Quan sát của Báo Tri thức và Cuộc sống cho thấy, bên cạnh các chỉ số kinh tế về tỷ lệ tiết kiệm ngân sách thấp, mối quan hệ tương tác giữa Công ty Rừng Thông Đắk Nông với các doanh nghiệp cùng hoạt động trên địa bàn tỉnh Lâm Đồng cũng bộc lộ nhiều điểm hoán đổi vị trí đáng chú ý.

Bản đồ dữ liệu đấu thầu thể hiện kịch bản dịch chuyển vị trí khi các doanh nghiệp vừa đóng vai trò là đối thủ cạnh tranh trực tiếp, vừa là đối tác liên danh để cùng nhau trúng thầu.

Dữ liệu lịch sử đấu thầu thể hiện, Công ty Rừng Thông Đắk Nông đã từng đối đầu với 23 nhà thầu trong 17 gói thầu khác nhau. Trong số các doanh nghiệp từng chạm trán, đơn vị xuất hiện với tần suất nhiều nhất là Công ty TNHH một thành viên Xây dựng Đắk Ngọc (sau đây gọi tắt là Công ty Xây dựng Đắk Ngọc).

Cụ thể, Công ty Rừng Thông Đắk Nông đã đối đầu trực diện với Công ty Xây dựng Đắk Ngọc trong 4 gói thầu, kết quả Công ty Rừng Thông Đắk Nông thắng thầu 3 gói và trượt 1 gói. Tuy nhiên, mối quan hệ giữa hai nhà thầu này không dừng lại ở vị thế cạnh tranh độc lập.

Minh chứng từ dữ liệu quản lý cho thấy, trong danh sách các nhà thầu từng cùng đứng chung liên danh, Công ty Xây dựng Đắk Ngọc cũng chính là đối tác quen thuộc nhất của Công ty Rừng Thông Đắk Nông. Hai doanh nghiệp này đã phối hợp tham gia dự thầu với tư cách là thành viên liên danh tại 4 gói thầu xây lắp, mang lại kết quả thắng thầu 3 gói và trượt 1 gói.

Hiện tượng dịch chuyển vị trí tương tự cũng diễn ra giữa Công ty Rừng Thông Đắk Nông và một nhà thầu địa phương khác là Công ty Cổ phần Xây dựng và Thương mại Dịch vụ Minh Ngọc (sau đây gọi tắt là Công ty Dịch vụ Minh Ngọc). Số liệu thống kê ghi nhận, Công ty Rừng Thông Đắk Nông từng chạm trán trực tiếp với Công ty Dịch vụ Minh Ngọc trong 2 gói thầu và đều giành chiến thắng. Nhưng ngay sau đó, tại danh sách liên danh, hai đơn vị này lại hợp tác cùng đứng chung một liên danh trong 2 gói thầu xây lắp khác và tiếp tục ghi nhận kết quả thắng thầu tuyệt đối cả 2 gói.

Đặc biệt, hồ sơ pháp lý từ hai gói thầu vừa phê duyệt trong tháng 05/2026 tại Phòng Kinh tế xã Quảng Khê bộc lộ thêm một mối liên kết mang tính vòng tròn. Đơn vị ký văn bản thẩm định kết quả lựa chọn nhà thầu cho cả hai gói thầu mà Công ty Rừng Thông Đắk Nông trúng thầu chính là Công Ty TNHH Đầu tư và Xây dựng An Phát Đắk Nông.

Ở chiều ngược lại, lịch sử quan hệ đối tác ghi nhận Công ty Rừng Thông Đắk Nông lại chính là nhà thầu từng tham gia dự thầu và trúng sát nút 2 gói thầu trị giá 3.618.631.968 đồng do chính Công Ty TNHH Đầu tư và Xây dựng An Phát Đắk Nông đóng vai trò là bên mời thầu. Việc các chủ thể hoán đổi vai trò liên tục từ bên mời thầu sang đơn vị thẩm định kết quả cho đối tác đã đặt ra những câu hỏi về tính khách quan, độc lập theo quy định.

Dưới góc nhìn pháp lý, Luật sư Nguyễn Văn Lập (Đoàn Luật sư TP HCM) phân tích, việc các nhà thầu vừa liên danh vừa đối đầu hoặc hoán đổi vai trò tư vấn, thẩm định không bị pháp luật cấm nếu áp dụng cho các gói thầu biệt lập về mặt thời gian và tính chất dự án. Dù vậy, Nghị định số 214/2025/NĐ-CP của Chính phủ về bảo đảm tính cạnh tranh trong đấu thầu qua mạng đòi hỏi các cơ quan chức năng phải giám sát chặt chẽ hành vi liên kết nhóm lợi ích cục bộ.

Khi các doanh nghiệp thường xuyên xuất hiện đan xen, hoán đổi vai trò trong chuỗi gói thầu tại cùng một địa bàn đơn vị hành chính cấp xã, các cơ quan kiểm tra cần rà soát kỹ quy trình để bảo đảm không xuất hiện các dấu hiệu của việc dàn xếp giá dự thầu, phân chia thị phần thầu bè phái nhằm hợp thức hóa quy trình lựa chọn nhà thầu. Mục tiêu cao nhất là phải bảo đảm một môi trường kinh doanh minh bạch, lành mạnh, tạo cơ hội tiếp cận dòng vốn ngân sách bình đẳng cho mọi thành phần kinh tế theo đúng tinh thần của Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15.

Báo Tri thức và Cuộc sống sẽ tiếp tục thông tin./.