Thành ủy TP HCM vừa ban hành Nghị quyết triển khai Nghị quyết số 188/2025/QH15 của Quốc hội về thí điểm cơ chế, chính sách đặc thù nhằm phát triển mạng lưới đường sắt đô thị trên địa bàn Thành phố.
Theo Nghị quyết, tuyến metro số 1 (Bến Thành – Suối Tiên), dài 19,7 km, đã đưa vào khai thác và sẽ tiếp tục được phát triển đô thị theo mô hình TOD dọc tuyến. Từ nay đến năm 2030, Thành phố tập trung hoàn thành các tuyến còn lại gồm: tuyến metro số 2 (Bến Thành – Tham Lương) dài hơn 11 km và đoạn Bến Thành – Thủ Thiêm dài 5,91 km; tuyến Thủ Thiêm – Long Thành dài 41,8 km; tuyến Thành phố mới Bình Dương (cũ) – Suối Tiên dài 31,6 km; tuyến số 6 (Tân Sơn Nhất – Phú Hữu) dài 22,8 km; tuyến Bến Thành – Cần Giờ dài 54 km.
Giai đoạn 2030 – 2035, TP HCM đặt mục tiêu hoàn thành thêm 8 tuyến với tổng chiều dài 275 km, nâng tổng số toàn mạng lưới lên 14 tuyến, tương đương 462 km đường sắt đô thị được đưa vào khai thác. Tiếp đó, trong giai đoạn 2035 – 2045, Thành phố dự kiến triển khai thêm 5 tuyến với chiều dài khoảng 239 km, nâng tổng số lên 19 tuyến với gần 700 km.
Về tỷ lệ đảm nhận nhu cầu đi lại, TP HCM đặt mục tiêu đến năm 2030, vận tải hành khách công cộng bằng đường sắt đô thị đạt 20 – 30%; đến năm 2035 đạt 35 – 50% và đến năm 2045 đạt 50 – 60%.
Để bảo đảm tiến độ và hiệu quả triển khai, Ban Thường vụ Thành ủy TP HCM xác định nhiều nhóm giải pháp đồng bộ, trong đó chú trọng huy động, quản lý và sử dụng hiệu quả các nguồn lực đầu tư. Thành phố sẽ tăng cường huy động đa dạng các nguồn vốn, bảo đảm chặt chẽ, đúng quy định pháp luật; đồng thời rà soát, cân đối và bố trí kế hoạch đầu tư công trung hạn và hằng năm từ ngân sách địa phương, lấy đầu tư công làm “vốn mồi” dẫn dắt và kích hoạt đầu tư tư nhân.
Cùng với đó, TP HCM sẽ nghiên cứu, vận dụng tối đa các nghị quyết của Quốc hội để đề xuất cơ chế, chính sách đặc thù, khuyến khích doanh nghiệp và các thành phần kinh tế tham gia đầu tư các công trình dịch vụ, thương mại, văn phòng tại khu vực TOD và các nhà ga, qua đó gia tăng nguồn thu và lượng hành khách cho hệ thống metro.
Thành phố cũng tiếp tục triển khai các cơ chế theo Nghị quyết 260 của Quốc hội về sửa đổi, bổ sung Nghị quyết 98, đẩy mạnh phân cấp, ủy quyền, làm rõ thẩm quyền và trách nhiệm trong tổ chức thực hiện.
Ban Thường vụ Thành ủy yêu cầu UBND TP HCM nghiên cứu đổi mới mô hình quản lý, đầu tư, vận hành và khai thác hệ thống đường sắt đô thị, đồng thời chú trọng đào tạo, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững và lâu dài của Thành phố.