Văn phòng HĐND và UBND xã Bù Đăng vừa chính thức phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu cho gói thầu thi công xây dựng và thiết bị thuộc dự án Công trình xây dựng Nhà ăn cho học sinh bán trú Trường Tiểu học Đoàn Kết. Đáng chú ý, diễn biến của cuộc thầu này cho thấy sự thiếu vắng tính cạnh tranh khi chỉ có duy nhất một đơn vị nộp hồ sơ dự thầu.
Tỷ lệ tiết kiệm “nhỏ giọt”
Theo Quyết định số 119/QĐ-VP ngày 10/04/2026 do ông Phạm Văn Tới – Chánh Văn phòng HĐND và UBND xã Bù Đăng ký, đơn vị trúng thầu là công ty Cổ phần Kiến trúc Xây dựng Home 93 (MST: 3801222585). Giá trúng thầu được xác định là 3.133.534.000 đồng.
So với giá gói thầu đưa ra là 3.141.801.454 đồng, số tiền tiết kiệm cho ngân sách Nhà nước sau đấu thầu chỉ vỏn vẹn hơn 8,2 triệu đồng, đạt tỷ lệ cực thấp khoảng 0,26%. Trong bối cảnh nguồn vốn đầu tư công năm 2026 cần được sử dụng hiệu quả, việc một gói thầu xây lắp phổ thông có giá trị hơn 3 tỷ đồng nhưng chỉ đạt tỷ lệ tiết kiệm "tượng trưng" này khiến dư luận không khỏi đặt dấu hỏi về tính hiệu quả kinh tế.
Kịch bản “một mình một ngựa”
Theo Biên bản mở thầu ngày 08/04/2026 cho thấy, dù được tổ chức theo hình thức Chào hàng cạnh tranh qua mạng nhưng đến thời điểm đóng thầu, hệ thống chỉ ghi nhận duy nhất hồ sơ của công ty Cổ phần Kiến trúc Xây dựng Home 93.
Việc không có đơn vị thứ hai tham gia cạnh tranh đã tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp này tiến thẳng vào giai đoạn xét thầu. Theo Báo cáo đánh giá E-HSDT do công ty Cổ phần Đấu thầu Cửu Long Bình Phước thực hiện, nhà thầu này đạt mọi tiêu chí về năng lực và kỹ thuật. Tuy nhiên, dưới góc nhìn về tính cạnh tranh và minh bạch trong đấu thầu, việc chỉ có một nhà thầu tham gia thường tiềm ẩn nguy cơ thiếu khách quan trong việc thẩm định giá dự thầu.
Chân dung nhà thầu Home 93
Tìm hiểu của Báo Tri thức và Cuộc sống, Công ty CP kiến trúc xây dựng home 93 được thành lập từ năm 2020, tại Đường Phạm Hùng, Tổ 5, Khu Phố Phú Mỹ, Phường Bình Phước, Đồng Nai. Đây là doanh nghiệp hoạt động đa năng trong lĩnh vực xây dựng và thiết bị.
Trong lịch sử đấu thầu tính đến tháng 04/2026 nhà thầu này đã tham gia khoảng 96 gói thầu, trong đó trúng 76 gói, trượt 19 gói, 1 gói đã bị huỷ. Tổng giá trị các gói thầu đã trúng (bao gồm liên danh): 147.215.824.488 đồng (với vai trò độc lập: 38.300.776.746 đồng, với vai trò liên danh: 108.915.047.742 đồng).
Riêng trong giai đoạn 2025 - 2026, doanh nghiệp đã tham gia khoảng 51 gói trúng 44 gói, chủ yếu ở lĩnh vực tư vấn và xây lắp, trong các gói xây lắp đã trúng có một số gói có giá trị. Cụ thể:
Gói thầu số 01: Thi công xây dựng + thiết bị tại Phòng Kinh tế xã Đồng Tâm trị giá 2.604.560.000 đồng (tháng 03/2026)
- Gói thầu: Sửa chữa, mua sắm trang thiết bị Phòng Văn hóa - Xã hội tại Phòng Văn hóa - Xã hội xã Đồng Tâm, trị giá 1.780.000.000 đồng (tháng 03/2026)
- Gói thầu số 1: Thi công xây dựng tại Phòng Kinh Tế Xã Nghĩa Trung trị giá 1.438.000.000 đồng (tháng 12/2025)
- Gói thầu: Xây dựng công trình tại Ban Quản lý dự án khu vực Bù Gia Mập trị giá 4.189.288.800 đồng (tháng 12/2025)
Gói thầu: Xây lắp + thiết bị tại Văn phòng Hội đồng nhân dân và UBND xã Thuận Lợi, trị giá 2.687.818.000 đồng (tháng 11/2025)
Góc nhìn chuyên gia và cơ sở pháp lý
Dưới góc độ pháp lý, luật sư Nguyễn Văn Lập (Đoàn Luật sư TP HCM) nhận định: "Theo Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15 (được sửa đổi bởi Luật 90/2025/QH15) và Nghị định 214/2025/NĐ-CP, mục tiêu tối thượng của đấu thầu là cạnh tranh, công bằng và hiệu quả kinh tế. Khi một gói thầu chỉ có duy nhất một nhà thầu dự và trúng thầu với giá sát nút, chủ đầu tư và đơn vị tư vấn là công ty CP đấu thầu Cửu Long Bình Phước cần xem xét lại trách nhiệm giải trình. Cần làm rõ liệu E-HSMT có tồn tại các 'tiêu chí con' gây hạn chế sự tham gia của các nhà thầu khác hay không."
Đồng quan điểm, chuyên gia đấu thầu Lê Hân cho rằng, trong bối cảnh thực hiện chính quyền địa phương mới, việc giám sát đầu tư công tại cấp xã cần được thắt chặt. Tỷ lệ tiết kiệm 0,26% là con số quá thấp đối với một gói thầu chào hàng cạnh tranh, cho thấy hiệu quả kinh tế chưa đạt được như kỳ vọng của pháp luật về đấu thầu.
Dự án xây dựng nhà ăn cho học sinh Trường Tiểu học Đoàn Kết là một công trình có ý nghĩa an sinh xã hội lớn. Hy vọng rằng, đi đôi với kết quả trúng thầu sát nút, công ty Cổ phần Kiến trúc Xây dựng Home 93 sẽ đảm bảo đúng tiến độ 200 ngày và chất lượng công trình như đã cam kết trong hồ sơ.
QUY ĐỊNH VỀ TỶ LỆ TIẾT KIỆM VÀ HIỆU QUẢ KINH TẾ TRONG ĐẤU THẦU
Hiệu quả kinh tế là một trong những mục tiêu cốt lõi của hoạt động đấu thầu, được định nghĩa rõ tại Khoản 8 Điều 4 Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15. Để đạt được mục tiêu này, việc xác định giá gói thầu và kiểm soát giá trúng thầu được quy định chặt chẽ từ khâu lập kế hoạch đến khi thực hiện hợp đồng.
Theo quy định tại Điều 18 Nghị định 214/2025/NĐ-CP, giá gói thầu phải được tính đúng, tính đủ toàn bộ chi phí, kể cả chi phí dự phòng, phí, lệ phí và thuế. Đặc biệt, chủ đầu tư có trách nhiệm cập nhật giá gói thầu trong thời hạn 28 ngày trước ngày mở thầu nếu cần thiết để đảm bảo giá gói thầu sát với giá thị trường, tránh thất thoát ngân sách hoặc gây khó khăn cho nhà thầu. Căn cứ xác định giá gói thầu bao gồm dự toán được duyệt, kết quả lựa chọn nhà thầu của các gói thầu tương tự trong 12 tháng trước đó hoặc các báo giá thị trường (tối thiểu 01 báo giá, khuyến khích nhiều hơn).
Về chỉ số đánh giá, Điểm b Khoản 2 Điều 17 Nghị định 214/2025/NĐ-CP quy định "tỷ lệ tiết kiệm trung bình" là một trong những chỉ tiêu quan trọng để đánh giá năng lực, nguồn lực và kết quả thực hiện công tác đấu thầu của chủ đầu tư trong kế hoạch tổng thể lựa chọn nhà thầu. Đối với hình thức chỉ định thầu, tính hiệu quả kinh tế được siết chặt hơn:
- Tại quy trình chỉ định thầu thông thường, chủ đầu tư phải quy định mức tỷ lệ tiết kiệm của giá đề nghị trúng thầu trong hồ sơ yêu cầu để làm cơ sở cho nhà thầu chuẩn bị hồ sơ đề xuất.
- Tại quy trình chỉ định thầu rút gọn, chủ đầu tư và nhà thầu phải thương thảo về giá để bảo đảm giá đề nghị trúng thầu tiết kiệm, hiệu quả. Riêng với gói thầu xây lắp quy định tại Điểm e Khoản 2 Điều 78, quá trình thương thảo phải đảm bảo tiết kiệm tối thiểu 5% giá gói thầu.
Trong quá trình thực hiện hợp đồng, để duy trì hiệu quả kinh tế, Điểm a Khoản 5 Điều 70 Luật Đấu thầu nhấn mạnh việc sửa đổi hợp đồng về giá, khối lượng không được vượt giá gói thầu đã ghi trong kế hoạch lựa chọn nhà thầu hoặc dự toán gói thầu được phê duyệt. Việc tuân thủ nghiêm các quy định này không chỉ giúp tối ưu hóa nguồn vốn đầu tư công tại các địa phương mà còn là thước đo trách nhiệm giải trình của người có thẩm quyền trước pháp luật.
![TP HCM: Giải mã sức hút của nhà thầu Hữu Phước sau vụ hơn 202 học sinh nhập viện [Kỳ 1]](https://vndl-cdn.kienthuc.net.vn/images/fc469f31cfb477cb5b0a00ed1d9703b640a2dc3f28794e4bd466bde141c89c7fa05640910f2031da07e5763864aa918f40e5ee06ba4d6bf4429b0c442d7d533a/2049917575104437372-1.jpg.avif)
