH Fucocon (Mã định danh: vn0317902543) có địa chỉ trụ sở đặt tại số 51 Đường Số 19, Phường Bình Trưng, TP HCM. Doanh nghiệp này hoạt động theo mô hình Công ty TNHH một thành viên, do ông Đoàn Hoàng Văn làm Giám đốc kiêm người đại diện pháp luật. Ngành nghề kinh doanh chính theo đăng ký bao gồm hoạt động kiến trúc, tư vấn kỹ thuật liên quan, quảng cáo và thiết kế chuyên dụng.

Xét về lịch sử tham gia đấu thầu, dữ liệu phân tích hệ thống cho thấy Fucocon là một nhà thầu có hiệu suất trúng thầu tuyệt đối. Doanh nghiệp này đã từng tham gia tổng cộng 3 gói thầu và trúng cả 3 gói, đạt tỷ lệ trúng thầu 100%, chưa từng trượt hay bị hủy gói nào. Tổng giá trị trúng thầu tích lũy với vai trò độc lập đạt 1.135.692.063 đồng. Toàn bộ các gói thầu này đều là các gói chỉ định thầu hoặc có kết quả lựa chọn nhà thầu nhưng không qua thông báo mời thầu rộng rãi.

Đáng chú ý, bên mời thầu duy nhất mà Fucocon có mối quan hệ hệ thống chính là Trường Đại học Bách Khoa - ĐHQG TP HCM. Trước gói cảnh quan này, Fucocon từng trúng gói "Sửa chữa lắp đặt cửa sổ chống tạt mưa tại sảnh Thư viện Nhà BK.B1" vào ngày 06/03/2025 với giá 97.876.132 đồng và gói "Sửa chữa các phòng học Phòng 802, 810, 811 Nhà BK.B6" vào ngày 31/12/2024 với giá 78.844.770 đồng. Tỷ lệ trung bình giá trúng thầu so với giá dự toán của nhà thầu này đạt mức khá cao: 98,15%.

Góc nhìn đa chiều từ Luật sư và Chuyên gia kinh tế

Để mang lại cái nhìn khách quan và toàn diện cho độc giả, chúng tôi đã liên hệ với các chuyên gia pháp lý và đấu thầu hàng đầu nhằm làm rõ các khía cạnh xung quanh quyết định chỉ định thầu này.

Dưới góc nhìn pháp lý, Luật sư Nguyễn Thị Hương (Đoàn Luật sư TP.HCM) phân tích: "Xem xét hệ thống căn cứ của Quyết định số 2512/QĐ-ĐHBK, chủ đầu tư đã áp dụng Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15, kết hợp với các văn bản sửa đổi bổ sung là Luật số 57/2024/QH15 và Luật số 90/2025/QH15. Đồng thời, văn bản hướng dẫn trực tiếp là Nghị định số 214/2025/NĐ-CP ngày 04/8/2025 của Chính phủ về lựa chọn nhà thầu đã được áp dụng. Xét về hạn mức dòng vốn, chi phí xây dựng của gói thầu này là 980.351.704 đồng, tức là dưới ngưỡng 1.000.000.000 đồng. Đối chiếu với các quy định hiện hành về hạn mức áp dụng chỉ định thầu đối với gói thầu thuộc dự án đầu tư công hoặc dự toán mua sắm sử dụng vốn sự nghiệp, việc lựa chọn hình thức chỉ định thầu rút gọn trong trường hợp này là có cơ sở pháp lý và phù hợp với thẩm quyền của Hiệu trưởng trường được quy định trong quy chế tài chính nội bộ."

Tuy nhiên, việc một gói thầu thi công hạ tầng cảnh quan được chỉ định trực tiếp cho một nhà thầu quen thuộc cũng đặt ra những góc nhìn phân tích kinh tế sâu sắc hơn từ giới chuyên môn.

Chuyên gia đấu thầu Nguyễn Quốc Vũ nhận định: "Chúng ta cần nhìn nhận khách quan ở cả hai khía cạnh hiệu quả thời gian và tính cạnh tranh thị trường. Về mặt tích cực, hình thức chỉ định thầu rút gọn giúp chủ đầu tư đẩy nhanh tối đa tiến độ chuẩn bị. Từ khâu duyệt kế hoạch lựa chọn nhà thầu ngày 15/5 đến khi ra quyết định giao thầu ngày 18/5 chỉ mất đúng 3 ngày, giúp công trình sớm đưa vào khai thác trong năm 2026. Quy mô diện tích khu vực trước nhà BK.B2 lên tới 2.645 m² bao gồm nhiều hạng mục cải tạo từ đá ốp bậc tam cấp, bồn cây, hệ thống mương thoát nước mặt cỏ cho đến ngầm hóa đường ống bể nước và sơn sửa nhà máy phát điện. Khối lượng công việc phức tạp như vậy nhưng giá trị dự toán dưới một tỷ đồng là khá sít sao."

"Ở chiều ngược lại," ông Nguyễn Quốc Vũ phân tích thêm, "do đặc thù của chỉ định thầu rút gọn là không phát hành hồ sơ mời thầu rộng rãi lên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia để các nhà thầu khác cùng nộp hồ sơ dự thầu, tính cạnh tranh sòng phẳng về giá trên thị trường bị hạn chế. Dữ liệu cho thấy nhà thầu Fucocon có mối quan hệ duy nhất với bên mời thầu này và tỷ lệ tiết kiệm cho ngân sách nhà trường ở gói thầu này chỉ đạt mức khiêm tốn (khoảng hơn 21.000.000 đồng). Để bảo đảm tính minh bạch cao nhất và tối ưu hóa chi phí sử dụng Quỹ phát triển hoạt động sự nghiệp, dù luật cho phép chỉ định thầu, các chủ đầu tư vẫn được khuyến khích xem xét đấu thầu rộng rãi qua mạng nếu điều kiện thời gian của dự án cho phép."

Yêu cầu kỹ thuật và công tác giám sát phía sau quyết định giao thầu

Bên cạnh câu chuyện thể thức lựa chọn nhà thầu, công tác kiểm soát chất lượng đối với công trình cấp IV này cũng được quy định cụ thể. Theo Quyết định số 2423/QĐ-ĐHBK, công trình phải tuân thủ nghiêm ngặt hệ thống Tiêu chuẩn Việt Nam hiện hành như TCVN 4319:2012 về nguyên tắc thiết kế công trình công cộng, TCVN 9362:2012 về nền nhà, TCVN 7957:2008 về mạng lưới thoát nước bên ngoài và QCVN 03:2012/BXD về phân cấp công trình.

Để bảo đảm tính khách quan trong quá trình thi công kéo dài 45 ngày, chủ đầu tư Trường Đại học Bách khoa đã phê duyệt hình thức áp dụng quản lý dự án là "Thuê tư vấn quản lý dự án" độc lập. Đồng thời, chi phí giám sát thi công xây dựng cũng được định mức chi tiết trong bảng tính tổng mức đầu tư với số tiền là 32.204.553 đồng.

Tại Điều 2 của Quyết định số 2512/QĐ-ĐHBK, Hiệu trưởng đã giao trách nhiệm trực tiếp cho Phòng Quản trị - Thiết bị và Phòng Kế hoạch - Tài chính chịu trách nhiệm ký kết hợp đồng, quản lý và giám sát chặt chẽ tiến độ, chất lượng thi công của Công ty TNHH Fucocon theo đúng quy định pháp luật. Dư luận và các thế hệ sinh viên, giảng viên bách khoa hoàn toàn có quyền kỳ vọng vào một diện mạo khang trang, an toàn và tiện nghi của khu vực trước nhà BK.B2 sau khi dự án hoàn thành.

HÌNH THỨC CHỈ ĐỊNH THẦU – DANH MỤC ÁP DỤNG VÀ RÀO CẢN PHÁP LÝ CHI TIẾT

Hình thức chỉ định thầu được quy định nghiêm ngặt tại Điều 23 Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15 (đã được sửa đổi bởi Luật số 57/2024 và Luật số 90/2025). Đây là hình thức lựa chọn nhà thầu đặc thù, chỉ được áp dụng trong các trường hợp giới hạn nhằm đảm bảo tính cấp bách hoặc tính chuyên biệt của gói thầu. Cụ thể, luật cho phép chỉ định thầu đối với các gói thầu cấp bách nhằm bảo vệ chủ quyền, an ninh quốc gia; khắc phục sự cố thiên tai, hỏa hoạn; hoặc các gói thầu duy trì hoạt động của cơ sở y tế trong trường hợp cấp bách.

Chi tiết hơn, Điều 78 Nghị định 214/2025/NĐ-CP đã cụ thể hóa các nhóm trường hợp này. Nhóm đầu tiên là các gói thầu có yêu cầu cấp bách, khẩn cấp như: ngăn chặn nguy hại đến tính mạng và tài sản cộng đồng; gói thầu mua thuốc, thiết bị y tế để cấp cứu người bệnh; hoặc phục vụ công tác phòng, chống dịch bệnh theo chỉ đạo. Đặc biệt, trong bối cảnh năm 2026, Nghị định 214/2025/NĐ-CP quy định tại điểm đ khoản 2 Điều 78 về việc áp dụng chỉ định thầu đối với gói thầu sửa chữa, cải tạo trụ sở làm việc, nhà lưu trú công vụ cho cán bộ, công chức cấp tỉnh, cấp xã để phục vụ việc sắp xếp đơn vị hành chính và tổ chức bộ máy nhà nước.

Về hạn mức giá, khoản 4 Điều 78 Nghị định 214/2025/NĐ-CP quy định chỉ định thầu áp dụng cho gói thầu thuộc dự toán mua sắm không hình thành dự án có giá không quá 500 triệu đồng. Đối với các gói thầu thuộc dự án, hạn mức là không quá 800 triệu đồng cho dịch vụ tư vấn và không quá 02 tỷ đồng cho các gói thầu phi tư vấn, hàng hóa, xây lắp, hỗn hợp. Ngoài ra, các gói thầu có tính chất đặc thù về công nghệ, bản quyền hoặc chỉ có duy nhất một nhà thầu có khả năng thực hiện cũng thuộc phạm vi áp dụng chỉ định thầu.

Tuy nhiên, việc áp dụng chỉ định thầu thông thường phải đáp ứng đủ 03 điều kiện tại khoản 2 Điều 79 Nghị định 214/2025/NĐ-CP: Có kế hoạch lựa chọn nhà thầu được duyệt; có kế hoạch bố trí vốn (trừ đấu thầu trước); và có dự toán được phê duyệt

An giang: Dấu hỏi về hiệu quả đầu tư công tại Phòng Kinh tế xã Châu Phong [Kỳ 1]

Liên tục áp dụng chỉ định thầu với mức tiết kiệm chạm đáy 0%, dòng vốn đầu tư công tại các dự án hạ tầng ở Phòng Kinh tế xã Châu Phong đang được phân bổ ra sao?

Theo tìm hiểu của Báo Tri thức và Cuộc sống, trong bối cảnh đẩy mạnh công tác hiện đại hóa hạ tầng cơ sở nông thôn tại tỉnh An Giang vào đầu năm 2026, việc minh bạch hóa dữ liệu lựa chọn nhà thầu không đơn thuần là yêu cầu hành chính mà đã trở thành thước đo năng lực quản trị nguồn vốn đầu tư công. Tuy nhiên, quá trình rà soát, phân tích chi tiết hồ sơ 19 gói thầu (bao gồm cả lĩnh vực thi công xây dựng và tư vấn) thuộc 11 dự án do Phòng Kinh tế xã Châu Phong (An Giang) làm chủ đầu tư đã bộc lộ những dấu hiệu mang tính đặc trưng, cần được xem xét kỹ lưỡng để tối ưu hóa hiệu quả ngân sách Nhà nước.

Cụ thể, dữ liệu trích xuất thể hiện toàn bộ 100% các gói thầu được khảo sát tại đơn vị này đều được áp dụng hình thức "chỉ định thầu rút gọn". Ở mảng thi công xây lắp, hàng loạt dự án được phê duyệt kết quả trúng thầu với tỷ lệ tiết kiệm ngân sách nằm cố định ở một mức duy nhất là 5%. Có thể điểm mặt các gói thầu tiêu biểu có sự rập khuôn này như: Gói thầu số 05 nâng cấp đường Đòn Dong; gói thầu số 05 nâng cấp đường GTNĐ số 10; dự án nâng cấp cụm dân cư Hòa Long; hay dự án nâng cấp tuyến dân cư Vĩnh Thạnh 2. Việc các gói thầu xây lắp đạt được mức tiết kiệm 5% là một tín hiệu khả quan. Mặc dù vậy, việc lặp đi lặp lại một con số cố định ở mọi gói thầu, vắng bóng sự chênh lệch mang lại một bức tranh thiếu sự vận động tự nhiên của thị trường cạnh tranh thực chất.

Dự án hạ tầng tại xã Nha Bích: Công ty Thiên Phú trúng gói thầu xây dựng

Thông qua Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia, Công ty Thiên Phú đã trúng thầu gói xây lắp dân sinh sát giá dự toán tại xã Nha Bích.

Ý nghĩa dân sinh và tiến trình thiết lập hồ sơ pháp lý

Dự án Đầu tư xây dựng điểm sinh hoạt cộng đồng, khu vui chơi, thể dục thể thao Ấp 1, xã Nha Bích được triển khai trong bối cảnh địa phương đang nỗ lực hoàn thiện các thiết chế văn hóa, thể thao cơ sở. Đối với người dân nông thôn, một không gian sinh hoạt chung, nơi trẻ em có khu vui chơi và người cao tuổi có điều kiện rèn luyện sức khỏe là công trình mang ý nghĩa an sinh xã hội thiết thực. Nguồn vốn thực hiện dự án được trích từ nguồn vốn ngân sách xã, thuộc danh mục đầu tư công trực tiếp, đòi hỏi quy trình triển khai phải cực kỳ chặt chẽ và chịu sự giám sát từ nhiều cấp.

An Giang: Công ty Đức Phát Long Xuyên liên tiếp trúng hai gói thầu hạ tầng

Trong cùng một ngày, Phòng Kinh tế xã Tây Phú đã phê duyệt cho Công ty Đức Phát Long Xuyên trúng hai gói thầu xây lắp giao thông với tỷ lệ tiết kiệm ngân sách dưới 1,1%

Hoạt động đầu tư công tại các địa phương luôn đòi hỏi tính công khai, cạnh tranh và minh bạch nhằm tối ưu hóa nguồn lực ngân sách nhà nước. Tuy nhiên, việc một doanh nghiệp liên tiếp được lựa chọn thực hiện các gói thầu xây lắp quy mô lớn trên cùng một địa bàn trong cùng một thời điểm, đi kèm biên độ giảm giá cho ngân sách rất thấp, thường thu hút sự quan tâm lớn từ dư luận và các đơn vị chuyên môn. Câu chuyện vừa diễn ra tại địa bàn tỉnh An Giang là một minh chứng cụ thể.

Diễn biến so kè giá và việc loại bỏ hàng loạt tại vòng kỹ thuật