UBND TP HCM vừa ban hành kế hoạch thúc đẩy các chương trình tài chính nhằm thu hút nguồn lực kiều hối vào lĩnh vực khoa học công nghệ và chuyển đổi xanh. Theo lộ trình, đến năm 2026, Thành phố sẽ triển khai thí điểm các sản phẩm tài chính ưu đãi như chứng chỉ tiền gửi xanh và chứng chỉ tiền gửi công nghệ để huy động tối thiểu 500 tỷ đồng. Đồng thời, một quỹ đầu tư vào khoa học công nghệ từ nguồn kiều hối sẽ được thành lập với quy mô ban đầu ít nhất 50 tỷ đồng, có sự tham gia của kiều bào, doanh nghiệp và các chuyên gia.

Đến năm 2027, Thành phố dự kiến mở rộng quy mô huy động lên ít nhất 1.000 tỷ đồng, tạo nguồn vốn dài hạn và ổn định cho các chương trình tín dụng xanh. Nguồn vốn này sẽ được sử dụng để cho vay ưu đãi và đầu tư vào các doanh nghiệp sản xuất, chế biến, chế tạo nhằm mục tiêu đổi mới công nghệ, chuyển đổi số. Dự kiến mỗi năm có ít nhất 100 doanh nghiệp được tiếp cận nguồn lực này và con số này sẽ tăng gấp đôi vào năm 2027. Trong số các dự án được hỗ trợ, UBND TP HCM yêu cầu tối thiểu 30% thuộc nhóm ứng dụng công nghệ xanh, tiết kiệm năng lượng và giảm phát thải.

Để hiện thực hóa mục tiêu, Thành phố triển khai hai công cụ tài chính chủ lực. Thứ nhất là chứng chỉ tiền gửi xanh và công nghệ do các ngân hàng thương mại phát hành với lãi suất cạnh tranh và có bảo hiểm tiền gửi, hướng tới các nhà đầu tư cần sự ổn định. Thứ hai là Quỹ đầu tư vào khoa học công nghệ hoạt động theo mô hình quỹ thành viên, thực hiện góp vốn hoặc mua trái phiếu chuyển đổi của các dự án công nghệ và startup. Theo UBND TP HCM, các công cụ này không chỉ bảo đảm quyền lợi nhà đầu tư thông qua quy trình công bố thông tin minh bạch mà còn giúp dịch chuyển dòng kiều hối từ tiêu dùng sang đầu tư sinh lợi bền vững.

Hoạt động của quỹ sẽ do công ty quản lý quỹ chuyên nghiệp điều hành, tài sản lưu ký tại ngân hàng độc lập và chịu sự giám sát của Ủy ban Chứng khoán Nhà nước cùng Ngân hàng Nhà nước. Mọi quyết định đầu tư phải thông qua thẩm định của Hội đồng đầu tư và Hội đồng khoa học công nghệ. Tầm nhìn đến năm 2030, TP HCM hướng tới vận hành ổn định hệ sinh thái tài chính cho khoa học công nghệ, phát triển quỹ theo mô hình đối tác công – tư (PPP) với sự tham gia của các tổ chức quốc tế.

Thống kê cho thấy TP HCM là địa phương nhận kiều hối lớn nhất cả nước. Năm 2025, lượng kiều hối chuyển về đạt khoảng 10,3 tỷ USD, tăng hơn 8% so với mức 9,6 tỷ USD của năm 2024 và 9,46 tỷ USD của năm 2023. Mục tiêu huy động 1.000 tỷ đồng (tương đương khoảng 40 triệu USD) cho khoa học công nghệ hiện chiếm chưa tới 0,5% tổng lượng kiều hối hàng năm đổ về Thành phố. Việc triển khai kế hoạch này được kỳ vọng sẽ phát huy hiệu quả nguồn lực tri thức và tài chính của kiều bào, từng bước đưa TP HCM trở thành trung tâm tài chính và khoa học công nghệ hàng đầu khu vực.