AP đưa tin, Iran đã nổ súng vào một tàu chở container tại eo biển Hormuz hôm 22/4, cho thấy nguy cơ đối với các tàu thương mại trên tuyến đường thủy quan trọng đối với nguồn cung năng lượng toàn cầu này trong bối cảnh kế hoạch cho cuộc đàm phán tiếp theo giữa Tehran và Washington tại Islamabad (Pakistan) gặp trục trặc.

Mối đe dọa vẫn hiện hữu trên biển

Cuộc tấn công vào buổi sáng do Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran thực hiện diễn ra sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump gia hạn vô thời hạn lệnh ngừng bắn với Iran nhằm tạo điều kiện cho Tehran đưa ra một “đề xuất thống nhất” trước các cuộc đàm phán tiềm năng.

Một tàu thứ hai cũng bị tấn công tại eo biển này không lâu sau đó, nhưng không có thiệt hại nào được báo cáo, theo Trung tâm Điều phối Thương mại Hàng hải Vương quốc Anh (UKMTO).

Trung tâm giám sát hàng hải này chưa xác định được lực lượng đã nổ súng vào tàu thứ hai, nhưng nghi ngờ lập tức dồn về phía Iran, khi các nhà lãnh đạo nước này dường như đang chuẩn bị đưa ra những yêu sách cứng rắn hơn với các nhà đàm phán Mỹ, sau khi hai vòng đàm phán trước đây với chính quyền Tổng thống Trump kết thúc bằng xung đột công khai.

Những người ủng hộ đường lối cứng rắn của Chính phủ Iran đã tổ chức các cuộc tuần hành trên khắp cả nước vào tối 21/4. Lần đầu tiên kể từ khi lệnh ngừng bắn bắt đầu, lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran đã di chuyển tên lửa và bệ phóng ra nơi công cộng, như một động thái thách thức Israel và Mỹ - hai quốc gia đã tập trung phần lớn chiến dịch không kích vào việc phá hủy kho tên lửa đạn đạo của Iran.

Mặc dù cuộc không kích của Mỹ và Israel tạm dừng tại Iran và các cuộc tấn công tên lửa của Tehran không còn nhắm vào Israel cũng như khu vực Trung Đông rộng lớn (theo thỏa thuận ngừng bắn) nhưng vụ tấn công hôm 22/4 tại eo biển Hormuz và các vụ chặn bắt tàu Iran trước đó của Mỹ cho thấy mối đe dọa vẫn còn hiện hữu trên biển.

Nếu không có thỏa thuận ngoại giao, các cuộc tấn công này có thể tiếp diễn và tiếp tục gây áp lực lên nguồn cung năng lượng toàn cầu.

Ông Trump cho biết Mỹ sẽ tiếp tục phong tỏa các cảng biển của Iran, điều mà Tehran gọi là “không thể chấp nhận được” và cũng là lý do khiến nước này chưa đồng ý tham gia đàm phán tại Islamabad.

Lực lượng Vệ binh Cách mạng Iran hôm 22/4 cảnh báo sẽ “giáng những đòn chí mạng vượt ngoài sức tưởng tượng của đối thủ vào các tài sản còn lại của họ trong khu vực”.

Tàu bị tấn công đã phớt lờ cảnh báo?

Các vụ tấn công hôm 22/4 tại eo biển Hormuz diễn ra sau khi Mỹ bắt giữ một tàu chở container của Iran vào cuối tuần qua và lên kiểm tra một tàu chở dầu liên quan đến hoạt động buôn bán dầu của Iran trên Ấn Độ Dương.

UKMTO, cơ quan giám sát đầu tiên báo cáo các vụ tấn công, cho biết tàu đầu tiên bị tấn công lúc 7h55 sáng bởi một tàu tuần tra của lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran mà không phát tín hiệu cảnh báo trước khi nổ súng. Cơ quan này cho biết không ai bị thương trong vụ tấn công.

Tuy nhiên, Nour News của Iran đưa tin Lực lượng Vệ binh Cách mạng chỉ nổ súng sau khi tàu này “phớt lờ các cảnh báo của lực lượng vũ trang Iran”. Hãng thông tấn bán chính thức Fars mô tả vụ tấn công là Iran “thực thi hợp pháp quyền kiểm soát eo biển Hormuz”.

Kể từ sau khi cuộc chiến giữa Mỹ - Israel và Iran bùng nổ hôm 28/2, Tehran đã siết chặt hoạt động lưu thông hàng hải qua eo biển Hormuz, khiến giá dầu tăng vọt và tác động đến các nền kinh tế toàn cầu.

​>>> Mời độc giả xem thêm video về eo biển Hormuz