Ukraine hoang mang vì bị ngắt kết nối
Quyền truy cập của Ukraine vào Starshield đang được khôi phục trong hôm 15/10, sau khi mạng lưới vệ tinh quân sự của Mỹ này bất ngờ bị hạn chế tốc độ vào đầu tuần. Tuy nhiên, vẫn còn đó những câu hỏi về việc ai là người đã áp đặt hạn chế này và vì lý do gì.
Theo Denys Sienik, một nhà ngoại giao cấp cao tại Đại sứ quán Ukraine ở Washington, băng thông của Starshield đang dần trở lại bình thường.
Trước đó, Ukraine không thể triển khai hiệu quả các máy bay không người lái (drone) đánh chặn để chống lại các cuộc tấn công do mạng lưới vệ tinh quân sự của Mỹ này bất ngờ bị hạn chế tốc độ.
“Hiện tại, tốc độ của Starshield đã được cải thiện. Chúng tôi hy vọng mọi thứ sẽ sớm trở lại mức như trước đây”, ông nói.
Ông nói thêm: “Tốc độ đóng vai trò cực kỳ quan trọng đối với công tác hậu cần cũng như việc đánh chặn các máy bay không người lái Shahed chạy bằng động cơ phản lực – loại vũ khí mà Nga thường xuyên sử dụng”.
Tòa nhà ở Ukraine bị cháy do trúng uav Nga. Ảnh: Reuters
Nhà ngoại giao này cũng cho biết hôm 15/10 đã chứng kiến một trong những đợt tấn công bằng máy bay không người lái Shahed quy mô lớn nhất, xảy ra đúng vào thời điểm tốc độ hệ thống phòng thủ của Ukraine bị hạn chế.
Ukraine sử dụng mạng lưới vệ tinh của Mỹ để dẫn đường cho các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái tầm xa vào lãnh thổ Nga.
Kiev đã rơi vào tình trạng hoang mang tột độ hôm thứ Ba khi quyền truy cập vào Starshield – một nhánh quân sự bảo mật thuộc hệ thống vệ tinh Starlink của SpaceX – bị ngắt giữa lúc đang có những bất đồng giữa Tổng thống Trump và nhà lãnh đạo Ukraine Zelensky.
Elon Musk, CEO của SpaceX, cho biết chính phủ liên bang Mỹ là đơn vị sở hữu và kiểm soát các hệ thống Starshield, đồng thời khẳng định rằng mọi hạn chế về tốc độ hay quyền sử dụng đều do Lầu Năm Góc – và cuối cùng là ông Trump – quyết định.
Tuy nhiên, một quan chức cấp cao của Mỹ tiết lộ với tờ The Post rằng ông Trump không hề đưa ra yêu cầu hạn chế quyền truy cập Starshield của Ukraine.
Một nguồn tin khác cho rằng có thể ông Musk đã không chính xác khi ám chỉ chính quyền ông Trump đứng sau việc ngắt kết nối này. Theo trang tin Axios, Nhà Trắng cũng đã thông báo với các quan chức Ukraine rằng họ không có quyền kiểm soát đối với SpaceX.
Ông Sienik cho biết chính phủ Ukraine vẫn chưa nhận được phản hồi nào từ phía SpaceX hay Lầu Năm Góc liên quan đến sự cố này.
Sai lầm chết người
Trong một cuộc phỏng vấn, ông Zelensky gọi việc hạn chế các dịch vụ Starlink của công ty này là một “sai lầm lớn”.
“Tất nhiên, nếu các cuộc tấn công vẫn tiếp diễn mà Starlink không hoạt động thì sẽ có người thiệt mạng”, ông nói.
Nhà lãnh đạo Ukraine hy vọng rằng sự hạn chế này chỉ là một “sai lầm”, có thể là do “một vấn đề kỹ thuật nghiêm trọng” nào đó tại SpaceX.
Một nguồn tin am hiểu vấn đề chia sẻ với tờ The Hill hôm thứ Tư rằng các dịch vụ Starlink đã bị ngắt đối với những vật thể di chuyển với tốc độ hơn 100 dặm/giờ (khoảng 160 km/h), gây ảnh hưởng đến khả năng hoạt động của máy bay không người lái, máy bay và trực thăng của Ukraine.
Sự gián đoạn này diễn ra sau khi chính quyền Trump đưa ra các đe dọa về việc ngừng chia sẻ thông tin tình báo với Ukraine, đồng thời quyết định dỡ bỏ lệnh trừng phạt đối với dầu diesel của Nga trong bối cảnh giá nhiên liệu tăng vọt.
Cho đến nay, vẫn chưa rõ ai là người gây ra tình trạng gián đoạn quyền truy cập Starshield của Ukraine – một bí ẩn càng làm gia tăng thêm sự bất an trong quan hệ giữa Kiev và Washington.
Tổng thống Trump hôm 16/10 tuyên bố ông không phải là người ra lệnh hạn chế Starlink ở Ukraine đồng thời cũng không nghĩ Elon Musk là người làm điều này.
"Tôi không biết có ai ra lệnh đó hay không, nhưng chắc chắn không phải tôi. Tôi cũng không nghĩ ông ấy làm vậy", Tổng thống Donald Trump trả lời báo chí.
Starlink là mạng lưới Internet vệ tinh dân sự do công ty SpaceX của tỷ phú Musk vận hành. SpaceX còn có phiên bản Starshield sử dụng nền tảng Starlink, được phát triển thành hệ thống liên lạc bảo mật cao dành cho quân sự, phục vụ Bộ Quốc phòng Mỹ.