Theo quan sát của Báo Tri thức và Cuộc sống, vụ ngộ độc thực phẩm tại Trường Tiểu học Bình Quới Tây chỉ là "phần nổi của tảng băng chìm" trong công tác quản lý suất ăn học đường tại các đô thị lớn. Ngày 30/3/2026, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Công điện số 26/CĐ-TTg, nhấn mạnh việc chấn chỉnh công tác kiểm soát an toàn thực phẩm và tăng cường kỷ luật, kỷ cương trong thực thi công vụ. Đây được xem là mệnh lệnh hành chính cao nhất buộc các địa phương, trong đó có TP HCM, phải rà soát lại toàn bộ quy trình lựa chọn nhà thầu bếp ăn tập thể.

Dưới góc nhìn chuyên gia, Luật sư Nguyễn Thị Hương (Đoàn Luật sư TP HCM) cho rằng giải pháp gốc rễ nằm ở sự minh bạch thông tin. "Chúng ta có Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia, có các quy định tại Luật Đấu thầu 2023 và Luật sửa đổi 90/2025. Việc các trường học lạm dụng hình thức LCNT đặc biệt để né tránh đấu thầu rộng rãi cần phải được kiểm tra và xử lý nghiêm. Mọi hồ sơ về nguồn gốc thực phẩm, chứng nhận ISO, HACCP của các nhà thầu như Công ty Hữu Phước phải được công khai cho phụ huynh cùng giám sát", bà Hương đề xuất.

Đồng quan điểm, các chuyên gia đấu thầu cho rằng Thông tư 79/2025/TT-BTC của Bộ Tài chính đã mở ra cơ chế mới về quản lý dự toán và đăng tải thông tin. Chủ đầu tư giờ đây có toàn quyền quyết định nội dung về hàng mẫu và tiêu chuẩn kỹ thuật. Do đó, không có lý do gì để các trường chấp nhận những suất ăn kém chất lượng với mức giá "ngất ngưởng" nhưng tỷ lệ tiết kiệm lại bằng 0.

Giải pháp thiết thực nhất hiện nay là thực hiện nghiêm túc Chỉ thị số 38/CT-TTg ngày 11/10/2024 của Thủ tướng Chính phủ về tăng cường phòng ngừa ngộ độc thực phẩm. Theo đó, chủ đầu tư, chính quyền cấp Phường/Xã tại TP HCM cần thành lập các tổ giám sát cộng đồng bao gồm đại diện Ban phụ huynh, y tế cơ sở và thanh niên để đột xuất kiểm tra quy trình tiếp nhận nguyên liệu tại các trường. Bữa ăn của học sinh phải được đảm bảo từ khâu "cánh đồng đến bàn ăn", không thể chỉ dựa trên những bản hợp đồng nằm trên giấy.

Bên cạnh đó, cần có chế tài mạnh tay đối với những nhà thầu vi phạm. Theo quy định của Nghị định 115/2018/NĐ-CP và Nghị định 124/2021/NĐ-CP, hành vi để xảy ra ngộ độc thực phẩm gây hậu quả nghiêm trọng có thể bị phạt tiền hàng trăm triệu đồng và đình chỉ hoạt động vĩnh viễn. Đối với Công ty Hữu Phước, việc cơ quan chức năng tìm thấy vi khuẩn Salmonella trong mẫu bệnh phẩm, đồng thời đang chờ đợi kết quả chính thức từ cơ quan chức năng để có thể xem xét các hình thức xử phạt, thậm chí là cấm tham gia hoạt động đấu thầu trên toàn quốc.

Bảo vệ sức khỏe học sinh là bảo vệ tương lai của đất nước. Minh bạch trong đấu thầu suất ăn không chỉ giúp tiết kiệm ngân sách mà còn là "tấm khiên" vững chắc nhất ngăn chặn những sự cố đau lòng như vụ hơn 200 học sinh ngộ độc vừa qua. Đã đến lúc tinh thần "thượng tôn pháp luật" phải được thực thi triệt để trong từng bếp ăn trường học.

Báo Tri thức và Cuộc sống tiếp tục thông tin./.