Cách đây khoảng 5.500 đến 6.000 năm trước, các cộng đồng săn bắn, đánh bắt cá và hái lượm sinh sống trên khắp vùng đất ngày nay là Phần Lan. Ảnh: @M. Ahola.
Những cộng đồng này được các nhà khảo cổ học biết đến với tên gọi Văn Hóa Đồ Gốm Điển Hình, họ xây dựng những ngôi nhà bán ngầm, di chuyển dọc theo các tuyến đường thủy và dựa vào đánh bắt cá, săn bắn và sử dụng thực vật quy mô nhỏ. Ảnh: @M. Ahola.
Họ chôn cất người chết trong những ngôi mộ được đánh dấu bằng đất son đỏ tươi, một loại đất sắc tố cực kỳ giàu sắt có giá trị nghi lễ rõ ràng. Ảnh: @M. Ahola.
Mới đây, một nghiên cứu mới trên Tạp chí Báo cáo Khoa học Khảo cổ học Quốc tế đã xem xét cách các nhóm người cổ xưa này lựa chọn và vận chuyển đất son. Ảnh: @M. Ahola.
Các nhà nghiên cứu đã phân tích các mẫu đất son từ các khu mộ ở khu định cư Vaateranta. Nhóm nghiên cứu đã sử dụng phương pháp huỳnh quang tia X tán xạ năng lượng không xâm lấn và kính hiển vi điện tử quét với phép đo phổ tán xạ năng lượng. Các phương pháp này giúp bảo tồn vật liệu ban đầu trong khi vẫn đo được thành phần nguyên tố. Ảnh: @M. Ahola.
Kết quả cho thấy các nhóm hóa học chính trong đất son ở khu định cư Vaateranta không nằm trong các mẫu có sẵn tại địa phương, mà nó có thành phần hóa học tương tự mẫu đất son xuất hiện ở những địa điểm cách nhau tới 500 km. Ảnh: @M. Ahola.
Mô hình này cho thấy sự vận chuyển đường dài và đất son là một phần của cùng mạng lưới xã hội và trao đổi đã liên kết các cộng đồng ở xa nhau. Ảnh: @M. Ahola.
