Ngày 05/05/2026, Giám đốc Ban Quản lý dự án xã Hưng Mỹ (tỉnh Cà Mau) Bùi Văn Sỹ đã ký ban hành Quyết định số 116/QĐ-BQL phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu qua mạng cho Gói thầu số 04: Thi công xây dựng công trình. Gói thầu xây lắp này thuộc Dự án đầu tư Xây dựng đường bờ Bắc kênh Thổ Co, đường kênh Xéo, đường Vịnh Gốc - cầu Bào Quảng, Kênh Sậy, Lung Sen, đường Bùng Binh ngọn. Đây là dự án sử dụng nguồn vốn từ Kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026 - 2030 và nguồn vốn ngân sách năm 2026.
Mặc dù gói thầu được tổ chức theo hình thức đấu thầu rộng rãi công khai trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia từ ngày 04/04/2026, nhưng đến thời điểm đóng thầu vào chiều ngày 13/04/2026, Biên bản mở thầu ghi nhận một thực tế đáng chú ý khi chỉ có duy nhất 01 doanh nghiệp nộp hồ sơ tham dự. Đó là Công ty TNHH Xây dựng Quang Minh Cà Mau.
Theo quyết định phê duyệt kết quả, giá gói thầu (hoặc giá dự toán được duyệt) là 2.245.794.874 đồng. Công ty TNHH Xây dựng Quang Minh Cà Mau nộp hồ sơ dự thầu với giá đề xuất là 2.243.821.531 đồng và không áp dụng bất kỳ tỷ lệ giảm giá nào. Sau các bước đánh giá tài chính và làm tròn, Chủ đầu tư đã phê duyệt giá trúng thầu cuối cùng của doanh nghiệp này là 2.243.821.000 đồng.
Như vậy, thông qua hình thức đấu thầu rộng rãi qua mạng một gói thầu có giá trị hơn 2,2 tỷ đồng, số tiền tiết kiệm được cho ngân sách nhà nước chỉ vỏn vẹn 1.973.874 đồng. Đây là một tỷ lệ tiết kiệm ngân sách siêu thấp, chỉ đạt khoảng 0,088%. Công trình được giao thầu theo loại hợp đồng trọn gói với tổng thời gian thực hiện là 120 ngày.
Lịch sử đấu thầu của doanh nghiệp tại địa phương
Theo tìm hiểu của Báo Tri thức và Cuộc sống, Công ty TNHH Xây dựng Quang Minh Cà Mau (Mã số thuế: 2001318568) có địa chỉ trụ sở đăng ký hoạt động tại Ấp 7, xã Trần Văn Thời, Tỉnh Cà Mau. Doanh nghiệp được thành lập từ tháng 10/2019, hoạt động chính trong lĩnh vực xây dựng công trình kỹ thuật dân dụng, đường bộ, đường thủy, người đại diện pháp luật là ông Nguyễn Minh Tuồng.
Trong lịch sử hoạt động đấu thầu tính đến tháng 05/2026 doanh nghiệp này đã tham gia khoảng 36 gói thầu, trong đó trúng 23 gói và trượt 13 gói. Tổng giá trị các gói thầu đã trúng thầu là 34.339.082.524 đồng, trong đó với vai trò độc lập đạt 15.832.899.116 đồng, với vai trò liên danh là 18.506.183.408 đồng.
Ngoài gói thầu đã trúng nêu trên thì trước đó doanh nghiệp này còn trúng các gói khác do Ban Quản lý dự án xã Hưng Mỹ làm chủ đầu tư. Cụ thể: Gói thầu số 04: Thi công xây dựng công trình, trị giá 2.243.821.000 đồng, trúng tháng 05/2026; Gói thầu số 04: Thi công xây dựng công trình, trị giá 2.436.069.000 đồng, trúng tháng 04/2026.
Ý kiến chuyên gia
Dưới góc nhìn pháp lý, Luật sư Nguyễn Thị Hương (Đoàn Luật sư TP HCM) phân tích, theo quy định của Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15 và các văn bản hướng dẫn thi hành, tình huống đấu thầu qua mạng rộng rãi chỉ có 1 nhà thầu tham gia là hoàn toàn hợp pháp và thuộc thẩm quyền xử lý tình huống của Chủ đầu tư nhằm đảm bảo tiến độ dự án.
Tuy nhiên, hoạt động đấu thầu bằng vốn ngân sách phải luôn gắn liền với các mục tiêu căn bản là tính cạnh tranh, công bằng, minh bạch và hiệu quả kinh tế. Khi một gói thầu xây lắp có giá trị hàng tỷ đồng nhưng tỷ lệ tiết kiệm chưa đến 0,1%, trách nhiệm giám sát, đôn đốc nhà thầu thực hiện đúng cam kết và giải trình về tính hiệu quả kinh tế của nguồn vốn thuộc về người đứng đầu cơ quan phê duyệt kết quả.
Cùng quan điểm, chuyên gia đấu thầu Lê Hân đánh giá thêm, việc Tổ chuyên gia kịp thời phát hiện và cảnh báo tình trạng trùng lặp thiết bị, nhân sự là một chỉ dấu kỹ thuật quan trọng. Khi hai dự án có tiến độ triển khai trùng nhau, nếu Chủ đầu tư không thắt chặt công tác quản lý công trường thì rất dễ dẫn đến nguy cơ nhà thầu không thể huy động đầy đủ nguồn lực thực tế như cam kết, ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng kỹ thuật và tiến độ hoàn thành của công trình.
QUY ĐỊNH VỀ TỶ LỆ TIẾT KIỆM VÀ HIỆU QUẢ KINH TẾ TRONG ĐẤU THẦU
Hiệu quả kinh tế là một trong những mục tiêu cốt lõi của hoạt động đấu thầu, được định nghĩa rõ tại Khoản 8 Điều 4 Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15. Để đạt được mục tiêu này, việc xác định giá gói thầu và kiểm soát giá trúng thầu được quy định chặt chẽ từ khâu lập kế hoạch đến khi thực hiện hợp đồng.
Theo quy định tại Điều 18 Nghị định 214/2025/NĐ-CP, giá gói thầu phải được tính đúng, tính đủ toàn bộ chi phí, kể cả chi phí dự phòng, phí, lệ phí và thuế. Đặc biệt, chủ đầu tư có trách nhiệm cập nhật giá gói thầu trong thời hạn 28 ngày trước ngày mở thầu nếu cần thiết để đảm bảo giá gói thầu sát với giá thị trường, tránh thất thoát ngân sách hoặc gây khó khăn cho nhà thầu. Căn cứ xác định giá gói thầu bao gồm dự toán được duyệt, kết quả lựa chọn nhà thầu của các gói thầu tương tự trong 12 tháng trước đó hoặc các báo giá thị trường (tối thiểu 01 báo giá, khuyến khích nhiều hơn).
Về chỉ số đánh giá, Điểm b Khoản 2 Điều 17 Nghị định 214/2025/NĐ-CP quy định "tỷ lệ tiết kiệm trung bình" là một trong những chỉ tiêu quan trọng để đánh giá năng lực, nguồn lực và kết quả thực hiện công tác đấu thầu của chủ đầu tư trong kế hoạch tổng thể lựa chọn nhà thầu. Đối với hình thức chỉ định thầu, tính hiệu quả kinh tế được siết chặt hơn:
- Tại quy trình chỉ định thầu thông thường, chủ đầu tư phải quy định mức tỷ lệ tiết kiệm của giá đề nghị trúng thầu trong hồ sơ yêu cầu để làm cơ sở cho nhà thầu chuẩn bị hồ sơ đề xuất.
- Tại quy trình chỉ định thầu rút gọn, chủ đầu tư và nhà thầu phải thương thảo về giá để bảo đảm giá đề nghị trúng thầu tiết kiệm, hiệu quả. Riêng với gói thầu xây lắp quy định tại Điểm e Khoản 2 Điều 78, quá trình thương thảo phải đảm bảo tiết kiệm tối thiểu 5% giá gói thầu.
Trong quá trình thực hiện hợp đồng, để duy trì hiệu quả kinh tế, Điểm a Khoản 5 Điều 70 Luật Đấu thầu nhấn mạnh việc sửa đổi hợp đồng về giá, khối lượng không được vượt giá gói thầu đã ghi trong kế hoạch lựa chọn nhà thầu hoặc dự toán gói thầu được phê duyệt. Việc tuân thủ nghiêm các quy định này không chỉ giúp tối ưu hóa nguồn vốn đầu tư công tại các địa phương mà còn là thước đo trách nhiệm giải trình của người có thẩm quyền trước pháp luật.
