Theo tìm hiểu của Báo Tri thức và Cuộc sống, trong gói thầu trang trí Tết 2026 tại phường Vũng Tàu vừa qua, Công ty Cổ phần Xây dựng và Dịch vụ Đức Tín là đơn vị tư vấn lập E-HSMT và đánh giá E-HSDT. Kết quả là Công ty Cổ phần Phát triển Công viên cây xanh và Đô thị Vũng Tàu đã trúng thầu.
Tuy nhiên, dữ liệu lịch sử đấu thầu lại cho thấy một mối quan hệ khá "thú vị" giữa hai đơn vị này. Trước đây, khi Công ty Cổ phần Xây dựng và Dịch vụ Đức Tín đóng vai trò là bên mời thầu, Công ty Cổ phần Phát triển Công viên cây xanh và Đô thị Vũng Tàu đã tham gia 8 gói thầu và trúng tới 7 gói. Tổng giá trị trúng thầu tại các gói do đơn vị tư vấn này mời lên tới hơn 24,2 tỷ đồng.
Thậm chí, hồ sơ còn ghi nhận trường hợp ngược lại, Công ty Cổ phần Phát triển Công viên cây xanh và Đô thị Vũng Tàu cũng từng là bên mời thầu cho các gói thầu khác. Sự hoán đổi vị trí giữa các pháp nhân trong các vai trò: Chủ đầu tư - Bên mời thầu - Tư vấn - Nhà thầu tại cùng một phân khúc thị trường (cây xanh, cảnh quan) khiến dư luận đặt nghi vấn về tính độc lập và khách quan theo quy định của pháp luật đấu thầu.
Cụ thể, tại Điều 6 Luật Đấu thầu 2023 quy định rất rõ về tính độc lập giữa nhà thầu với chủ đầu tư, bên mời thầu và đơn vị tư vấn lập hồ sơ mời thầu, đánh giá hồ sơ dự thầu nhằm đảm bảo tính công bằng.
Luật sư Nguyễn Thị Hương (TP HCM) chia sẻ: "Dù pháp luật không cấm các đơn vị tư vấn và nhà thầu có giao dịch dân sự khác, nhưng trong đấu thầu công, sự đan xen quyền lợi quá chặt chẽ dễ dẫn đến các nghi ngại về việc cài cắm tiêu chí kỹ thuật có lợi cho 'người quen'. Trách nhiệm giải trình của đơn vị tư vấn Đức Tín và Phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị phường Vũng Tàu trong việc đảm bảo tính công bằng của gói thầu 17 tỷ đồng là rất cần thiết".
Dưới góc độ chuyên gia, ông Lê Tấn Việt cho rằng việc chỉ có duy nhất một nhà thầu tham gia gói thầu xây lắp lớn phục vụ Tết tại phường Vũng Tàu là một minh chứng cho thấy môi trường đấu thầu tại đây chưa thực sự thu hút được sự cạnh tranh. "Một thị trường lành mạnh là nơi mọi nhà thầu có năng lực đều có cơ hội như nhau, thay vì chỉ xoay quanh những gương mặt thân quen cũ", ông Việt nhận định.
Với tỷ lệ trúng thầu sát giá lên tới hơn 98,9% suốt nhiều năm qua, Công ty Cổ phần Phát triển Công viên cây xanh và Đô thị Vũng Tàu đã và đang khẳng định vị thế "bất bại" của mình.
Báo Tri thức và Cuộc sống tiếp tục thông tin./.