Trúng 2 gói chỉ định thầu trong một ngày
Theo hồ sơ tài liệu, vào ngày 14/5/2026, Chánh Văn phòng HĐND và UBND xã Hoài Đức (tỉnh Lâm Đồng) đã liên tiếp ký hai quyết định phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu đối với hai dự án xây lắp hạ tầng quan trọng trên địa bàn. Cả hai gói thầu này đều được áp dụng hình thức chỉ định thầu rút gọn, loại hợp đồng trọn gói và cùng được giao cho một đơn vị duy nhất là Công ty TNHH Xây dựng Ngọc Công thực hiện.
Đầu tiên là tại Quyết định số 48/QĐ-VP phê duyệt kết quả Gói thầu số 04: Thi công xây lắp toàn bộ công trình (bao gồm chi phí bảo đảm an toàn giao thông) công trình Làm hệ thống mương thoát nước tuyến đường 23/3. Căn cứ quyết định phê duyệt dự án, gói thầu này có giá là 818.351.913 đồng. Sau quá trình tiến hành thương thảo giữa đại diện chủ đầu tư và nhà thầu, giá trúng thầu (giá chỉ định thầu) được phê duyệt là 801.984.875 đồng. Như vậy, đối với một dự án tiêu tốn hơn 800.000.000 đồng từ nguồn vốn đầu tư công, số tiền tiết kiệm được qua khâu thương thảo dừng lại ở mức 16.367.038 đồng. Bóc tách số liệu cho thấy, tỷ lệ tiết kiệm ngân sách ở gói thầu này đạt con số chính xác là 2,00%. Thời gian thực hiện hợp đồng được quy định là 50 ngày.
Đáng chú ý hơn, cũng trong cùng ngày 14/5/2026, Văn phòng HĐND và UBND xã Hoài Đức tiếp tục ban hành Quyết định số 46/QĐ-VP phê duyệt kết quả Gói thầu số 04: Thi công xây lắp toàn bộ công trình thuộc công trình Làm hệ thống mương thoát nước tuyến đường 30/4 (từ đường Trần Phú đến đường 23/3) và đường Trần Phú (từ đoạn Bồn nước đến đường 30/4). Gói thầu này có quy mô lớn hơn với giá gói thầu được duyệt là 1.077.678.368 đồng. Tiếp tục là Công ty TNHH Xây dựng Ngọc Công được xướng tên trúng thầu với giá 1.056.124.801 đồng. Tương tự như gói thầu đường 23/3, số tiền giảm giá sau thương thảo tại gói thầu này là 21.553.567 đồng. Khi đặt lên bàn cân phân tích, gói thầu tiền tỷ này lại tiếp tục thiết lập một tỷ lệ tiết kiệm trùng khớp tuyệt đối ở mức 2,00%. Thời gian thực hiện hợp đồng là 60 ngày.
Năng lực nhà thầu và góc nhìn pháp lý
Lật mở hồ sơ năng lực, Công ty TNHH Xây dựng Ngọc Công (Mã số doanh nghiệp: 3603930346, có địa chỉ trụ sở tại Tổ 1, Ấp Tân Hữu, xã Xuân Thành, thành phố Đồng Nai). Dữ liệu lịch sử đấu thầu trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia cho thấy nhà thầu này sở hữu chuỗi thành tích trúng thầu liên tiếp vô cùng ấn tượng. Tính đến thời điểm hiện tại, doanh nghiệp này đã tham gia 26 gói thầu, trong đó trúng tới 25 gói, chỉ trượt 1 gói. Tổng giá trị các gói thầu đã trúng (bao gồm cả tư cách độc lập và liên danh) lên tới khoảng 8.732.985.277 đồng.
Trao đổi dưới góc độ pháp lý, Luật sư Nguyễn Thị Hương (Đoàn Luật sư TP HCM) cho biết, Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15 và đặc biệt là Nghị định số 214/2025/NĐ-CP đã có những quy định rất chặt chẽ nhằm siết chặt kỷ cương, nâng cao trách nhiệm giải trình trong hoạt động chỉ định thầu. Khoản 3 Điều 78 Nghị định số 214/2025/NĐ-CP quy định rõ trong quá trình hoàn thiện hợp đồng, chủ đầu tư và nhà thầu phải thương thảo về giá để bảo đảm giá đề nghị trúng thầu tiết kiệm, hiệu quả kinh tế. Thậm chí, đối với một số gói thầu xây lắp thuộc trường hợp cụ thể có yêu cầu cao hơn, pháp luật yêu cầu chủ đầu tư và nhà thầu thương thảo bảo đảm tiết kiệm tối thiểu 5% giá gói thầu.
Luật sư Nguyễn Thị Hương phân tích thêm: "Quy định của pháp luật hiện hành mang tinh thần rất rõ ràng: Chỉ định thầu hoàn toàn không có nghĩa là buông lỏng quản lý giá cả. Chủ đầu tư - với vai trò là người gác cổng nguồn vốn nhà nước - có trách nhiệm giải trình cao nhất trong việc thương thảo hợp đồng để bảo đảm tính cạnh tranh và hiệu quả kinh tế”.
HÌNH THỨC CHỈ ĐỊNH THẦU – DANH MỤC ÁP DỤNG VÀ RÀO CẢN PHÁP LÝ CHI TIẾT
Hình thức chỉ định thầu được quy định nghiêm ngặt tại Điều 23 Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15 (đã được sửa đổi bởi Luật số 57/2024 và Luật số 90/2025). Đây là hình thức lựa chọn nhà thầu đặc thù, chỉ được áp dụng trong các trường hợp giới hạn nhằm đảm bảo tính cấp bách hoặc tính chuyên biệt của gói thầu. Cụ thể, luật cho phép chỉ định thầu đối với các gói thầu cấp bách nhằm bảo vệ chủ quyền, an ninh quốc gia; khắc phục sự cố thiên tai, hỏa hoạn; hoặc các gói thầu duy trì hoạt động của cơ sở y tế trong trường hợp cấp bách.
Chi tiết hơn, Điều 78 Nghị định 214/2025/NĐ-CP đã cụ thể hóa các nhóm trường hợp này. Nhóm đầu tiên là các gói thầu có yêu cầu cấp bách, khẩn cấp như: ngăn chặn nguy hại đến tính mạng và tài sản cộng đồng; gói thầu mua thuốc, thiết bị y tế để cấp cứu người bệnh; hoặc phục vụ công tác phòng, chống dịch bệnh theo chỉ đạo. Đặc biệt, trong bối cảnh năm 2026, Nghị định 214/2025/NĐ-CP quy định tại điểm đ khoản 2 Điều 78 về việc áp dụng chỉ định thầu đối với gói thầu sửa chữa, cải tạo trụ sở làm việc, nhà lưu trú công vụ cho cán bộ, công chức cấp tỉnh, cấp xã để phục vụ việc sắp xếp đơn vị hành chính và tổ chức bộ máy nhà nước.
Về hạn mức giá, khoản 4 Điều 78 Nghị định 214/2025/NĐ-CP quy định chỉ định thầu áp dụng cho gói thầu thuộc dự toán mua sắm không hình thành dự án có giá không quá 500 triệu đồng. Đối với các gói thầu thuộc dự án, hạn mức là không quá 800 triệu đồng cho dịch vụ tư vấn và không quá 02 tỷ đồng cho các gói thầu phi tư vấn, hàng hóa, xây lắp, hỗn hợp. Ngoài ra, các gói thầu có tính chất đặc thù về công nghệ, bản quyền hoặc chỉ có duy nhất một nhà thầu có khả năng thực hiện cũng thuộc phạm vi áp dụng chỉ định thầu.
Tuy nhiên, việc áp dụng chỉ định thầu thông thường phải đáp ứng đủ 03 điều kiện tại khoản 2 Điều 79 Nghị định 214/2025/NĐ-CP: Có kế hoạch lựa chọn nhà thầu được duyệt; có kế hoạch bố trí vốn (trừ đấu thầu trước); và có dự toán được phê duyệt
