Theo tìm hiểu của PV Báo Tri thức và Cuộc sống, Gói thầu số 07: Thi công xây dựng công trình thuộc dự án Xây dựng đường giao thông vào khu sản xuất thôn Lăng Tô, xã Đam Rông 1, tỉnh Lâm Đồng được phê duyệt Kế hoạch lựa chọn nhà thầu theo Quyết định số 85/QĐ-VP ngày 30/07/2026 của Văn phòng HĐND&UBND xã Đam Rông 1 với mã KHLCNT PL2600235500. Dự án do Sở Xây dựng tỉnh Lâm Đồng phê duyệt theo Quyết định số 1060/QĐ-SXD ngày 16/07/2026, sử dụng nguồn vốn ngân sách tỉnh thuộc kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026 - 2030.
Ngày 03/08/2026, Văn phòng HĐND&UBND xã Đam Rông 1 ban hành Quyết định số 91/QĐ-VP phê duyệt E-HSMT và đăng tải E-TBMT mã số IB2600417723 - 00. Gói thầu có giá 13.356.442.000 đồng, áp dụng hình thức đấu thầu rộng rãi qua mạng, phương thức một giai đoạn một túi hồ sơ, loại hợp đồng trọn gói với thời gian thực hiện 24 tháng (720 ngày). Đơn vị tư vấn lập Báo cáo kinh tế - kỹ thuật là Công ty TNHH Việt Minh Quân, trong khi Công ty TNHH TMDV và TVXD Hoàng Phúc Group đảm nhận vai trò tư vấn xét thầu.
Biên bản mở thầu ngày 12/08/2026 ghi nhận chỉ có duy nhất 01 nhà thầu nộp E-HSDT là Liên danh Công ty Đông Hải - Ngọc Trường Đạt với giá dự thầu 13.207.116.694 đồng. Đến ngày 15/08/2026, Văn phòng HĐND và UBND xã Đam Rông 1 đã ban hành quyết định phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu số 110/QĐ-VP phê duyệt Liên danh Công ty Đông Hải - Ngọc Trường Đạt trúng thầu với giá 13.207.116.694 đồng. So với giá gói thầu 13.356.442.000 đồng, giá đề nghị trúng thầu giảm 149.325.306 đồng, tương ứng 1,12%.
Dấu ấn quen thuộc của hai doanh nghiệp tại địa phương
Thống kê dữ liệu đấu thầu cho thấy các thành viên trong liên danh trúng thầu đều là những đơn vị hoạt động lâu năm trên địa bàn tỉnh Lâm Đồng. Công ty TNHH Đông Hải (thành lập ngày 18/01/2012, trụ sở tại Thôn Trung Tâm, xã Đam Rông 1, tỉnh Lâm Đồng) từng tham gia 23 gói thầu xây lắp tại Lâm Đồng và trúng 23 gói thầu với tổng giá trị trúng thầu khoảng 62.230.804.479 đồng.
Trong quá trình hoạt động, Công ty TNHH Đông Hải có lịch sử tương tác thường xuyên với các cơ quan tại địa phương. Doanh nghiệp từng trúng 10/10 gói thầu tại UBND xã Đạ K'Nàng; trúng 5/5 gói tại Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng khu vực Đam Rông; trúng 2/2 gói tại Văn phòng HĐND&UBND xã Đam Rông 1.
Về phía thành viên liên danh còn lại, Công ty TNHH Ngọc Trường Đạt (thành lập ngày 23/02/2012, trụ sở tại Thôn Liên Hương, xã Đam Rông 3, tỉnh Lâm Đồng) có quy mô tham gia 61 gói thầu trên hệ thống mạng đấu thầu quốc gia, trong đó trúng 50 gói với tổng giá trị trúng thầu khoảng 142.696.206.968 đồng. Đơn vị này cũng ghi nhận mối quan hệ công tác thường xuyên với Công ty TNHH TMDV và TVXD Hoàng Phúc Group khi từng tham gia khoảng 13 gói thầu do đơn vị tư vấn này mời thầu và trúng 12 gói.
Góc nhìn chuyên gia và yêu cầu tối ưu hóa nguồn vốn đầu tư công
Phân tích ở góc độ pháp lý và quản lý đầu tư công, Luật sư Nguyễn Văn Lập (Đoàn Luật sư TP HCM), việc gói thầu xây lắp giao thông quy mô trên 13,35 tỷ đồng áp dụng hình thức đấu thầu rộng rãi qua mạng nhưng chỉ thu hút duy nhất 01 nhà thầu tham dự phản ánh tính cạnh tranh chưa cao. Mặc dù Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15 (sửa đổi bởi Luật số 90/2025/QH15) và Nghị định số 214/2025/NĐ-CP cho phép xem xét đánh giá và phê duyệt trúng thầu đối với trường hợp duy nhất 01 nhà thầu tham dự nếu đáp ứng đầy đủ yêu cầu của hồ sơ mời thầu.
Theo chuyên gia kinh tế Nguyễn Quốc Vũ, trong bối cảnh Chính phủ ban hành Chỉ thị số 12/CT-TTg ngày 03/04/2026 về tăng cường, nâng cao hiệu lực, hiệu quả, trách nhiệm trong công tác đấu thầu và Bộ Tài chính có Công văn số 5557/BTC-QLĐTV ngày 05/05/2026 hướng dẫn thực hiện tiết kiệm trong đấu thầu các dự án đầu tư công năm 2026, các chủ đầu tư cần nâng cao hơn nữa trách nhiệm giải trình và quản lý chi phí.
QUY ĐỊNH VỀ BẢO ĐẢM CẠNH TRANH TRONG ĐẤU THẦU
Điều 6 Luật Đấu thầu và Điều 4 Nghị định 214/2025/NĐ-CP quy định về tính độc lập giữa các bên để tránh tình trạng "vừa đá bóng, vừa thổi còi". Cụ thể, nhà thầu dự thầu phải độc lập về pháp lý và độc lập về tài chính với: Chủ đầu tư, bên mời thầu; Nhà thầu tư vấn lập, thẩm định hồ sơ mời thầu; Nhà thầu tư vấn đánh giá hồ sơ dự thầu, thẩm định kết quả lựa chọn nhà thầu.
Định nghĩa "độc lập về tài chính" được cụ thể hóa là: Không cùng thuộc một cơ quan hoặc tổ chức trực tiếp quản lý đối với đơn vị sự nghiệp; Không có cổ phần hoặc vốn góp của nhau trên 30%; Không cùng có cổ phần hoặc vốn góp trên 20% của một tổ chức khác. Quy định này nhằm đảm bảo mọi nhà thầu khi tham gia vào thị trường đều có cơ hội ngang nhau, không có sự ưu ái ngầm giữa đơn vị quản lý và đơn vị thực thi.
Năm 2026, với việc sắp xếp lại đơn vị hành chính, các chủ đầu tư tại 34 tỉnh/thành phố và các xã phải thực hiện rà soát nghiêm ngặt danh sách cổ đông của các nhà thầu. Nếu phát hiện nhà thầu có mối quan hệ sở hữu chéo với đơn vị tư vấn lập hồ sơ mời thầu, hồ sơ dự thầu đó sẽ bị loại ngay lập tức. Đây là lá chắn pháp lý quan trọng để ngăn chặn các "sân sau" của những người có thẩm quyền trong việc thâu tóm các gói thầu địa phương, bảo vệ quyền lợi của các doanh nghiệp làm ăn chân chính.