Trong nghiên cứu công bố trên tạp chí Microbiome, các nhà khoa học thông báo về việc phát hiện 26 loài vi khuẩn chưa từng được biết đến đang tồn tại trong các phòng sạch để lắp ráp tàu vũ trụ của NASA, nơi có độ vô trùng cực cao. Điều này khiến họ lo ngại tàu vũ trụ có thể vô tình mang những vi khuẩn đó lên sao Hỏa hoặc các hành tinh khác trong các sứ mệnh không gian. Ảnh: NASA/JPL-Caltech/MSSS.
Phát hiện này khiến các chuyên gia "đau đầu" tìm cách ngăn chặn nguy cơ vi sinh vật từ Trái đất có thể sống sót khi vô tình được đưa tới sao Hỏa. Ảnh: Niketan Patel and Alexandre Rosado/King Abdullah University of Science and Technology.
Các phòng sạch của NASA được xử lý để trở thành môi trường vô trùng nhất trên Trái đất. Mọi biện pháp, như lọc không khí, xử lý bằng tia UV và dùng chất tẩy hóa học, đều được áp dụng nhằm ngăn chặn sự sống vi mô làm nhiễm bẩn những tàu vũ trụ sẽ bay đến hành tinh khác. Ảnh: NASA/JPL-Caltech.
Tuy nhiên, bất chấp những biện pháp kiểm soát nghiêm ngặt, các nhà nghiên cứu vẫn tìm thấy 26 loài vi sinh vật có sức chống chịu cao, có khả năng tồn tại và sống sót lâu dài trong phòng sạch của NASA. Ảnh: NASA/JPL-Caltech/UA/Lockheed Martin.
Các nhà nghiên cứu cũng nhấn mạnh mức độ nghiêm trọng của kết quả nghiên cứu dựa trên các mẫu thu thập trong quá trình lắp ráp tàu đổ bộ sao Hỏa Phoenix của NASA. Ảnh: NASA.
Nghiên cứu được dẫn đầu bởi nhà khoa học Kasthuri Venkateswaran thuộc Phòng thí nghiệm Sức đẩy Phản lực (JPL) của NASA đã phân tích 215 chủng vi khuẩn lấy từ sàn phòng sạch, trong đó một số chủng tồn tại xuyên suốt nhiều giai đoạn của nhiệm vụ. Ảnh: NASA/Johnson Space Center.
Nhờ những tiến bộ trong công nghệ giải trình tự gene, nhóm nghiên cứu phát hiện những đặc điểm di truyền giúp chúng có thể sống sót trong hành trình vào sâu trong vũ trụ. Ảnh: NASA.
Theo nhóm chuyên gia, ý nghĩa quan trọng nhất của nghiên cứu là các vi khuẩn không phải tác nhân nhiễm bẩn ngẫu nhiên mà đã tiến hóa cơ chế sinh tồn mạnh mẽ, gồm khả năng kháng bức xạ, kháng các chất tẩy rửa hóa học và khả năng hình thành màng sinh học, giúp chúng bám dính vào bề mặt phòng sạch. Ảnh: NASA.
Một số loài vi khuẩn thậm chí còn mang các gene liên quan đến sửa chữa ADN, trạng thái ngủ đông và tạo bào tử. Đó là những đặc điểm có thể rất hữu ích trong môi trường không gian. Ảnh: NASA.
Sự tồn tại của các loài vi sinh vật có sức sống mãnh liệt trong phòng sạch của NASA làm dấy lên tranh luận về việc phải bảo vệ các hành tinh như sao Hỏa để tránh nguy cơ gây ô nhiễm cho những nơi này. Ô nhiễm vi sinh vật từ Trái đất lan sang các hành tinh khác có thể làm thay đổi hệ sinh thái tại đó hoặc cản trở các sứ mệnh tìm kiếm sự sống ngoài hành tinh. Ảnh: NASA.
