Bộ trưởng Bộ GD&ĐT đề ra 4 ưu tiên chuyển đổi số phát triển giáo dục bền vững

Theo Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn, trong bối cảnh mới, người học cần có năng lực tự học, tư duy độc lập, phản biện, sáng tạo và khả năng làm việc cùng AI.

Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Hoàng Minh Sơn cho hay, chuyển đổi số và trí tuệ nhân tạo đang làm thay đổi sâu sắc cách con người học tập, làm việc và sáng tạo. Công nghệ mở ra những cơ hội rất lớn cho giáo dục, đồng thời đặt ra những thách thức về độ tin cậy của thông tin, đạo đức, bản quyền, an toàn dữ liệu, liêm chính học thuật và khoảng cách số.

hoang-minh-son.jpg
Phát biểu khai mạc, Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn cho rằng, công nghệ mở ra những cơ hội rất lớn cho giáo dục, đồng thời đặt ra những thách thức về độ tin cậy của thông tin. Ảnh: MOET.

Đây không chỉ là vấn đề của riêng Việt Nam mà là vấn đề toàn cầu. Giáo dục vì vậy không thể chỉ đặt câu hỏi người học cần thêm những kỹ năng gì. Người thầy cũng phải thay đổi; nhà trường phải thay đổi; cả hệ thống giáo dục phải chuyển đổi để không chỉ thích ứng mà còn từng bước làm chủ, định hướng việc sử dụng AI vì sự phát triển của con người.

Theo Bộ trưởng, trong bối cảnh mới, người học cần có năng lực tự học, tư duy độc lập, phản biện, sáng tạo và khả năng làm việc cùng AI. Người thầy không chỉ truyền đạt tri thức mà phải trở thành người thiết kế hoạt động học tập, hướng dẫn, truyền cảm hứng và định hướng giá trị. Nhà trường và cơ quan quản lý phải đổi mới phương thức tổ chức, quản trị, đánh giá và bảo đảm chất lượng.

Với Việt Nam, phát triển con người là mục tiêu xuyên suốt của đổi mới giáo dục. Giá trị của công nghệ không nằm ở việc sử dụng công nghệ nhiều hay ít, mà ở chỗ công nghệ có giúp người học tiến bộ hơn, người thầy làm tốt hơn vai trò của mình, nhà trường vận hành hiệu quả hơn và cơ hội học tập được mở rộng công bằng hơn hay không.

Các chủ trương, định hướng của Đảng và Nhà nước về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo; khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; cùng với hội nhập quốc tế đang tạo động lực mạnh mẽ cho quá trình này.

Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Hoàng Minh Sơn nhấn mạnh 4 ưu tiên trong quá trình chuyển đổi số và ứng dụng công nghệ của giáo dục Việt Nam.

Thứ nhất, xây dựng nền tảng dữ liệu và hạ tầng số thống nhất, an toàn, kết nối và sử dụng chung; biến dữ liệu thành nguồn lực phục vụ người học, nhà giáo và quản trị giáo dục. Phát triển nền tảng giáo dục thông minh quốc gia.

Thứ hai, đổi mới dạy và học, phát triển năng lực làm chủ công nghệ của cả người học và nhà giáo. Mục tiêu không phải để AI suy nghĩ thay con người, mà để con người học tốt hơn, sáng tạo hơn và tạo ra giá trị cao hơn.

Thứ ba, đổi mới quản trị và thúc đẩy ứng dụng AI an toàn, minh bạch, có trách nhiệm. Chúng ta phải hiểu cả khả năng và giới hạn của công nghệ, bảo đảm quyền riêng tư, bản quyền, liêm chính học thuật, quyền lợi của người học và trách nhiệm của con người.

Thứ tư, coi hợp tác quốc tế là yêu cầu cấp bách cho đổi mới giáo dục và là nguồn lực trực tiếp cho đổi mới giáo dục. Theo Bộ trưởng, cơ hội và thách thức của AI đều vượt qua biên giới quốc gia. Không một hệ thống giáo dục nào có thể tự mình giải quyết đầy đủ các vấn đề về công nghệ, dữ liệu, chuẩn mực đạo đức, nguồn nhân lực và khoảng cách số.

“Thông điệp của Việt Nam là: chúng tôi sẵn sàng hợp tác, sẵn sàng đổi mới và sẵn sàng cùng các đối tác kiến tạo những giải pháp giáo dục cho tương lai. Trong một thế giới ngày càng kết nối, hợp tác để cùng thích ứng, làm chủ, dẫn dắt công nghệ, cùng phát triển con người và cùng thịnh vượng không chỉ là một lựa chọn, mà là trách nhiệm chung của chúng ta", Bộ trưởng Hoàng Minh Sơn nhấn mạnh.

Triển lãm Giáo dục và Công nghệ giáo dục được tổ chức trong hai ngày 8-9/10/2026 tại Hà Nội, với hơn 70 gian hàng. Triển lãm quy tụ các doanh nghiệp công nghệ, trường đại học, tổ chức giáo dục và các đơn vị phát triển giải pháp phục vụ ngành Giáo dục. Các sản phẩm, công nghệ được giới thiệu trên nhiều lĩnh vực như AI, nền tảng học tập số, cá nhân hóa giáo dục, ngoại ngữ, STEM, dữ liệu giáo dục, mô phỏng và các giải pháp hỗ trợ giáo viên, nhà trường, người học.

Mời quý độc giả xem video: Một sản phẩm công nghệ giáo dục của ĐH Quốc gia TP HCM được trưng bày tại Triển lãm. Thực hiện: Mai Loan.

Bạn có thể quan tâm

Ba đề xuất của PGS.TS Trần Quốc Bình về thúc đẩy nghiên cứu khoa học

PGS.TS Trần Quốc Bình nhấn mạnh vai trò của nghiên cứu cơ bản và liên ngành trong giải quyết các thách thức lớn của Việt Nam.

Trao đổi với PV Tri thức và Cuộc sống, PGS.TS Trần Quốc Bình, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Khoa học Tự nhiên, Đại học Quốc gia Hà Nội cho hay, nghiên cứu cơ bản không đứng ngoài thực tiễn mà có thể tạo nền tảng tri thức, dữ liệu và phương pháp để giải quyết những bài toán lớn của đất nước. Tuy nhiên, cần cơ chế đầu tư đủ dài hạn và một hệ sinh thái kết nối nhà khoa học cơ bản với nghiên cứu ứng dụng, doanh nghiệp và cơ quan quản lý.

pgsts-tran-quoc-binh-5303.jpg
PGS.TS Trần Quốc Bình, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Khoa học Tự nhiên, Đại học Quốc gia Hà Nội.

VUSTA: Mạng lưới trí thức là ‘vũ khí’ chặn sớm tin giả

Nghị định 328 có hiệu lực, đặt ra yêu cầu nâng cao trách nhiệm thông tin. Theo ông Lê Thanh Tùng, cần phát huy nguồn lực trí thức để tăng “sức đề kháng” xã hội.

Trao đổi với PV Tri thức và Cuộc sống, ông Lê Thanh Tùng, Trưởng ban Phổ biến kiến thức Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (VUSTA) cho rằng phòng, chống tin giả không chỉ là xử lý thông tin sai sau khi đã lan rộng mà cần chủ động nâng cao “sức đề kháng thông tin” của xã hội, phát huy vai trò của đội ngũ trí thức, nhà khoa học và báo chí khoa học.

le-thanh-tung.jpg

Những ký ức về GS Lê Văn Thiêm - người thầy lớn, nhân cách lớn

Giáo sư Lê Văn Thiêm là nhà toán học tiên phong, nhà lãnh đạo sáng lập nhiều trường đại học, góp phần xây dựng nền khoa học đất nước.

Năm 1949, theo lời mời của Chủ tịch Hồ Chí Minh, Giáo sư Lê Văn Thiêm về nước tham gia kháng chiến, công tác tại Sở Giáo dục Nam Bộ. Năm 1951, ông được Chính phủ điều động ra Việt Bắc, giao nhiệm vụ xây dựng Trường Khoa học Cơ bản và Trường Sư phạm Cao cấp, đồng thời giữ cương vị Hiệu trưởng hai trường tại Khu học xá Trung ương Nam Ninh (Trung Quốc) đến năm 1954.

Sau ngày giải phóng Thủ đô, ông được cử làm Hiệu trưởng Trường Đại học Sư phạm Khoa học, giữ cương vị này trong giai đoạn 1954–1956. Năm 1956, khi Chính phủ thành lập Trường Đại học Tổng hợp Hà Nội, GS Lê Văn Thiêm được cử làm Phó Hiệu trưởng, đồng thời kiêm Chủ nhiệm Khoa Toán.