Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố lệnh ngừng bắn giữa Mỹ và Iran hiện đang ở trạng thái “thoi thóp”, trong bối cảnh căng thẳng tại Trung Đông chưa có dấu hiệu hạ nhiệt và eo biển Hormuz vẫn tiếp tục bị phong tỏa.
Theo hãng tin AP, ông Trump đã bác bỏ đề xuất mới nhất từ Tehran liên quan tới tiến trình hòa giải, cho rằng các điều kiện phía Iran đưa ra là “không thể chấp nhận”. Một trong những bất đồng lớn nhất là vấn đề uranium làm giàu cùng yêu cầu Iran phải nới lỏng kiểm soát hoạt động hàng hải tại eo biển Hormuz.
Nhà lãnh đạo Mỹ cho biết Washington vẫn để ngỏ cánh cửa ngoại giao, song cảnh báo tình hình hiện rất mong manh. Ông Trump thậm chí mô tả lệnh ngừng bắn hiện tại đang ở tình trạng “life support” - tức chỉ còn tồn tại nhờ các nỗ lực duy trì tối thiểu.
Trong khi đó, Iran tiếp tục yêu cầu Mỹ phải dỡ bỏ các biện pháp trừng phạt, bồi thường thiệt hại chiến tranh và công nhận quyền kiểm soát của Tehran đối với eo biển Hormuz trước khi nối lại các cuộc đàm phán sâu hơn.
Eo biển Hormuz hiện là điểm nóng đặc biệt quan trọng với kinh tế toàn cầu khi khoảng 20% lượng dầu vận chuyển bằng đường biển thế giới đi qua khu vực này. Việc tuyến hàng hải chiến lược tiếp tục bị gián đoạn đã khiến giá dầu quốc tế tăng mạnh trong nhiều tuần qua.
Trước áp lực giá nhiên liệu leo thang tại Mỹ, ông Trump đã đề xuất tạm ngừng thu thuế xăng liên bang nhằm giảm gánh nặng cho người dân. Theo truyền thông Mỹ, giá xăng trung bình tại nước này đã vượt mốc 4,5 USD/gallon, cao nhất trong gần bốn năm.
Tuy nhiên, kế hoạch đình chỉ thuế xăng vẫn cần Quốc hội Mỹ thông qua. Nhiều chuyên gia kinh tế cho rằng biện pháp này chỉ có tác dụng hạn chế nếu xung đột tại Trung Đông chưa được giải quyết triệt để.
Theo các nguồn tin quốc tế, Washington cũng đang tìm cách tranh thủ vai trò của Trung Quốc trong việc gây sức ép với Tehran do Bắc Kinh hiện là một trong những khách hàng mua dầu lớn nhất của Iran. Ông Trump dự kiến sẽ có chuyến thăm Trung Quốc trong thời gian tới để thúc đẩy các nỗ lực ngoại giao liên quan tới cuộc khủng hoảng Trung Đông.
Trong khi đó, truyền thông khu vực cho biết Pakistan và một số quốc gia Trung Đông đang tham gia làm trung gian nhằm thúc đẩy một bản ghi nhớ hòa bình mới giữa các bên liên quan. Dù vậy, các cuộc đàm phán hiện vẫn chưa đạt được bước đột phá đáng kể.
