TP HCM hiện là nơi thu hút gần 50% số lượng startup của cả nước, tuy nhiên có đến hơn 70% trong số đó đang đối mặt với tình trạng thiếu vốn. Trước thực trạng thị trường thành phố thiếu các quỹ đầu tư mạo hiểm nội địa quy mô lớn và chuyên nghiệp, UBND TP HCM đã ban hành đề án thành lập Công ty cổ phần Quỹ đầu tư mạo hiểm TP HCM. Theo quyết định, các sở ngành và nhà đầu tư sáng lập đang hoàn tất thủ tục pháp lý để đăng ký thành lập doanh nghiệp này ngay trong tháng 3.

Quỹ được vận hành theo mô hình hợp tác công - tư (PPP) với vốn điều lệ ban đầu là 500 tỷ đồng. Trong đó, ngân sách nhà nước góp 200 tỷ đồng (tương ứng 40% tổng vốn) và các nhà đầu tư tư nhân đóng góp 300 tỷ đồng (chiếm 60%). Một số tập đoàn và quỹ đầu tư lớn đã cam kết tham gia cổ đông sáng lập bao gồm: Sovico, Vingroup, VinaCapital, Becamex, VNG, FPT, CT Group, Hoa Sen và Lotte Ventures Vietnam. Theo lộ trình phát triển, trong giai đoạn 2027-2035, quỹ dự kiến tăng vốn linh hoạt để đạt quy mô tối thiểu 5.000 tỷ đồng vào năm 2035, với tỷ lệ vốn xã hội hóa chiếm trên 60%.

Về định hướng đầu tư, quỹ tập trung vào các doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo, doanh nghiệp khoa học - công nghệ và sản xuất sản phẩm công nghệ cao đã có nguyên mẫu hoặc bằng sáng chế. Các lĩnh vực được ưu tiên gồm: trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn (Big Data), blockchain, vi mạch bán dẫn, công nghệ sinh học, y tế kỹ thuật cao, vật liệu mới, năng lượng tái tạo, tự động hóa và robot. Đối với hoạt động ngoài địa bàn, quỹ có thể xem xét đầu tư nếu doanh nghiệp cam kết chuyển giao công nghệ, thiết lập cơ sở nghiên cứu hoặc có đóng góp trực tiếp vào chuỗi cung ứng và sự phát triển kinh tế - xã hội của TP HCM.

Theo thông tin từ Sở Khoa học và Công nghệ TP.HCM, quỹ sẽ hoạt động theo nguyên tắc thị trường, minh bạch, không bảo lãnh vốn nhà nước và không chịu sự can thiệp hành chính vào các quyết định đầu tư cụ thể. Một điểm mới mang tính đột phá của đề án là cơ chế "chấp nhận rủi ro có kiểm soát". Thay vì yêu cầu bảo toàn vốn trên từng dự án, hiệu quả đầu tư sẽ được đánh giá trên toàn bộ danh mục, với ngưỡng tổn thất tối đa không vượt quá 50% phần vốn nhà nước trong một chu kỳ đầu tư. Đồng thời, đề án cũng áp dụng cơ chế miễn trừ trách nhiệm dân sự và hành chính cho đội ngũ quản lý nếu phát sinh thua lỗ do yếu tố khách quan, với điều kiện đã tuân thủ đúng quy trình đầu tư và minh bạch thông tin.

Mục tiêu đến năm 2035, quỹ dự kiến giải ngân cho 50-150 doanh nghiệp, hỗ trợ thương mại hóa ít nhất 50 sản phẩm hoặc công nghệ. Thành phố kỳ vọng thông qua nguồn "vốn mồi" này sẽ hình thành ít nhất 5 doanh nghiệp công nghệ quy mô lớn có đủ khả năng niêm yết cổ phiếu (IPO) hoặc thực hiện mua bán - sáp nhập (M&A). Hoạt động của quỹ được kỳ vọng sẽ nâng tỷ trọng đóng góp của kinh tế đổi mới sáng tạo và công nghệ cao lên mức 20 - 25% GRDP của thành phố vào năm 2030. Quy trình thẩm định và thoái vốn sẽ tuân thủ thông lệ quốc tế với thời gian thoái vốn tối đa 10 năm cho mỗi khoản đầu tư, riêng các công nghệ chiến lược có thể kéo dài đến 15 năm.