Tăng trưởng vượt trội, nhưng quý IV còn nhiều áp lực

GDP Việt Nam tăng 9,01% trong 9 tháng đầu năm 2026, cao nhất kể từ năm 2011 và vượt xa mức tăng 2,9% của kinh tế thế giới. Riêng quý III, nền kinh tế tăng 9,95%, tạo đà tích cực trước giai đoạn cuối năm.

Nhiều chỉ số khác cũng ghi nhận kết quả khả quan: sản xuất công nghiệp tăng trên 12%; tổng kim ngạch xuất nhập khẩu đạt 888 tỷ USD; vốn FDI đăng ký gần 50,4 tỷ USD, còn vốn thực hiện vượt 21 tỷ USD. Thu ngân sách Nhà nước đạt khoảng 2,19 triệu tỷ đồng, tương đương gần 90% dự toán.

Dù vậy, để hoàn thành mục tiêu tăng trưởng cả năm ít nhất 10%, GDP quý IV cần tăng trên 12%. Đây là ngưỡng đầy thách thức, đòi hỏi các động lực kinh tế phải được khai thác mạnh hơn. Chính phủ yêu cầu các bộ, ngành, địa phương phát huy dư địa tăng trưởng và hướng tới giải ngân toàn bộ vốn đầu tư công.

Giải ngân đầu tư công bước vào chặng nước rút

Đến cuối tháng 9, vốn đầu tư công giải ngân gần 643.000 tỷ đồng, bằng 63% kế hoạch Thủ tướng Chính phủ giao. Khối lượng vốn còn lại cần được triển khai trong những tháng cuối năm vì thế vẫn rất lớn.

Một số địa phương đã cụ thể hóa tiến độ và gắn trách nhiệm giải ngân với người đứng đầu. Quảng Trị đặt mục tiêu giải ngân ít nhất 55% kế hoạch vốn vào ngày 15/10 và đạt 65% vào ngày 30/10. Các dự án sử dụng vốn năm 2025 chuyển sang năm 2026 phải hoàn tất giải ngân 100%, trừ trường hợp bất khả kháng.

Đẩy nhanh đầu tư hạ tầng có thể tạo hiệu ứng vượt ra ngoài phạm vi công trường, thúc đẩy các ngành xây dựng, thép, xi măng, vận tải, logistics, bất động sản, du lịch và dịch vụ. Nếu đạt mục tiêu tăng trưởng hai con số, Việt Nam cũng có thêm cơ sở mở rộng quy mô kinh tế, hướng tới nhóm 30 nền kinh tế lớn nhất thế giới.

Cổ phiếu thép và hạ tầng được chú ý

Trên thị trường chứng khoán, lợi ích từ đầu tư công thường lan truyền theo từng giai đoạn. Doanh nghiệp xây lắp, vật liệu có thể hưởng lợi sớm, trước khi tác động mở rộng sang logistics, bất động sản và dịch vụ liên quan.

Các dự án giao thông trọng điểm được quan tâm gồm cao tốc Bắc - Nam, những tuyến vành đai, sân bay Long Thành, đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam, metro Hà Nội - Quảng Ninh và các tuyến metro đô thị. Trong lĩnh vực vật liệu, Hòa Phát (HPG) được chú ý nhờ quy mô sản xuất thép lớn và năng lực cung ứng cho công trình. Nhu cầu thép xây dựng có thể tăng khi tiến độ hạ tầng được thúc đẩy.

Diễn biến phiên 5/10 cho thấy dòng tiền quay lại nhóm thép: HPG tăng 2,24%, lên 20.500 đồng/cổ phiếu. TLH, VCA, TIS, TVN, NKG và VGS cũng đồng loạt tăng giá.

Hạ tầng kết nối mở rộng cơ hội cho đô thị và du lịch

Với bất động sản, tác động của đầu tư công chủ yếu đến từ kết nối giao thông tốt hơn và khả năng gia tăng giá trị đất, thay vì nhận vốn trực tiếp. Vingroup (VIC) và Vinhomes (VHM) được nhắc đến nhờ hoạt động trong các lĩnh vực gắn với phát triển đô thị, hạ tầng. Đường vành đai, metro cùng các tuyến kết nối hoàn thiện có thể gia tăng giá trị cho những đại đô thị phát triển gắn với giao thông.

Hạ tầng tốt hơn có thể hỗ trợ tốc độ bán hàng và giá trị bất động sản tại các khu đô thị lớn của VHM; VIC có thể hưởng lợi từ sự mở rộng của dự án hạ tầng và nhu cầu đầu tư quy mô lớn. Du lịch cũng có thêm cơ hội khi đường bộ và hàng không thuận lợi giúp rút ngắn thời gian di chuyển, mở rộng khả năng tiếp cận điểm đến và thu hút khách.

Giải ngân nhanh cần đi cùng chất lượng công trình và hiệu quả sử dụng vốn. Nếu được bảo đảm, đầu tư công có thể tạo việc làm, thúc đẩy sản xuất và khuyến khích đầu tư tư nhân; qua đó phối hợp với tiêu dùng, xuất khẩu và các động lực khác để hỗ trợ mục tiêu tăng trưởng năm 2026, đồng thời nâng năng lực hạ tầng dài hạn.