Những thay đổi này được kỳ vọng sẽ giảm bớt chi phí cho người dân, thúc đẩy minh bạch trong quản lý bất động sản và tinh gọn thủ tục hành chính trong xây dựng.
Giảm đáng kể tiền phải nộp khi chuyển đổi đất vườn, ao sang đất ở
Từ ngày 1/1/2026, Nghị quyết của Quốc hội quy định một số cơ chế tháo gỡ khó khăn trong thực hiện Luật Đất đai 2024 chính thức có hiệu lực. Một trong những điểm đáng chú ý nhất là giảm nghĩa vụ tài chính khi chuyển mục đích sử dụng đất.
Theo quy định mới, nếu người dân chuyển đất vườn, ao hoặc đất nông nghiệp trong cùng thửa có đất ở sang đất ở thì số tiền sử dụng đất được tính theo tỉ lệ phần trăm chênh lệch giữa giá đất ở và giá đất nông nghiệp như sau:
30% phần chênh lệch đối với diện tích trong hạn mức đất ở;
50% phần chênh lệch với diện tích vượt hạn mức nhưng không quá một lần hạn mức;
100% phần chênh lệch nếu diện tích vượt quá hai lần hạn mức.
Như vậy, trong khuôn khổ hạn mức đất ở, người dân ở nhiều địa phương chỉ phải nộp 30% chênh lệch giá đất thay vì 100% như trước đây. Điều này giúp giảm tối đa gánh nặng tài chính khi muốn chuyển đổi mục đích sử dụng đất.
Ngoài ra, những trường hợp đã chuyển mục đích sử dụng đất từ 1/8/2024 đến trước 1/1/2026 sẽ được tính lại tiền sử dụng đất. Nếu số tiền phải nộp theo quy định mới thấp hơn số đã nộp trước đây, người dân có thể được hoàn trả hoặc khấu trừ phần chênh lệch.
Áp dụng mã định danh điện tử cho từng bất động sản
Từ 1/3/2026, theo Nghị định số 357/2025/NĐ-CP, mỗi bất động sản như nhà riêng, căn hộ chung cư hay sản phẩm trong dự án sẽ được cấp một mã định danh điện tử riêng trên hệ thống dữ liệu quốc gia.
Việc định danh này giúp cơ quan quản lý có thể:
Theo dõi chính xác số lượng tài sản mỗi cá nhân đang sở hữu;
Xác định rõ nguồn cung – cầu trên thị trường bất động sản;
Hỗ trợ xây dựng các chính sách phát triển nhà ở, điều tiết thị trường;
Tăng tính minh bạch trong quản lý và hạn chế việc thổi giá, đầu cơ đất đai.
Miễn giấy phép xây dựng cho nhà ở riêng lẻ dưới 7 tầng
Một điểm mới nữa sẽ được áp dụng từ 1/7/2026 khi Luật Xây dựng sửa đổi chính thức có hiệu lực là việc mở rộng nhóm công trình được miễn giấy phép xây dựng.
Trong đó, quy định mới cho phép nhà ở riêng lẻ dưới 7 tầng với tổng diện tích sàn dưới 500 m² được miễn thủ tục xin phép nếu không thuộc các khu vực có yêu cầu quản lý kiến trúc chặt chẽ như:
Khu chức năng đô thị;
Khu quy hoạch phát triển đô thị;
Khu vực đã ban hành quy chế quản lý kiến trúc;
Khu dân cư tập trung theo quy hoạch…
Điều này giúp người dân và nhà đầu tư giảm bớt thủ tục hành chính khi xây dựng nhà ở, đồng thời rút ngắn thời gian thực hiện dự án. Đối với các khu vực vẫn cần giấy phép xây dựng, thời gian cấp phép cũng được rút ngắn hơn so với trước.
