Theo tìm hiểu của Báo Tri thức và Cuộc sống, công tác đầu tư xây dựng tại các cơ sở giáo dục đại học luôn đòi hỏi sự minh bạch và hiệu quả kinh tế cao nhất để tối ưu hóa nguồn thu hợp pháp của nhà trường. Tuy nhiên, kết quả lựa chọn nhà thầu tại gói thầu xây lắp mới đây của Trường Đại học Sư phạm, Đại học Huế đang khiến dư luận không khỏi băn khoăn về tính cạnh tranh khi Công ty Khánh Việt "một mình một ngựa" về đích với tỷ lệ tiết kiệm mang tính tượng trưng.

Kịch bản "một nhà thầu" và tỷ lệ tiết kiệm siêu thấp

Ngày 16/12/2025, Hiệu trưởng Trường Đại học Sư phạm, Đại học Huế đã ký Quyết định số 3090/QĐ-ĐHSP phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu gói thầu "Thi công xây dựng" thuộc công trình "Cải tạo hệ thống mương thoát nước và lát gạch sân đường nội bộ khu vực nhà Y2, nhà L". Theo đó, đơn vị trúng thầu là Công ty Cổ phần Đầu tư Xây dựng và Thương mại Khánh Việt (Công ty Khánh Việt).

Đáng chú ý, giá gói thầu được phê duyệt là 3.322.787.000 đồng, trong khi giá trúng thầu của Công ty Khánh Việt là 3.320.763.849 đồng. Như vậy, thông qua quá trình đấu thầu, ngân sách chỉ tiết kiệm được 2.023.151 đồng, tương đương tỷ lệ tiết kiệm là 0,06%. Đối với một gói thầu xây lắp trị giá hơn 3 tỷ đồng, con số tiết kiệm này đang đặt ra dấu hỏi lớn về nỗ lực tối ưu hóa chi phí đầu tư của chủ đầu tư.

Theo Biên bản mở thầu mã IB2500554637, gói thầu này được chào hàng cạnh tranh qua mạng nhưng kết thúc thời điểm đóng thầu, hệ thống ghi nhận duy nhất Công ty Khánh Việt nộp hồ sơ dự thầu. Việc "độc diễn" tham gia và trúng thầu sát giá dường như đã trở thành một kịch bản quen thuộc trong các hoạt động đấu thầu có tính cạnh tranh thấp.

Nhà thầu đến từ Hà Tĩnh và những mối quan hệ "quen thuộc" tại Huế

Công ty Khánh Việt có trụ sở tại Hà Tĩnh do ông Phan Quốc Khánh làm đại diện pháp luật. Dù cách xa địa bàn thi công hàng trăm kilomet, nhà thầu này lại có một hồ sơ trúng thầu "dày đặc" tại khu vực Thừa Thiên Huế. Theo dữ liệu lịch sử đấu thầu, doanh nghiệp này đã tham gia 83 gói thầu và trúng tới 70 gói, một tỷ lệ thắng thầu đáng mơ ước đối với bất kỳ đơn vị xây lắp nào.

Phân tích sâu hơn các gói thầu nhà thầu này đã trúng tại Huế, có một sự trùng hợp khi nhiều gói thầu xuất hiện vai trò của Công ty TNHH MTV Tư vấn và Xây dựng 86 Huế. Tại chính gói thầu này, Công ty Tư vấn 86 Huế chính là đơn vị lập E-HSMT và đánh giá E-HSDT. Việc nhà thầu và đơn vị tư vấn thường xuyên "đồng hành" trong nhiều dự án trúng sát giá là một chỉ dấu cần được các cơ quan chức năng lưu tâm về tính khách quan và minh bạch.

Góc nhìn chuyên gia: Hiệu quả kinh tế đi đâu?

Trao đổi về vấn đề này, Luật sư Nguyễn Văn Lập (Đoàn Luật sư TP HCM) nhận định: "Luật Đấu thầu 2023 và Nghị định 214/2025/NĐ-CP luôn ưu tiên mục tiêu tối ưu hóa hiệu quả sử dụng vốn. Việc một gói thầu đấu thầu rộng rãi qua mạng nhưng chỉ có một nhà thầu tham gia và trúng với tỷ lệ tiết kiệm dưới 1% cho thấy môi trường đấu thầu tại đây chưa thực sự hấp dẫn hoặc có rào cản kỹ thuật khiến các nhà thầu khác không thể tiếp cận. Chủ đầu tư cần giải trình rõ về quy trình lập hồ sơ mời thầu để đảm bảo không có tiêu chí 'cài cắm' khu trú nhà thầu."

Đồng quan điểm, Chuyên gia Đỗ Phạm Giang cho rằng, khi tỷ lệ tiết kiệm quá thấp, trách nhiệm giám sát chất lượng của Chủ đầu tư phải được đẩy lên cao nhất. Bởi khi nhà thầu trúng thầu sát giá dự toán, biên độ lợi nhuận thấp có thể dẫn đến rủi ro trong việc cắt giảm chi phí vật tư hoặc nhân công để bù đắp, gây ảnh hưởng đến tuổi thọ công trình.