Theo tài liệu thu thập của PV Báo Tri thức và Cuộc sống, công tác đấu thầu và quản lý đầu tư công tại thành phố Cần Thơ tiếp tục ghi nhận diễn biến đáng chú ý khi kết quả lựa chọn nhà thầu tại Gói thầu số 04: Thi công xây dựng công trình thuộc dự án Lộ đal đoạn từ Kênh số 06 - Kênh 05 Mai, ấp Trường Bình vừa chính thức được công bố.
Gói thầu lộ đal hơn 3,1 tỷ đồng và bức tranh tiết kiệm ngân sách
Ngày 05/08/2026, ông Thạch Dũ - Trưởng phòng Kinh tế xã Trường Khánh, thành phố Cần Thơ đã ký ban hành Quyết định số 120/QĐ-PKT về việc phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu qua mạng cho Gói thầu số 04 nêu trên. Đơn vị được lựa chọn trúng thầu là Công ty TNHH MTV Cơ khí - Xây dựng Đô thị Sóc Trăng với giá trúng thầu 3.170.000.000 đồng.
Gói thầu số 04 có giá gói thầu được phê duyệt ở mức 3.405.102.510 đồng, sử dụng nguồn vốn từ ngân sách địa phương theo kế hoạch lựa chọn nhà thầu mã số PL2600122362. Căn cứ theo kết quả phê duyệt, giá trị tiết kiệm cho ngân sách nhà nước đạt 235.102.510 đồng, tương ứng tỷ lệ tiết kiệm xấp xỉ 6,9%. Dưới góc độ quản lý kinh tế, đây là mức giảm giá đạt tiêu chuẩn phân loại tiết kiệm cao trên 6% trong hoạt động đấu thầu xây lắp công trình hạ tầng giao thông nông thôn.
Hai nhà thầu giá thấp đồng loạt bị loại vì lỗi kỹ thuật cơ bản
Biên bản mở thầu mã số IB2600242172 hoàn thành ngày 15/06/2026, cho thấy, goi thầu có tổng cộng ba nhà thầu nộp hồ sơ dự thầu, trong đó Công ty TNHH Xây dựng Cường Thịnh Hưng chào giá 2.741.108.047 đồng; Công ty TNHH Xây dựng Hữu Nghị chào giá 3.089.795.171 đồng; còn Công ty TNHH MTV Cơ khí - Xây dựng Đô thị Sóc Trăng chào giá cao nhất trong cả ba đơn vị là 3.170.150.810 đồng.
Theo Báo cáo đánh giá hồ sơ dự thầu số 38/BCĐG.XL ngày 22/06/2026 do bên mời thầu kiêm đơn vị tư vấn là Công ty TNHH Tư vấn Đấu thầu Nam Việt lập, cả ba nhà thầu đều vượt qua khâu kiểm tra tính hợp lệ và năng lực, kinh nghiệm. Thế nhưng, khi bước sang giai đoạn đánh giá đề xuất kỹ thuật, hai đối thủ có mức giá chào thấp hơn đáng kể lại đồng loạt bị trượt.
Cụ thể, đối với trường hợp của Công ty TNHH Xây dựng Cường Thịnh Hưng - đơn vị có mức giá dự thầu thấp nhất, thấp hơn giá trúng thầu tới khoảng 428 triệu đồng, tổ chuyên gia đánh giá không đạt do phát hiện sự mâu thuẫn trực tiếp giữa thuyết minh và biểu đồ tiến độ. Cụ thể, bảng tiến độ thi công của nhà thầu thể hiện thời gian 170 ngày nhưng trong thuyết minh biện pháp thi công lại cam kết hoàn thành trong 150 ngày. Đồng thời, nhà thầu còn viện dẫn tiêu chuẩn TCVN 9340:2012 đã hết hiệu lực pháp lý để làm căn cứ kiểm tra, giám sát chất lượng công trình.
Tương tự, Công ty TNHH Xây dựng Hữu Nghị - nhà thầu chào giá thấp hơn giá trúng thầu khoảng 80 triệu đồng - cũng bị loại ở vòng kỹ thuật do hồ sơ thể hiện sự bất nhất về nguồn cung cấp vật liệu xây dựng. Trong thuyết minh, nhà thầu ghi đá khai thác từ mỏ tại tỉnh An Giang và cát lấy từ tỉnh Vĩnh Long rồi vận chuyển đường thủy về công trình, nhưng bảng kê khai vật tư lại ghi đơn vị cung cấp ngay tại thành phố Cần Thơ (vùng lõi Sóc Trăng cũ). Bên cạnh đó, biểu tiến độ tổng quát đề xuất 170 ngày nhưng bảng tiến độ chi tiết lại lập theo khung 6 tháng (180 ngày); đặc biệt các hạng mục bê tông móng cọc tiêu bố trí thi công từ ngày 161 đến 165 nhưng biểu đồ huy động máy trộn bê tông lại kết thúc vào ngày thứ 130.
Do hai nhà thầu cạnh tranh giá thấp bị loại ngay ở vòng kỹ thuật, Công ty TNHH MTV Cơ khí - Xây dựng Đô thị Sóc Trăng trở thành đơn vị duy nhất đáp ứng yêu cầu kỹ thuật, từ đó thuận lợi được mở tiếp hồ sơ đề xuất tài chính và giành trọn gói thầu.
Chân dung đơn vị trúng thầu
Tìm hiểu dữ liệu hoạt động đấu thầu, Công ty TNHH MTV Cơ khí - Xây dựng Đô thị Sóc Trăng (mã số thuế 2200779027) do ông Trần Văn Công làm đại diện pháp luật, đặt trụ sở tại số 67 Phạm Hùng, phường Sóc Trăng, thành phố Cần Thơ.
Thống kê lịch sử đấu thầu cho thấy tính đến tháng 8/2026 doanh nghiệp đã tham gia khoảng 92 gói thầu, trong đó trúng 67 gói với tổng giá trị trúng thầu đạt trên 105 tỷ đồng. Tỷ lệ trung bình giá trúng thầu so với giá dự toán đạt mức 94,35%.
Ngoài gói thầu đã trúng đang phân tích nêu trên thì trong năm 2026 nhà thầu này cũng đã ghi nhận trúng nhiều gói thầu có giá trị lớn ở các chủ đầu tư trên địa bàn Cần thơ trong đó phải kể đến các gói: Gói thầu số 04: Thi công xây dựng công trình tại Phòng Kinh tế xã Trường Khánh, thành phố Cần Thơ trị giá 3.170.000.000 đồng, trúng tháng 08/2026; Gói thầu số 03: Gói thầu xây dựng tại Phòng Kinh tế xã An Lạc Thôn trị giá 2.118.095.000 đồng, trúng tháng 06/2026; Gói thầu số 03: Chi phí xây dựng công trình tại Phòng Kinh tế - Hạ tầng và Đô thị phường Khánh Hòa trị giá 4.596.604.863 đồng, trúng tháng 05/2026; Gói thầu số 01: Thi công xây dựng công trình tại UBND xã Thới An Hội trị giá 2.989.081.053 đồng, trúng tháng 05/2026
Góc nhìn chuyên gia
Bình luận về quy trình chấm thầu và loại bỏ đối thủ ở vòng kỹ thuật, Luật sư Nguyễn Thị Hương (Đoàn Luật sư TP HCM) nhận định: "Pháp luật đấu thầu hiện hành đặt ra những yêu cầu rất khắt khe về tính thống nhất và tính chính xác của hồ sơ dự thầu qua mạng (E-HSDT). Việc các nhà thầu nộp hồ sơ mắc lỗi sai lệch tiến độ thi công hay áp dụng các quy chuẩn, tiêu chuẩn hết hiệu lực bị tổ chuyên gia đánh trượt là hoàn toàn có cơ sở và tuân thủ đúng trình tự thủ tục. Căn cứ khoản 3 Điều 30 Nghị định số 214/2025/NĐ-CP ngày 04/08/2025 của Chính phủ, quy trình làm rõ đề xuất kỹ thuật tuyệt đối không được làm thay đổi nội dung cơ bản của hồ sơ đã nộp và không thay đổi giá thầu, do đó nhà thầu không thể tự ý sửa đổi mốc tiến độ hay quy cách thiết kế sau thời điểm đóng thầu.
Dưới góc nhìn quản trị nguồn vốn công, chuyên gia kinh tế - đấu thầu Nguyễn Quốc Vũ nhấn mạnh, việc các đơn vị dự thầu bỏ giá rất cạnh tranh nhưng trượt thầu vì những lỗi cơ bản trong khâu lập tài liệu kỹ thuật đặt ra bài toán về tính chuyên nghiệp của các nhà thầu địa phương. Theo chuyên gia Nguyễn Quốc Vũ, người đứng đầu chủ đầu tư chịu trách nhiệm giải trình theo tinh thần Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15 (sửa đổi bởi Luật số 90/2025/QH15) và Chỉ thị số 12/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ, kiểm soát chặt chẽ quy trình từ khâu lập hồ sơ mời thầu, thẩm định năng lực đến giám sát thi công thực tế trên công trường.
QUY ĐỊNH VỀ ĐÁNH GIÁ TÍNH THỐNG NHẤT CỦA E-HSDT VÀ TRÁCH NHIỆM CỦA CHỦ ĐẦU TƯ
Căn cứ quy định tại Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15 (đã được sửa đổi, bổ sung bởi Luật số 90/2025/QH15), Nghị định số 214/2025/NĐ-CP của Chính phủ và Thông tư số 79/2025/TT-BTC ngày 04/8/2025 của Bộ Tài chính hướng dẫn việc cung cấp, đăng tải thông tin về đấu thầu trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia, các nguyên tắc đánh giá hồ sơ và trách nhiệm giải trình được xác định rõ ràng như sau:
Nguyên tắc đánh giá kỹ thuật và tính hợp lệ của đề xuất kỹ thuật: Căn cứ các quy định tại Nghị định 214/2025/NĐ-CP, việc đánh giá hồ sơ đề xuất kỹ thuật của nhà thầu phải tuân thủ nghiêm ngặt các tiêu chuẩn đánh giá đã được phê duyệt trong hồ sơ mời thầu (E-HSMT). Trường hợp hồ sơ dự thầu của nhà thầu xuất hiện những điểm mâu thuẫn, bất nhất trực tiếp giữa bản thuyết minh biện pháp thi công với biểu đồ tiến độ tổng thể, biểu đồ huy động máy móc thiết bị nhân lực, hoặc viện dẫn các tiêu chuẩn, quy chuẩn xây dựng đã bị bãi bỏ, hết hiệu lực thi hành thì tổ chuyên gia có đầy đủ căn cứ pháp lý để đánh giá hồ sơ không đạt yêu cầu kỹ thuật. Việc làm rõ E-HSDT chỉ được thực hiện theo nguyên tắc không làm thay đổi bản chất nội dung dự thầu và tuyệt đối không làm thay đổi giá dự thầu.
Trách nhiệm toàn diện của chủ đầu tư trong kỷ nguyên đấu thầu mới: Theo quy định tại Điều 18 và Điều 22 Thông tư 79/2025/TT-BTC, Bộ Tài chính đã chuyển giao toàn bộ thẩm quyền và trách nhiệm phát hành, sửa đổi, làm rõ E-HSMT cũng như đăng tải kết quả lựa chọn nhà thầu lên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia trực tiếp cho chủ đầu tư. Chủ đầu tư không được đưa vào hồ sơ mời thầu các tiêu chí mang tính định hướng, cài cắm rào cản kỹ thuật nhằm tạo lợi thế cục bộ cho bất kỳ nhà thầu nào. Đồng thời, chủ đầu tư có trách nhiệm tiếp nhận, xử lý thấu đáo và công khai văn bản giải trình các kiến nghị của nhà thầu theo đúng thời hạn quy định pháp luật.
Ràng buộc trách nhiệm người đứng đầu và ký kết hợp đồng điện tử: Căn cứ Điều 32 Thông tư 79/2025/TT-BTC cùng Chỉ thị số 12/CT-TTg ngày 03/4/2026 của Thủ tướng Chính phủ, tất cả các gói thầu đấu thầu rộng rãi qua mạng có sử dụng nguồn vốn ngân sách nhà nước thanh toán qua Kho bạc Nhà nước bắt buộc phải thực hiện ký kết hợp đồng điện tử trên Hệ thống. Người đứng đầu chủ đầu tư chịu trách nhiệm trực tiếp trước pháp luật về tính minh bạch, hiệu quả kinh tế và chất lượng thực thi công trình sau khi phê duyệt kết quả trúng thầu.