Loạt chính sách kinh tế mới có hiệu lực từ tháng 9/2026, doanh nghiệp cần nắm

Từ tháng 9/2026, nhiều chính sách kinh tế mới chính thức có hiệu lực, tác động trực tiếp đến tài sản mã hóa, ngoại thương, tiền lương, thuế và thị trường.

Tài sản mã hóa: Mức phạt vi phạm có thể lên tới 200 triệu đồng

Từ ngày 1/9/2026, Nghị định 284/2026/NĐ-CP của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực tài sản mã hóa và thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam chính thức có hiệu lực.

Theo quy định mới, mức phạt tiền tối đa đối với tổ chức vi phạm là 200 triệu đồng, trong khi cá nhân có thể bị phạt tối đa 100 triệu đồng.

Đáng chú ý, hành vi thu thập, tàng trữ, trao đổi, mua bán, tặng cho hoặc công khai trái phép dữ liệu, thông tin tài khoản tài sản mã hóa có thể bị phạt từ 150-200 triệu đồng. Người vi phạm còn có thể bị đình chỉ hoạt động giao dịch tài sản mã hóa từ 1-3 tháng và buộc nộp lại số lợi bất hợp pháp.

3-9411.png
Hàng hóa xuất nhập khẩu tại Tân Cảng Sài Gòn. (Ảnh: TTXVN)

Các hành vi vi phạm quy định về phòng, chống rửa tiền, tài trợ khủng bố cũng được áp dụng mức phạt đáng kể. Việc không nhận biết, cập nhật hoặc xác minh thông tin khách hàng có thể bị phạt từ 100-120 triệu đồng; không ban hành quy định nội bộ về phòng, chống rửa tiền có thể bị phạt tới 200 triệu đồng.

Ngoài phạt tiền, tổ chức, cá nhân vi phạm có thể chịu các hình thức xử phạt bổ sung như tước giấy phép, đình chỉ hoạt động chào bán, giao dịch đến 12 tháng; đồng thời bị buộc thu hồi, hủy bỏ đợt phát hành, hoàn trả tiền cho nhà đầu tư và nộp lại số lợi bất hợp pháp.

Hoạt động ngoại thương có nhiều quy định mới

Từ ngày 5/9/2026, Nghị định 292/2026/NĐ-CP có hiệu lực, thay thế Nghị định 69/2018/NĐ-CP và quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành Luật Quản lý ngoại thương.

Nghị định mới điều chỉnh nhiều hoạt động liên quan trực tiếp đến doanh nghiệp xuất nhập khẩu như tạm nhập, tái xuất; tạm xuất, tái nhập; chuyển khẩu; quá cảnh và gia công hàng hóa có yếu tố nước ngoài.

Một điểm đáng chú ý là thẩm quyền cấp giấy phép kinh doanh tạm nhập, tái xuất và chuyển khẩu được giao cho UBND cấp tỉnh trong nhiều trường hợp. Cơ quan cấp phép phải giải quyết trong thời hạn 5 ngày làm việc kể từ khi nhận đủ hồ sơ hợp lệ hoặc có văn bản nêu rõ lý do từ chối.

Đối với hoạt động gia công cho thương nhân nước ngoài, doanh nghiệp Việt Nam được nhận gia công hàng hóa hợp pháp, đồng thời có thể thuê hoặc mượn máy móc, thiết bị của bên đặt gia công để phục vụ sản xuất.

Nghị định cũng cho phép doanh nghiệp cung cấp dịch vụ vận chuyển hàng hóa quá cảnh nếu đã đăng ký ngành nghề giao nhận, vận tải, qua đó bổ sung hành lang pháp lý cho hoạt động thương mại xuyên biên giới.

Doanh nghiệp vi phạm quy định về tiền lương có thể bị phạt tới 150 triệu đồng

Từ ngày 10/9/2026, Nghị định 283/2026/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động chính thức có hiệu lực.

Theo quy định, người sử dụng lao động trả lương không đúng hạn, không trả hoặc trả không đủ tiền lương theo thỏa thuận, tiền làm thêm giờ, làm việc ban đêm hoặc tiền lương ngừng việc sẽ bị xử phạt tùy thuộc số lượng người lao động bị vi phạm.

3-8048.png
Một góc Khu công nghiệp VSIP TP HCM

Mức phạt đối với tổ chức bằng 2 lần mức phạt áp dụng đối với cá nhân, từ 10 triệu đồng đối với trường hợp vi phạm từ 1-10 người và tăng lên tối đa 100 triệu đồng khi vi phạm từ 301 người trở lên.

Đối với hành vi trả lương thấp hơn mức lương tối thiểu, doanh nghiệp có thể bị phạt từ 40-60 triệu đồng nếu vi phạm với 1-10 người; từ 60-100 triệu đồng nếu vi phạm với 11-50 người và từ 100-150 triệu đồng nếu vi phạm từ 51 người trở lên.

Bên cạnh tiền phạt, doanh nghiệp còn phải thanh toán đầy đủ phần tiền lương còn thiếu và tiền lãi của khoản chậm trả hoặc trả thiếu cho người lao động theo quy định.

Điều kiện thành lập Sở giao dịch hàng hóa được quy định cụ thể

Nghị định 302/2026/NĐ-CP của Chính phủ quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Thương mại về hoạt động mua bán hàng hóa qua Sở giao dịch hàng hóa có hiệu lực từ ngày 15/9/2026.

Theo đó, doanh nghiệp thành lập Sở giao dịch hàng hóa tại Việt Nam phải có vốn điều lệ tối thiểu 1.500 tỷ đồng. Tỷ lệ vốn góp của nhà đầu tư nước ngoài không được vượt quá 49%.

Doanh nghiệp cũng phải đáp ứng yêu cầu về hạ tầng công nghệ thông tin, bảo đảm tiêu chuẩn quản lý, bảo mật và vận hành an toàn.

Nghị định đồng thời quy định điều kiện đối với thành viên kinh doanh và thành viên môi giới, với vốn điều lệ tối thiểu lần lượt là 75 tỷ đồng và 5 tỷ đồng.

Các quy định mới cũng xác định vai trò quản lý nhà nước của Bộ Công Thương, Bộ Tài chính, Ngân hàng Nhà nước và Bộ Công an; đồng thời thiết lập khung pháp lý cho Trung tâm thanh toán bù trừ với vốn tối thiểu 500 tỷ đồng.

Sửa quy định về quản lý và phát triển cụm công nghiệp

Cũng từ ngày 15/9/2026, Nghị định 303/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 32/2024/NĐ-CP về quản lý, phát triển cụm công nghiệp sẽ có hiệu lực.

Theo quy định mới, quy mô diện tích cụm công nghiệp từ 5 ha đến không quá 75 ha. Các loại hình cụm công nghiệp như làng nghề, chuyên ngành, hỗ trợ, công nghệ cao và sinh thái cũng được chuẩn hóa về khái niệm.

Nghị định bổ sung, hoàn thiện các chính sách ưu đãi nhằm thu hút đầu tư đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa, doanh nghiệp công nghệ cao, doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo và các cơ sở di dời gây ô nhiễm.

Đáng chú ý, việc tiếp nhận hồ sơ được phân cấp mạnh hơn cho cấp xã. Thời gian thẩm định thành lập, mở rộng cụm công nghiệp được rút xuống còn 20 ngày làm việc.

Tỉnh, thành phố cũng thành lập Hội đồng chấm điểm theo thang điểm 100 để lựa chọn chủ đầu tư xây dựng hạ tầng cụm công nghiệp trên cơ sở năng lực tài chính và phương án bảo vệ môi trường.

Thay đổi thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính

Từ ngày 26/9/2026, Nghị định 311/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 189/2025/NĐ-CP quy định chi tiết Luật Xử lý vi phạm hành chính về thẩm quyền xử phạt sẽ có hiệu lực.

Nghị định cập nhật, chuẩn hóa danh mục các chức danh có thẩm quyền áp dụng hình thức cảnh cáo, phạt tiền, tước giấy phép hoặc tịch thu tang vật vi phạm trong nhiều lĩnh vực quản lý nhà nước.

Quy định mới cũng phân định rõ thẩm quyền của lực lượng thanh tra chuyên ngành, cơ quan thi hành án dân sự, cảng vụ, công an và thủ trưởng các Cục, Chi cục thuộc nhiều bộ, ngành.

Đối với lĩnh vực thuế, thẩm quyền của cơ quan Hải quan trong xử lý các hành vi trốn thuế, khai sai thuế hoặc vi phạm của ngân hàng thương mại theo Luật Quản lý thuế mới cũng được quy định cụ thể hơn.

Bãi bỏ 25 văn bản quy phạm pháp luật trong lĩnh vực thuế

Từ ngày 12/9/2026, Thông tư 110/2026/TT-BTC của Bộ Tài chính có hiệu lực, bãi bỏ toàn bộ 22 thông tư và 3 quyết định do Bộ trưởng Bộ Tài chính ban hành trong lĩnh vực thuế.

Việc bãi bỏ nhằm rà soát, tinh gọn hệ thống văn bản pháp luật, bảo đảm đồng bộ với Luật Quản lý thuế số 108/2025/QH15 và các luật thuế sửa đổi, bổ sung mới được ban hành.

Các văn bản được bãi bỏ bao gồm những quy định về ưu đãi thuế không còn phù hợp như ưu đãi thuế đối với doanh nghiệp phần mềm; chính sách hỗ trợ vùng nguyên liệu, chế biến nông - lâm - thủy sản; cùng một số quy định cũ về thuế sử dụng đất nông nghiệp và thuế tài nguyên.

Bên cạnh đó, các quy định từng áp dụng đối với chính sách miễn, giảm, gia hạn thuế ngắn hạn trong những giai đoạn trước, xóa nợ thuế hộ cá thể cũ, vé máy bay điện tử và cơ chế “một cửa” cũng được bãi bỏ.

Mở rộng giao dịch tài khoản ngoại tệ của tổ chức tín dụng nước ngoài

Từ ngày 19/9/2026, Thông tư 39/2026/TT-NHNN của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam sửa đổi, bổ sung một số quy định về sử dụng tài khoản ngoại tệ và tài khoản đồng Việt Nam của người cư trú, người không cư trú tại ngân hàng được phép sẽ có hiệu lực

Theo đó, tổ chức tín dụng nước ngoài là người không cư trú có thể mở và sử dụng tài khoản ngoại tệ, tài khoản đồng Việt Nam tại ngân hàng được phép để thanh toán, chuyển tiền quốc tế phục vụ khách hàng theo thỏa thuận bằng văn bản với ngân hàng.

Quy định mới tạo thêm cơ sở pháp lý cho hoạt động thanh toán, chuyển tiền quốc tế giữa các tổ chức tín dụng nước ngoài và ngân hàng tại Việt Nam.

Các ngân hàng được phép có trách nhiệm kiểm tra, lưu giữ chứng từ phù hợp, bảo đảm giao dịch đúng mục đích và tuân thủ các quy định về thanh toán không dùng tiền mặt, quản lý ngoại hối và phòng, chống rửa tiền.

Như vậy, trong tháng 9/2026, hàng loạt quy định mới liên quan đến hoạt động kinh doanh, tài chính, lao động, thuế, ngoại thương và quản lý thị trường sẽ lần lượt có hiệu lực. Doanh nghiệp, tổ chức và cá nhân liên quan cần chủ động cập nhật để bảo đảm hoạt động tuân thủ quy định hiện hành.

Phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Hội nghị toàn quốc quán triệt một số nghị quyết, chỉ thị của Bộ Chính trị

Sáng 3/9, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm có bài phát biểu quan trọng chỉ đạo Hội nghị toàn quốc nghiên cứu, học tập, quán triệt và triển khai thực hiện một số nghị quyết, chỉ thị của Bộ Chính trị. Báo Tri thức và Cuộc sống trân trọng giới thiệu toàn văn phát biểu của đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm.

base64-17884093977461733611557.png
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm. Ảnh: Chính phủ.

Kính thưa các đồng chí lãnh đạo, nguyên lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam,

Cảnh giác với tình trạng lấy sợ sai, cơ chế còn vướng làm bình phong

Trưởng Ban Tổ chức Trung ương nhấn mạnh phải cảnh giác với tình trạng lấy sợ sai, cơ chế còn vướng làm bình phong cho sự trì trệ, thiếu trách nhiệm.

Sáng 3/9, Bộ Chính trị, Ban Bí thư tổ chức Hội nghị toàn quốc nghiên cứu, học tập, quán triệt và triển khai thực hiện một số Nghị quyết, Chỉ thị của Bộ Chính trị.

anh-chup-man-hinh-2026-09-03-luc-112116.png
Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Tổ chức Trung ương Nguyễn Duy Ngọc. Ảnh: Quốc hội.

Phấn đấu năm 2045, Việt Nam có ít nhất 5 đô thị đạt tầm cỡ quốc tế

Phấn đấu đến năm 2045, Việt Nam xây dựng được ít nhất 5 đô thị đạt tầm cỡ quốc tế, giữ vai trò là đầu mối kết nối khu vực và quốc tế.

Ngày 3/9, tại Hội nghị toàn quốc nghiên cứu, học tập, quán triệt và triển khai thực hiện một số Nghị quyết, Chỉ thị của Bộ Chính trị, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương Nguyễn Thanh Nghị đã trình bày Nghị quyết số 27-NQ/TW, ngày 28/8/2026 của Bộ Chính trị về phát triển các vùng và tổ chức không gian phát triển quốc gia trong giai đoạn mới.

anh-chup-man-hinh-2026-09-03-luc-111334.png
Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương Nguyễn Thanh Nghị. Ảnh: Quốc hội.