UBND TP Hà Nội vừa có quyết định về việc ban hành đề án triển khai thí điểm mô hình xã, phường xã hội chủ nghĩa trên địa bàn thành phố. Theo đề án, thành phố lựa chọn hai xã liền kề là Phúc Thịnh và Thư Lâm để triển khai song song.
Hai xã này cơ bản hội tụ tiêu chí tổ chức không gian phát triển, còn nhiều dư địa phát triển, có vị trí tương đối độc lập, thuận lợi kết nối với các trục giao thông chính, hành lang xanh, hệ thống sông hồ và các không gian chức năng liên quan, đô thị hoá nhanh theo hướng xanh - thông minh - bền vững, có định hướng phát triển phù hợp.
Hà Nội thí điểm song song, đến thời điểm cơ bản hoàn thiện sẽ nghiên cứu, báo cáo đề xuất Trung ương xem xét cho phép hợp nhất thành một theo thẩm quyền. Thành phố kỳ vọng đến năm 2030 cơ bản xây dựng được một mô hình xã, phường xã hội chủ nghĩa đảm bảo quy mô, điều kiện đáp ứng nhu cầu, thu hút khoảng 700.000 người dân sinh sống.
Tổng diện tích tự nhiên của hai xã là 86,53km2, dân số gần 199.000 người, thu nhập bình quân đầu người khoảng 90 triệu đồng/năm.
Xã Thư Lâm là địa bàn có diện tích tự nhiên 43,84km2 với khoảng 102.800 dân. Xã còn khoảng 1.276ha đang được đầu tư phát triển và hơn 600 ha đất chưa có dự án, tập trung dọc sông Cà Lồ và khu vực giáp tỉnh Bắc Ninh. Phần lớn diện tích được quy hoạch cho cây xanh, mặt nước và hạ tầng kỹ thuật, tạo điều kiện phát triển các không gian sinh thái và công trình công cộng.
Xã Thư Lâm có nhiều dự án lớn đang được triển khai, tạo động lực phát triển kinh tế - xã hội mạnh mẽ, bao gồm khu đô thị đa mục tiêu, khu đô thị mới Liên Hà, khu công nghiệp Đông Anh, 5 cụm công nghiệp, các khu nhà ở xã hội, Vành đai 3.
Ngoài ra còn có dự án cao tốc Hà Nội - Thái Nguyên (QL3 mới), đường sắt cao tốc Hà Nội - Lào Cai - Hải Phòng, trục kết nối với sân bay Gia Bình và hệ thống giao thông liên xã, liên tỉnh.
Với diện tích tự nhiên lớn, quy mô dân số đông, nguồn lao động dồi dào, kinh tế khu, cụm công nghiệp, làng nghề đặc sắc, xã Thư Lâm có nhiều tiềm năng phát triển với các trục giao thông được quy hoạch, đầu tư là động lực quan trọng tạo ra lợi thế về giao thương, thu hút đầu tư và phát triển đô thị.
Hà Nội cho biết xã Phúc Thịnh có diện tích tự nhiên 42,69km2 với gần 96.000 dân. Nơi đây đã hình thành các thôn làng, khu dân cư, cụm công nghiệp và khu tái định cư khoảng 1.203 ha; khoảng 3.065 ha đang được đầu tư phát triển và còn khoảng 459ha đất chưa có dự án, chủ yếu nằm ven đầm Vân Trì và phía Bắc đường Vành đai 3, được quy hoạch cho cây xanh, mặt nước và hạ tầng kỹ thuật.
Xã Phúc Thịnh có lợi thế nằm ở vị trí cửa ngõ phía bắc thủ đô, tiếp giáp sông Hồng, gần cầu Nhật Tân, cầu Thăng Long và Cảng hàng không quốc tế Nội Bài. Địa phương có lợi thế kết nối đồng thời đường bộ, đường thủy và đường hàng không.
Theo Quy hoạch tổng thể thủ đô tầm nhìn 100 năm, Phúc Thịnh nằm trong cực tăng trưởng phía Bắc, được định hướng phát triển thương mại, dịch vụ, logistics và công nghệ cao gắn với Cảng hàng không quốc tế Nội Bài. Toàn bộ địa bàn đã được phủ kín quy hoạch phân khu đô thị, tạo điều kiện thuận lợi để triển khai các dự án đầu tư lớn.
Xã Phúc Thịnh đang bước vào giai đoạn phát triển mạnh với khu đô thị đa mục tiêu Bắc Thăng Long Urban City rộng gần 700ha, tổng vốn đầu tư dự kiến gần 100.000 tỷ đồng, cùng các dự án nhà ở xã hội Tiên Dương 1, Tiên Dương 2, Bệnh viện TH, trụ sở các đơn vị thuộc Bộ Công an và nhiều dự án trên trục Nhật Tân - Nội Bài.
Xã Phúc Thịnh có gần 1.600 doanh nghiệp và hơn 2.200 hộ kinh doanh nhiều ngành nghề đa dạng, tạo nền tảng thuận lợi để phát triển kinh tế số, kinh tế xanh và các chuỗi liên kết sản xuất.
Ngoài ra, xã có tiềm năng nguồn thu ngân sách lớn từ đấu giá quyền sử dụng đất và các dự án ngoài ngân sách có sử dụng đất tạo nguồn lực mạnh mẽ góp phần thúc đẩy đầu tư trở lại hạ tầng giao thông, cải thiện môi trường đầu tư, thu hút doanh nghiệp, đồng thời mở rộng nguồn thu bền vững cho ngân sách xã.
Ngoài hai xã được lựa chọn thí điểm, 124 xã, phường còn lại của Hà Nội sẽ áp dụng các tiêu chí phù hợp ngay từ năm 2026.
Hà Nội sẽ sơ kết việc triển khai vào năm 2030 để hoàn thiện bộ tiêu chí, cơ chế và phương thức tổ chức thực hiện trước khi xem xét nhân rộng mô hình trên phạm vi toàn thành phố.
