Năm 2026, ngành y tế TP HCM xác định phát triển và vận hành hệ thống y tế theo cấu trúc đa tầng, đa cực, đa trung tâm là định hướng xuyên suốt, nhằm tổ chức lại mạng lưới khám chữa bệnh phù hợp với quy mô và không gian phát triển mới của thành phố.

Theo Sở Y tế TP HCM, sau khi hợp nhất với tỉnh Bình Dương và tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu trước đây, hệ thống y tế thành phố được mở rộng đáng kể. Ngành y tế đồng thời phải sắp xếp, tổ chức lại mạng lưới theo hướng tinh gọn, hiệu quả, phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp, nhưng vẫn bảo đảm hoạt động khám chữa bệnh ổn định, liên tục và an toàn cho người dân.

Ba tầng chăm sóc sức khỏe

Theo định hướng mới, hệ thống y tế TP HCM được tổ chức theo ba tầng gồm chăm sóc sức khỏe ban đầu, chăm sóc sức khỏe cơ bản và chăm sóc sức khỏe chuyên sâu.

Trong đó, tầng chăm sóc sức khỏe chuyên sâu gồm các bệnh viện đa khoa, chuyên khoa tuyến cuối, giữ vai trò động lực phát triển của toàn hệ thống. Các cơ sở này được định hướng tập trung phát triển kỹ thuật cao, điều trị những bệnh lý phức tạp, đồng thời hỗ trợ chuyên môn cho các tầng phía dưới thông qua đào tạo, chuyển giao kỹ thuật và phát triển cơ sở 2.

Việc phân tầng nhằm xác định rõ vai trò, năng lực và danh mục kỹ thuật của từng cơ sở y tế, hạn chế tình trạng thực hiện chồng chéo hoặc vượt quá chức năng. Đồng thời, các tầng chăm sóc phải được kết nối, liên thông và hỗ trợ lẫn nhau để người bệnh được tiếp cận đúng nơi, đúng nhu cầu.

Sở Y tế TP HCM kỳ vọng cách tổ chức này sẽ hạn chế chuyển tuyến không cần thiết, giúp các bệnh viện tuyến trên tập trung nguồn lực cho điều trị chuyên sâu, đồng thời nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực y tế.

Tăng vai trò của y tế cơ sở

Một trong những vấn đề được ngành y tế TP HCM đặc biệt quan tâm là nâng cao vai trò của tuyến chăm sóc sức khỏe ban đầu.

Theo số liệu được công bố, năm 2025, các cơ sở y tế trên địa bàn TP HCM tiếp nhận khoảng 50,4 triệu lượt khám chữa bệnh. Trong đó, cơ sở y tế cấp chuyên sâu chiếm hơn 46,2% số lượt khám, cấp cơ bản chiếm khoảng 45,7%, trong khi tuyến ban đầu chỉ chiếm tỷ lệ rất thấp.

Thực trạng này cho thấy người dân vẫn có xu hướng đến thẳng các bệnh viện, trong khi vai trò phòng bệnh, phát hiện sớm và quản lý sức khỏe tại tuyến cơ sở chưa tương xứng với yêu cầu của hệ thống y tế hiện đại.

Vì vậy, TP HCM định hướng củng cố trạm y tế trở thành điểm tiếp cận y tế đầu tiên, gần dân và liên tục trong quá trình chăm sóc sức khỏe. Cùng với đó là tăng cường nhân lực, thuốc bảo hiểm y tế, năng lực cấp cứu, phòng chống dịch và chuyển đổi số tại tuyến cơ sở.

Hình thành các cực y tế tại khu vực cửa ngõ

Bên cạnh phân tầng, mô hình đa cực được định hướng thông qua việc phát triển các cơ sở y tế tại những khu vực cửa ngõ, góp phần phân luồng người bệnh, xử trí cấp cứu và điều trị ngay tại địa bàn, qua đó giảm áp lực cho các bệnh viện tuyến cuối ở khu vực trung tâm.

Một ví dụ là Bệnh viện Đa khoa Bà Rịa được định hướng phát triển thành bệnh viện khu vực cửa ngõ phía Đông Nam TP HCM, tăng năng lực tiếp nhận, xử trí cấp cứu, điều trị các bệnh lý phổ biến và kết nối với mạng lưới bệnh viện chuyên sâu của thành phố khi cần thiết.

Theo định hướng của ngành y tế, việc hình thành các cực y tế ở nhiều khu vực sẽ giúp rút ngắn thời gian người dân tiếp cận dịch vụ chăm sóc sức khỏe, nhất là tại các địa bàn xa trung tâm.

Mục tiêu cuối cùng của mô hình đa tầng, đa cực, đa trung tâm là xây dựng một mạng lưới y tế có sự liên thông giữa các tuyến, phát huy thế mạnh của từng cơ sở và bảo đảm người dân ở các khu vực khác nhau của TP HCM có thể tiếp cận dịch vụ y tế phù hợp, an toàn và chất lượng.