Phát hiện 10 lỗ đen siêu khối lượng cách xa Trái đất hàng tỷ năm ánh sáng

Các nhà thiên văn học đã phát hiện ra 10 lỗ đen siêu khối lượng nằm cách Trái đất từ ​​12 đến 13 tỷ năm ánh sáng.

Trang IT Home đưa tin, các nhà thiên văn học quốc tế sử dụng kính viễn vọng không gian James Webb đã phát hiện ra 10 lỗ đen siêu khối lượng nằm cách Trái đất chúng ta khoảng 12-13 tỷ năm ánh sáng. Theo báo cáo, nhóm nghiên cứu đã phân tích dữ liệu từ máy quang phổ cận hồng ngoại của kính viễn vọng James Webb và tìm thấy các bước sóng đặc trưng của 10 lỗ đen trong số 185 thiên hà thăm dò nằm cách Trái đất từ ​​12 đến 13 tỷ năm ánh sáng.

Dựa trên các thông tin như quang phổ, 10 lỗ đen siêu khối lượng này đã được hình thành trong thời kỳ vũ trụ sơ khai và chúng có khối lượng từ 1 triệu đến 100 triệu lần khối lượng của Mặt Trời.

anh-chup-man-hinh-2026-06-10-113414.png
Các nhà thiên văn học đã phát hiện ra 10 lỗ đen siêu khối lượng nằm cách Trái đất từ ​​12 đến 13 tỷ năm ánh sáng. Ảnh: @Space.

Lần đầu tiên, khối lượng của các lỗ đen siêu khổng lồ từng tồn tại trong vũ trụ sơ khai lại có thể rõ ràng đo đạc được, cho thấy những lỗ đen này có thể đã phát triển nhanh hơn cả thiên hà chủ của nó.

Khám phá này còn có ý nghĩa to lớn đối với giới thiên văn học, cung cấp bằng chứng mới cho giả thuyết rằng: "Nhiều lỗ đen siêu khối lượng đã tồn tại vào buổi bình minh của vũ trụ cách đây 13,8 tỷ năm trước", và nó mang lại những hiểu biết quan trọng về nguồn gốc và sự tiến hóa của lỗ đen.

Các nhà nghiên cứu kỳ vọng, thành tựu này sẽ đánh dấu bước khởi đầu cho việc nghiên cứu các lỗ đen khổng lồ trong vũ trụ xa xôi, vốn rất khó quan sát cho đến nay. Họ dự đoán rằng, một khi các kính viễn vọng khổng lồ thế hệ tiếp theo như Kính viễn vọng Magellan khổng lồ (GMT) đi vào hoạt động, nó sẽ có thể quan sát trực tiếp các lỗ đen siêu khối lượng này ở nhiều khoảng cách khác nhau ngay cả khi không cần đến sự hỗ trợ của thấu kính hấp dẫn.

Mời Quý Độc Giả cùng xem video: “Phát hiện hơn 100 mộ táng thời kỳ Hùng Vương có niên đại khoảng 3.500 năm tại Di chỉ Vườn Chuối”. Nguồn video: @VTV24.

'Quái thú vũ trụ' đang ngủ đông

Kính viễn vọng James Webb ghi lại diện mạo của một lỗ đen cách xa hàng tỷ năm ánh sáng trong trạng thái ngủ đông.

Các nhà thiên văn học đã chuyển sự chú ý của họ sang thiên hà MRG-M0138—một thiên hà cổ đại cách Trái Đất chúng ta khoảng 10 tỷ năm ánh sáng. Ở trung tâm MRG-M0138, các chuyên gia tìm thấy một lỗ đen quái vật, kỳ dị có khối lượng bằng khoảng 6 tỷ khối lượng Mặt Trời.

anh-chup-man-hinh-2026-06-08-104540.png
Kính viễn vọng James Webb ghi lại diện mạo của một lỗ đen cách xa hàng tỷ năm ánh sáng trong trạng thái ngủ đông. Ảnh: @NASA.

Phát hiện lỗ đen bí ẩn được mệnh danh 'cá mập vũ trụ'

Một lỗ đen được mệnh danh là "cá mập vũ trụ" vừa được phát hiện. Nó cách Trái Đất 600 triệu năm ánh sáng, có khối lượng xấp xỉ 1 triệu lần khối lượng Mặt Trời.

NASA đã đăng một bài viết trên blog rằng, các nhà thiên văn học sử dụng Kính viễn vọng không gian Hubble, đã phát hiện ra một “cá mập vũ trụ” cách Trái đất chúng ta khoảng 600 triệu năm ánh sáng. Nó thực chất là một lỗ đen siêu khối lượng có tên là AT2024tvd với khối lượng xấp xỉ 1 triệu lần khối lượng của Mặt trời.

anh-chup-man-hinh-2026-06-03-115301.png
Lỗ đen AT2024tvd này không nằm ở trung tâm của một thiên hà như các lỗ đen siêu khối lượng điển hình. Ảnh: @NASA.

Bí ẩn xung quanh QSO1- lỗ đen lớn nhất được biết đến cho đến nay

Lỗ đen siêu khối lượng lớn nhất được biết đến cho đến nay, QSO1 đã được phát hiện, nó chiếm hơn hai phần ba khối lượng của thiên hà chủ.

Mới đây, Kính viễn vọng Không gian James Webb (JWST) đã xác nhận thêm rằng, dấu “chấm đỏ nhỏ” Abell 2744−QSO1 vừa phát hiện trong vũ trụ là một lỗ đen siêu khối lượng với hầu như không có ngôi sao nào bao quanh nó.

Lỗ đen Abell 2744−QSO1 (viết tắt là QSO1) bị nhuộm đỏ bởi bụi năng lượng cao và chịu ảnh hưởng mạnh mẽ bởi hiện tượng thấu kính hấp dẫn. Quan điểm chung hiện nay cho rằng, lỗ đen siêu khối lượng này ra đời khoảng 700 triệu năm sau Vụ Nổ Lớn Big Bang.