Bệnh viện E vừa cứu sống người phụ nữ bị hai cơn đột quỵ do cục máu đông từ tim di chuyển sang hai bán cầu não.
Người bệnh 68 tuổi, nhập viện cấp cứu vào lúc 1h00 sáng trong tình trạng yếu nửa người bên phải. Đây là trường hợp có nền bệnh lý vô cùng phức tạp như tiền sử rung nhĩ, từng thay van tim sinh học và tăng huyết áp. bệnh nền này chính là "quả bom nổ chậm" với nguy cơ tạo huyết khối (cục máu đông) cực kỳ cao.
Các bác sĩ giành giật sự sống cho bệnh nhân/Ảnh BV
Ngay khi tiếp nhận, quy trình cấp cứu đột quỵ của Bệnh viện E lập tức được kích hoạt với sự hội chẩn của nhiều chuyên khoa: Cấp cứu, Chẩn đoán hình ảnh, Tim mạch, Hồi sức tích cực... Kết quả kiểm tra hình ảnh ban đầu cho thấy, người bệnh chưa có tắc mạch máu lớn nên các bác sĩ nhanh chóng chỉ định cho người bệnh sử dụng thuốc tiêu sợi huyết (rTPA) đường tĩnh mạch.
Chỉ sau thời gian ngắn, đáp ứng lâm sàng của người bệnh tiến triển rõ rệt, điểm đánh giá mức độ đột quỵ NIHSS giảm sâu từ 4 điểm xuống chỉ còn 1 điểm. Người bệnh gần như hồi phục hoàn toàn, những tưởng nguy hiểm đã qua đi trong sự nhẹ nhõm của cả gia đình và ê-kíp bác sĩ thực hiện.
Nhưng y học luôn chứa đựng những bất ngờ khó lường. Khi người bệnh đang được theo dõi sát sao tại phòng hồi sức thì vào lúc 22h20 cùng ngày - tức là gần một ngày sau cơn đột quỵ thứ nhất, người bệnh bất ngờ rơi vào trạng thái lơ mơ, nói ngọng và liệt hoàn toàn nửa người bên trái. Điểm số NIHSS lập tức tăng vọt từ 1 điểm lên 14 điểm, đây là mức độ đột quỵ nặng, đe dọa trực tiếp đến tính mạng người bệnh.
Hình ảnh cục máu đông. Ảnh BV
BSCK II Nguyễn Minh Châu – Trưởng khoa Chẩn đoán hình ảnh, Bệnh viện E phân tích về hiện tượng đột quỵ kép hy hữu này của người bệnh. Đây là một tình huống 'lật ngược thế cờ' điển hình và cực kỳ nguy hiểm. Cục huyết khối từ tim của người bệnh tiếp tục bong ra. Nhưng thay vì đi theo lối cũ, lần này nó lại 'đổi hướng' di chuyển sang bán cầu não đối bên, gây tắc hoàn toàn đoạn M1 của động mạch não giữa bên phải.
Theo hồ sơ bệnh án, tại thời điểm 21h trước, người bệnh bị tổn thương não bên trái gây liệt người bên phải, thì giờ đây, cục máu đông mới lại tấn công thẳng vào mạch máu lớn nuôi não bên phải, gây liệt hoàn toàn nửa người bên trái.
Đứng trước tình thế ngàn cân treo sợi tóc, khi ranh giới giữa sự sống, nguy cơ tàn phế vĩnh viễn, thậm chí người bệnh có thể tử vong bất cứ lúc nào, các bác sĩ Bệnh viện E đã phải đưa ra những quyết định điều trị cực kỳ cân não và chuẩn xác.
Người bệnh lập tức được chuyển thẳng lên phòng can thiệp mạch. Cùng với sự phối hợp nhịp nhàng của ê-kíp cấp cứu, đột quỵ và chẩn đoán hình ảnh can thiệp, mạch máu bị tắc nghẽn của người bệnh đã được tái thông kịp thời, giải cứu vùng não đang nguy kịch.
Ca bệnh là lời cảnh báo đối với những người bệnh có bệnh lý nền về tim mạch, huyết áp về nguy cơ đột quỵ luôn rình rập và có thể tái phát theo những tình huống không ngờ nhất.
Bộ Y tế ghi nhận Việt Nam hiện trong nhóm quốc gia có tỷ lệ đột quỵ cao với 222.000 ca mỗi năm song phần lớn chưa tiếp cận kịp thời hệ thống cấp cứu.
Chỉ 23,2% bệnh nhân đến viện trong vòng 4,5 giờ đầu kể từ khi khởi phát triệu chứng - khoảng thời gian "vàng" để can thiệp hiệu quả. Ngoài ra, chỉ khoảng 20% người bệnh được đưa đến bệnh viện bằng hệ thống cấp cứu chuyên nghiệp.
Các chuyên gia cho rằng nếu nhận biết sớm dấu hiệu và tiếp cận cấp cứu trong "giờ vàng", hàng nghìn ca tử vong và tàn phế có thể được ngăn chặn mỗi năm.