[GALLERY] Điện mặt trời gây sốc, lần đầu vượt than đá tại Mỹ

22/06/2026 10:28

Năng lượng mặt trời lần đầu vượt than đá về sản lượng điện tại Mỹ, đánh dấu bước ngoặt lịch sử trong cuộc đua chuyển đổi sang năng lượng sạch.

Thiên Trang (TH)

[GALLERY] Bếp từ hiện đại vẫn thua bếp gas ở điểm này?

Một cột mốc lịch sử vừa được thiết lập tại Mỹ khi năng lượng mặt trời lần đầu tiên vượt qua than đá để trở thành nguồn điện lớn hơn về sản lượng trong tháng 5/2026, tạo nên bước ngoặt quan trọng đối với ngành năng lượng toàn cầu và cho thấy tốc độ phát triển mạnh mẽ của các nguồn điện tái tạo trong nền kinh tế lớn nhất thế giới.

Theo dữ liệu từ Viện nghiên cứu năng lượng Ember, điện mặt trời chiếm 12,8% tổng sản lượng điện của Mỹ trong tháng 5/2026, nhỉnh hơn mức 12,2% của than đá, qua đó đánh dấu lần đầu tiên nguồn năng lượng từng bị hoài nghi về tính ổn định lại có thể vượt mặt một trong những trụ cột truyền thống của ngành điện.

Sự thay đổi này không phải hiện tượng nhất thời mà là kết quả của quá trình chuyển dịch kéo dài nhiều năm, khi thị phần điện mặt trời đã tăng từ 5,4% vào tháng 5/2021 lên 12,8% vào năm 2026, trong khi than đá giảm mạnh từ 19,7% xuống chỉ còn 12,2%.

Nhờ cú bứt phá ngoạn mục này, năng lượng mặt trời đã chính thức trở thành nguồn phát điện lớn thứ ba tại Mỹ, chỉ đứng sau khí đốt tự nhiên và điện hạt nhân, đồng thời tiếp nối dấu mốc quan trọng hồi tháng 3 khi tổng sản lượng năng lượng tái tạo lần đầu vượt qua khí đốt.

Trong nhiều năm, điểm yếu lớn nhất của điện mặt trời là hiện tượng “Đường cong con vịt” khiến sản lượng tăng mạnh vào giữa ngày nhưng suy giảm nhanh vào buổi tối, thời điểm nhu cầu tiêu thụ điện đạt đỉnh, tạo lợi thế cho các nhà máy nhiệt điện than và khí đốt.

Tuy nhiên, sự phát triển vượt bậc của các hệ thống lưu trữ năng lượng bằng pin quy mô lớn đã góp phần giải quyết bài toán này, cho phép điện mặt trời được tích trữ và cung cấp ổn định hơn vào những khung giờ cao điểm, giảm đáng kể sự phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch.

Bên cạnh đó, công nghệ pin mặt trời lai Silicon-Perovskite thế hệ mới cùng các trạm lưu trữ Lithium Iron Phosphate (LFP) mật độ cao đang nâng hiệu suất khai thác năng lượng mặt trời lên mức chưa từng có, đồng thời kéo dài tuổi thọ hệ thống và tăng độ an toàn vận hành.

Việc điện mặt trời vượt mặt than đá không chỉ là một con số mang tính biểu tượng mà còn phản ánh xu hướng chuyển dịch năng lượng sạch đang diễn ra mạnh mẽ tại nhiều bang của Mỹ, từ Texas đến California, báo hiệu tương lai ngày càng thu hẹp của kỷ nguyên nhiên liệu hóa thạch trong những thập niên tới.