Từ những vùng núi hiểm trở ở Tây Bắc, dọc miền Trung cho đến các tỉnh phía Nam, hàng loạt cột thép cao hàng chục mét xuất hiện trên những cánh đồng, sườn núi và cả những khu vực gần như không có người sinh sống. Đây là những công trình thuộc hệ thống đường dây điện cao thế 220 kV và 500 kV, đóng vai trò vận chuyển điện năng giữa các vùng trên cả nước.
Đơn vị đứng sau mạng lưới này là Tổng công ty Truyền tải điện Quốc gia (EVNNPT), doanh nghiệp thuộc Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN), được thành lập năm 2008. Công ty chịu trách nhiệm đầu tư phát triển, quản lý và vận hành hệ thống truyền tải điện quốc gia.
Theo thông tin công bố cuối năm 2025, EVNNPT quản lý hơn 33.300 km đường dây 220–500 kV cùng 217 trạm biến áp, tổng dung lượng máy biến áp vượt 139.300 MVA. Quy mô hệ thống truyền tải điện của doanh nghiệp thuộc hàng lớn nhất Đông Nam Á.
Riêng về số lượng cột thép, theo tài liệu tổng kết 15 năm hoạt động được EVNNPT công bố năm 2023, hệ thống đường dây 500 kV đã có tới 13.720 cột điện, trải dài trên 10.467 km. Con số này chưa bao gồm các cột điện thuộc mạng lưới 220 kV mà doanh nghiệp đang quản lý.
Mạng lưới tiếp tục được mở rộng trong những năm gần đây. Chỉ riêng dự án đường dây 500 kV mạch 3 Quảng Trạch – Phố Nối hoàn thành năm 2024 đã có 1.177 vị trí cột trên chiều dài khoảng 519 km.
So với thời điểm thành lập năm 2008, khi EVNNPT mới quản lý khoảng 12.015 km đường dây cùng 68 trạm biến áp, quy mô hệ thống hiện đã tăng lên gần gấp ba lần.
Theo dữ liệu tài chính năm 2025, tổng tài sản của EVNNPT đạt khoảng 109.241 tỷ đồng, tăng 8,5% so với mức 100.655 tỷ đồng cuối năm 2024. Doanh thu thuần đạt 22.959 tỷ đồng, tăng gần 11% so với năm trước. Tính bình quân, mỗi ngày doanh nghiệp ghi nhận khoảng 63 tỷ đồng doanh thu..
Tuy nhiên, lợi nhuận sau thuế năm 2025 chỉ đạt khoảng 603 tỷ đồng, tăng gần 2% so với mức 592 tỷ đồng của năm 2024. Như vậy, cứ 100 đồng doanh thu, EVNNPT chỉ giữ lại khoảng 2,6 đồng lợi nhuận sau thuế.
Một trong những yếu tố ảnh hưởng đáng kể đến lợi nhuận là chi phí tài chính. Riêng năm 2025, chi phí lãi vay của EVNNPT lên tới 3.907 tỷ đồng, tăng gần 19% so với năm trước, tương đương bình quân hơn 10,7 tỷ đồng mỗi ngày.
Con số này cao gấp khoảng 6,5 lần lợi nhuận sau thuế cả năm, phản ánh áp lực vốn vay của doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực hạ tầng có nhu cầu đầu tư lớn.
Tại thời điểm cuối năm 2025, vốn chủ sở hữu của EVNNPT đạt khoảng 28.345 tỷ đồng, trong đó vốn điều lệ hơn 28.043 tỷ đồng. Tổng dư nợ vay ngắn hạn và dài hạn, bao gồm trái phiếu dài hạn theo phân loại dữ liệu tài chính, vào khoảng 68.840 tỷ đồng.
Đặc thù của EVNNPT là phải liên tục đầu tư các tuyến đường dây và trạm biến áp mới, trong khi những công trình này thường có thời gian thu hồi vốn kéo dài nhiều năm.
Chỉ riêng năm 2025, tổng giá trị khối lượng đầu tư xây dựng của EVNNPT ước đạt hơn 29.000 tỷ đồng. Doanh nghiệp đã khởi công 42 dự án, hoàn thành đóng điện 49 dự án, trong đó có nhiều công trình phục vụ truyền tải điện từ các trung tâm sản xuất lớn và tăng cường khả năng cung cấp điện giữa các vùng.
Sẽ tách khỏi EVN
Tại họp báo ngày 7/10, ông Bùi Quốc Hùng, Phó cục trưởng Cục Điện lực, Bộ Công Thương, cho biết Đề án tái cơ cấu ngành điện được xây dựng theo hướng tách bạch các khâu phát điện, truyền tải, phân phối và bán lẻ.
Trong đó, Bộ Công Thương định hướng tách Tổng công ty Truyền tải điện Quốc gia (EVNNPT) khỏi Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN), chuyển về bộ ngành quản lý. Việc này nhằm tách khâu truyền tải - vốn có tính chất độc quyền tự nhiên - khỏi các hoạt động có thể cạnh tranh trên thị trường điện
