Quan sát của Báo Tri thức và Cuộc sống cho thấy, sự trỗi dậy của Công ty Cổ phần Hóa chất Kỹ thuật Kim Phong với những gói thầu có tỷ lệ tiết kiệm lên tới gần 37% đã tạo ra một luồng dư luận đa chiều trong ngành cung ứng hóa chất công nghiệp. Một mặt, đây là minh chứng cho hiệu quả của đấu thầu qua mạng trong việc tối ưu hóa ngân sách. Mặt khác, nó cũng đặt ra thách thức không nhỏ cho cả chủ đầu tư và nhà thầu trong việc đảm bảo chất lượng hàng hóa xuyên suốt thời gian thực hiện hợp đồng kéo dài hàng năm trời.

Trong bối cảnh Luật Đấu thầu (số 22/2023/QH15) và các luật sửa đổi năm 2024, 2025 đang siết chặt trách nhiệm của các bên, việc Công ty Cổ phần Hóa chất Kỹ thuật Kim Phong trúng thầu với mức giá giảm sâu đòi hỏi một hệ thống kiểm soát chất lượng cực kỳ nghiêm ngặt. Đặc biệt, các loại hóa chất như NH3 (Amoniac) hay Hydrazine được sử dụng trong các nhà máy nhiệt điện không chỉ yêu cầu về độ tinh khiết mà còn tiềm ẩn rủi ro môi trường rất lớn nếu quá trình vận chuyển và lưu kho không đảm bảo tiêu chuẩn.

Tại gói thầu của Nhiệt điện Cần Thơ, ngoài vấn đề tài chính, nhà thầu còn phải thực hiện bổ sung cam kết về việc có đầy đủ phương tiện, quy trình và biện pháp an toàn cho người, thiết bị trong quá trình giao nhận hàng hóa. Điều này cho thấy chủ đầu tư cũng đã lường trước những rủi ro có thể phát sinh khi nhà thầu thực hiện gói thầu với đơn giá cố định trong suốt 365 ngày giữa bối cảnh giá hóa chất thế giới thường xuyên biến động.

Chuyên gia đấu thầu Đào Giang chia sẻ: "Tiết kiệm trong đấu thầu là điều ai cũng mong muốn, nhưng không nên bằng mọi giá. Với mức tiết kiệm 36,88%, nhà thầu gần như đã cắt giảm tối đa lợi nhuận. Nếu trong năm thực hiện hợp đồng, giá nguyên liệu đầu vào tăng hoặc chi phí vận tải biến động, áp lực lên nhà thầu sẽ rất lớn. Chủ đầu tư cần có cơ chế hậu kiểm, lấy mẫu kiểm định độc lập định kỳ để tránh tình trạng 'treo đầu dê bán thịt chó' hoặc cắt giảm các quy trình an toàn để bù đắp chi phí".

Luật sư Nguyễn Thị Hương (Đoàn Luật sư TP HCM) nhấn mạnh về trách nhiệm giải trình: "Theo Thông tư 79/2025/TT-BTC, việc đăng tải thông tin và sự minh bạch trong đánh giá hồ sơ là bắt buộc. Chủ đầu tư phải chịu trách nhiệm về kết quả lựa chọn nhà thầu mà mình đã phê duyệt. Trong trường hợp của Công ty Cổ phần Hóa chất Kỹ thuật Kim Phong, việc họ thắng thầu dựa trên giá thấp là hợp lệ theo quy định của phương thức một giai đoạn một túi hồ sơ. Tuy nhiên, tính bền vững của các kết quả này sẽ phụ thuộc vào năng lực quản trị thực tế của doanh nghiệp".

Có thể thấy, Công ty Cổ phần Hóa chất Kỹ thuật Kim Phong đang đứng trước cả cơ hội và thách thức lớn. Việc trúng thầu hàng trăm tỷ đồng với tỷ lệ tiết kiệm cao giúp doanh nghiệp này xây dựng hình ảnh một nhà thầu hiệu quả, giúp ích cho ngân sách nhà nước. Thế nhưng, để duy trì được uy tín này, doanh nghiệp cần chứng minh được rằng mức giá "rẻ" không đồng nghĩa với chất lượng thấp và các sai sót về kê khai tài chính trong quá khứ chỉ là những nhầm lẫn nhất thời.

Hoạt động đấu thầu của Công ty Cổ phần Hóa chất Kỹ thuật Kim Phong vẫn sẽ tiếp tục nằm trong tầm quan sát của giới chuyên môn, như một trường hợp điển hình về chiến lược giá trong đấu thầu hàng hóa công nghiệp thời kỳ mới.

Báo Tri thức và Cuộc sống tiếp tục thông tin./.