Công an tỉnh Gia Lai mới đây cho biết, thời gian gần đây, nhiều người dân sử dụng ứng dụng định danh điện tử VNeID trên điện thoại hệ điều hành Android bất ngờ nhận được thông báo cảnh báo từ hệ thống với nội dung: “Thiết bị của bạn bị bẻ khóa trình khởi động…” hoặc các cảnh báo liên quan đến ROM tùy chỉnh và trạng thái bảo mật của thiết bị. Sự việc này đã khiến không ít người dùng cảm thấy hoang mang, lo lắng tài khoản định danh quốc gia của mình bị xâm nhập.
Trước tình hình trên, các cơ quan chức năng đưa ra khuyến cáo quan trọng: Đây chỉ là cảnh báo về mức độ an toàn của phần cứng/phần mềm điện thoại, hoàn toàn không phải là thông báo khẳng định tài khoản VNeID đã bị hack hay bị khóa.
Nguyên nhân xuất hiện cảnh báo bảo mật trên VNeID
Ứng dụng VNeID được tích hợp các cơ chế kiểm tra an toàn thiết bị khắt khe nhằm tuyệt đối bảo vệ thông tin định danh và dữ liệu cá nhân của công dân. Cảnh báo trên thường xuất hiện khi thiết bị di động có dấu hiệu:
Đã từng mở khóa trình khởi động (bootloader).
Thực hiện can thiệp hệ thống (root máy).
Sử dụng hệ điều hành tùy chỉnh (custom ROM) hoặc bị can thiệp sâu vào tầng hệ thống, làm thay đổi trạng thái bảo mật nguyên bản do nhà sản xuất cung cấp.
Đặc biệt, trong một số trường hợp, ngay cả khi người dùng không trực tiếp thực hiện các thao tác kỹ thuật này (ví dụ mua lại điện thoại cũ từng bị can thiệp), hệ thống bảo mật của VNeID vẫn sẽ nhận diện và phát ra cảnh báo do thiết bị không đáp ứng đủ tiêu chuẩn an toàn.
Người dân nên xử lý thế nào khi gặp cảnh báo?
Khi nhìn thấy thông báo trên, người dùng không nên hoảng loạn mà cần bình tĩnh thực hiện các bước xử lý kỹ thuật an toàn sau:
Tuyệt đối bảo mật thông tin: Không cung cấp mật khẩu, mã OTP hay mã PIN VNeID cho bất kỳ ai dưới mọi hình thức.
Cập nhật hệ điều hành: Kiểm tra và tiến hành nâng cấp điện thoại lên phiên bản hệ điều hành chính thức, mới nhất từ nhà sản xuất.
Tuyệt đối không cài đặt ứng dụng trôi nổi: Chỉ tải và cài đặt VNeID từ các kho ứng dụng chính thống (Google Play Store). Không cài đặt từ các đường link, tệp APK hoặc nguồn không rõ nguồn gốc.
Khôi phục trạng thái gốc cho thiết bị: Nếu điện thoại từng root, mở khóa bootloader hoặc cài ROM tùy chỉnh, người dùng nên mang máy đến các trung tâm bảo hành hoặc cơ sở kỹ thuật uy tín để khôi phục thiết bị về trạng thái phần mềm chính thức của hãng.
Liên hệ kênh hỗ trợ chính thống: Nếu bản thân không hề can thiệp kỹ thuật vào máy nhưng cảnh báo vẫn xuất hiện, tuyệt đối không tự ý làm theo hướng dẫn của người lạ trên mạng, hãy liên hệ trực tiếp với cơ quan chức năng hoặc bộ phận hỗ trợ chính thức của VNeID để được trợ giúp.
Đặc biệt cảnh giác với thủ đoạn lừa đảo lợi dụng thông tin bảo mật
Các chuyên gia an ninh mạng và cơ quan công an đưa ra cảnh báo khẩn: Các đối tượng lừa đảo thường lợi dụng tâm lý lo sợ của người dân khi gặp lỗi công nghệ để thực hiện hành vi trục lợi.
Người dân cần cảnh giác tuyệt đối với các cuộc gọi, tin nhắn hoặc đường dẫn giả mạo có nội dung dụ dỗ như: "mở khóa VNeID", "xác minh tài khoản", "cập nhật CCCD" hay "xử lý lỗi VNeID".
Cần ghi nhớ nguyên tắc cốt lõi: Cơ quan Công an không bao giờ yêu cầu người dân cung cấp mật khẩu, mã OTP hay mã PIN VNeID qua điện thoại, tin nhắn hay bất kỳ đường link lạ nào.
Hãy luôn giữ bình tĩnh, bảo vệ tốt thiết bị di động cũng như dữ liệu cá nhân của mình, tuyệt đối không truy cập các đường liên kết đáng ngờ để tránh sập bẫy kẻ gian.
