Theo tài liệu thu thập của PV Báo Tri thức và Cuộc sống, ngày 11/06/2026, trưởng phòng Kinh tế xã Ninh Hải đã ký Quyết định số 95/QĐ-PKT về việc phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu qua mạng Gói thầu số 08 - Thi công xây dựng công trình thuộc dự án Nâng cấp Đài tưởng niệm Liệt sỹ xã Ninh Hải. Dù được tổ chức theo hình thức đấu thầu rộng rãi công khai trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia, kết quả dòng vốn ngân sách nhà nước giữ lại được sau đấu thầu lại khiến dư luận đặc biệt quan tâm.

Đấu thầu rộng rãi nhưng thiếu vắng yếu tố cạnh tranh

Gói thầu số 08 - Thi công xây dựng công trình có giá gói thầu được phê duyệt là 3.521.468.020 đồng. Nguồn vốn thực hiện công trình dựa vào nguồn vốn ngân sách nhà nước năm 2026, căn cứ theo Quyết định số 389/QĐ-UBND ngày 25/03/2026 của UBND xã Ninh Hải về việc giao kế hoạch đầu tư công năm 2026 đợt 1. Trước đó, dự án đã được phê duyệt Báo cáo kinh tế kỹ thuật theo Quyết định số 576/QĐ-UBND ngày 12/05/2026 của chủ tịch UBND xã Ninh Hải, và phê duyệt Kế hoạch lựa chọn nhà thầu tại Quyết định số 84/QĐ-PKT ngày 13/05/2026 của trưởng phòng Kinh tế xã Ninh Hải. Hồ sơ mời thầu (E-HSMT) được ban hành vào ngày 20/05/2026.

Biên bản mở thầu điện tử ngày 30/05/2026 cho thấy, dù phát hành hồ sơ rộng rãi nhưng đến thời điểm đóng thầu, hệ thống chỉ ghi nhận duy nhất một nhà thầu nộp hồ sơ dự thầu là Liên danh Gói thầu số 08. Đơn vị tư vấn lập hồ sơ và đánh giá hồ sơ dự thầu là Công ty TNHH Tư vấn và Xây dựng An Phát Đạt. Do không xuất hiện đối thủ cạnh tranh, liên danh này đã thuận lợi trúng thầu với giá 3.497.314.237 đồng.

Như vậy, so với giá gói thầu, giá trị tiết kiệm cho ngân sách chỉ đạt 24.153.783 đồng. Tỷ lệ tiết kiệm tương ứng ở mức xấp xỉ 0,69%

Tiềm lực của các doanh nghiệp nội tỉnh trong liên danh

Theo dữ liệu hành chính sáp nhập mới, thành viên Liên danh Gói thầu số 08 trúng thầu tại dự án này đều là các doanh nghiệp có pháp nhân đăng ký trên địa bàn tỉnh Khánh Hòa. Cụ thể, thành viên đứng đầu liên danh là Công ty TNHH Xây dựng Hưng Cường, có mã số thuế 4500448333, thành lập ngày 04/11/2014, đặt trụ sở tại Lô BT 12-5, Khu K1, Phường Phan Rang, tỉnh Khánh Hòa. Đối tác hợp tác trong liên danh là Công ty TNHH Thương mại Xây dựng Phước Nam, mã số thuế 4500661090, đặt trụ sở tại Tổ 01, Khu Phố 01, Phường Bảo An, tỉnh Khánh Hòa.

Khảo sát lịch sử đấu thầu trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia cho thấy Công ty TNHH Thương mại Xây dựng Phước Nam từng có kinh nghiệm tham gia đấu thầu Đã tham gia 39 gói thầu, trong đó trúng 32 gói, trượt 6 gói. Tổng giá trị các gói thầu đã trúng đạt khoảng 30.092.338.726 đồng. Trong khi đó, Công ty TNHH Xây dựng Hưng Cường đã tham gia 21 gói thầu, trong đó trúng 19 gói, trượt 2 gói. Tổng giá trị các gói thầu đã trúng đạt khoảng 37.564.311.554 đồng. Việc hai doanh nghiệp nội tỉnh bắt tay thành lập liên danh để nộp hồ sơ duy nhất tại một gói thầu rộng rãi cấp cơ sở đã tạo ra cục diện thương thảo sát giá, phần nào khiến biên độ giảm giá cho ngân sách bị co hẹp.

Bài toán tối ưu dòng vốn và trách nhiệm người đứng đầu

Trong bối cảnh hành chính năm 2026, Chính phủ và Bộ Tài chính liên tục ban hành các văn bản siết chặt kỷ luật đầu tư công. Đặc biệt, Công văn số 5557/BTC ngày 05/05/2026 của Bộ Tài chính hướng dẫn thực hiện tiết kiệm trong đấu thầu các dự án đầu tư công năm 2026 nêu rõ yêu cầu các chủ đầu tư, bên mời thầu phải thực hiện nghiêm túc các giải pháp tối ưu hóa quản lý, phấn đấu đạt tỷ lệ tiết kiệm cao, đồng thời chủ động kiểm soát chặt chẽ quá trình lập hồ sơ mời thầu.

Theo Luật sư Nguyễn Văn Lập (Đoàn Luật sư TP HCM), việc một gói thầu công bố rộng rãi qua hệ thống mạng nhưng chỉ thu hút được một nhà thầu nộp hồ sơ đặt ra yêu cầu khách quan cho chủ đầu tư. Cơ quan quản lý cần rà soát toàn diện xem các tiêu chí kỹ thuật trong hồ sơ mời thầu có thực sự thông thoáng, có vô tình tạo rào cản ngăn bước các doanh nghiệp ngoài tỉnh tham gia hay không nhằm đảm bảo đúng tinh thần của Luật Đấu thầu.

Cùng quan điểm trên, theo chuyên gia Đào Giang, mục tiêu tối thượng của đấu thầu qua mạng là minh bạch hóa thông tin để thu hút nhiều nguồn lực xã hội, tạo sự cạnh tranh sòng phẳng nhằm tiết kiệm tiền của cho nhân dân. Tại Chỉ thị số 12/CT-TTg ngày 03/4/2026 của Thủ tướng Chính phủ về việc tăng cường, nâng cao hiệu lực, hiệu quả, trách nhiệm trong công tác đấu thầu, vai trò và trách nhiệm giải trình của người đứng đầu chủ đầu tư đã được nâng tầm tối đa.

​