Nhà thầu Kim Hoàng Nguyên trúng loạt gói thầu tại Bảo Vinh: Thách thức cạnh tranh

Theo tài liệu thu thập của PV Báo Tri thức và Cuộc sống, hoạt động đấu thầu trên địa bàn phường Bảo Vinh, TP Đồng Nai trong năm 2026 ghi nhận sự hiện diện thường xuyên của Công ty TNHH Kim Hoàng Nguyên (MST: 3600879853). Chỉ tính riêng giai đoạn từ ngày 20/5/2026 đến ngày 06/8/2026, doanh nghiệp này đã liên tiếp trúng 05 gói thầu xây lắp trọng điểm với tổng giá trị hơn 14 tỷ đồng.

Cụ thể, tại gói thầu "Mương thoát nước ngập úng đường Ruộng Tre - Thọ An" (Mã TBMT: IB2600222908), theo Quyết định số 35/QĐ-TTDVTH ngày 06/06/2026 của Trung tâm Dịch vụ tổng hợp phường Bảo Vinh, giá gói thầu được phê duyệt là 2.581.373.996 đồng. Công ty Kim Hoàng Nguyên đã trúng thầu với giá 2.575.378.759 đồng. Số tiền tiết kiệm cho ngân sách nhà nước khoảng 5.995.237 đồng, tương ứng tỷ lệ tiết kiệm đạt 0,23%. Biên bản mở thầu ngày 30/05/2026 ghi nhận chỉ có duy nhất nhà thầu này nộp hồ sơ dự thầu và trúng.

Tương tự, tại Gói thầu số 1: Thi công xây dựng thuộc dự án Sửa chữa đường Hàm Nghi, đoạn từ ngã ba Ông Phúc đến Trụ sở Đảng ủy phường (Mã TBMT: IB2600192224) do Văn phòng HĐND-UBND phường Bảo Vinh làm chủ đầu tư, tình trạng trúng thầu sát giá gói thầu lại tiếp tục diễn ra. Theo Quyết định số 53/QĐ-VP ký ngày 26/5/2026 bởi Phó Chánh văn phòng Tạ Văn Hậu, giá trúng thầu của Công ty Kim Hoàng Nguyên là 4.799.666.000 đồng so với giá gói thầu 4.810.359.120 đồng, tỷ lệ tiết kiệm 0,22%. Biên bản mở thầu ngày 20/05/2026 ghi nhận chỉ có duy nhất nhà thầu này nộp hồ sơ dự thầu và trúng.

Tiếp đó, tại gói thầu số 01: "Thi công xây dựng công trình sửa chữa đường Trần Nhân Tông" (Mã TBMT: IB2600370527) do Trung tâm Dịch vụ tổng hợp phường Bảo Vinh làm chủ đầu tư, tình trạng trúng thầu sát giá dự toán lại tiếp tục diễn ra. Theo Quyết định số 47/QĐ-TTDVTH ký ngày 06/08/2026 bởi Giám đốc Lê Thanh Hiếu, giá trúng thầu của Công ty Kim Hoàng Nguyên là 3.717.578.804 đồng so với giá dự toán 3.753.198.579 đồng. Tỷ lệ tiết kiệm tại công trình này 0,95% như đã nêu ở kỳ trước.

Đối với các gói chỉ định thầu rút gọn, tại gói thầu số 1: Thi công xây dựng công trình Công trình: Sửa chữa Trường Mầm non Ánh Dương do Phòng Văn hóa - Xã hội phường Bảo Vinh làm chủ đầu tư, Quyết định số 58/QĐ-VHXH ngày 12/6/2026 do Trưởng phòng Văn hóa Xã hội Trần Văn Kim ký, giá trúng thầu của Công ty Kim Hoàng Nguyên là 1.235.193.269 đồng, giá gói thầu 1.300.203.441, tỷ lệ tiết kiệm xấp xỉ 5%.

Tại gói thầu số 1: Thi công xây dựng công trình Công trình: Xây dựng nhà ăn, nhà kho, cải tạo, chỉnh trang Ban Chỉ huy quân sự (xã Bảo Quang cũ) bố trí nơi làm việc của Ban chỉ huy quân sự phường do Văn phòng HĐND và UBND phường Bảo Vinh làm chủ đầu tư. Quyết định phê duyệt kết quả chỉ định thầu số 58/QĐ-VP ngày 29/05/2026 do ông Tạ Văn Hậu - Phó Chánh văn phòng HĐND-UBND phường Bảo Vinh ký, Công ty Kim Hoàng Nguyên được chỉ định thầu với giá 1.898.235.850 đồng, giá gói thầu là 1.998.143.893 đồng. Như vậy, thông qua quá trình thương thảo, tỷ lệ tiết kiệm đạt mức 5%.

Dưới góc độ pháp lý, Luật sư Nguyễn Văn Lập thuộc Đoàn Luật sư TP HCM nhận định, việc một nhà thầu liên tiếp trúng thầu tại cùng một đơn vị hành chính cấp cơ sở trong thời gian ngắn không vi phạm pháp luật. Tuy nhiên, để quán triệt tinh thần Chỉ thị số 12/CT-TTg, các chủ đầu tư có trách nhiệm nghiêm túc trong việc ngăn chặn tình trạng tạo lợi thế cho nhà thầu "thân hữu, quen thuộc" và tuyệt đối không được xây dựng các tiêu chí trong hồ sơ mời thầu (E-HSMT) mang tính định hướng, gây hạn chế sự tham gia của các đơn vị khác theo quy định tại khoản 3 Điều 44 Luật Đấu thầu 2023 và khoản 2 Điều 26 Nghị định 214/2025/NĐ-CP.

Đặc biệt, sự chênh lệch đáng kể trong tỷ lệ tiết kiệm khi các gói đấu thầu rộng rãi chỉ đạt mức khiêm tốn dưới 1% trong khi các gói chỉ định thầu lại đạt xấp xỉ 5% thông qua thương thảo đòi hỏi chủ đầu tư phải nâng cao trách nhiệm giải trình về tính hợp lý của công tác lập dự toán và giá gói thầu. Chiếu theo hướng dẫn tại Công văn số 5557/BTC-QLĐT và khoản 3 Điều 80 Nghị định 214/2025/NĐ-CP, trong quy trình chỉ định thầu rút gọn, đối với các gói thầu xây lắp có tính chất tương tự, chủ đầu tư cần chủ động thương thảo để bảo đảm mức tiết kiệm tối thiểu 5% giá gói thầu nhằm tối ưu hóa nguồn vốn ngân sách. Đối với các gói thầu có tỷ lệ tiết kiệm thấp, Tổ chuyên gia có nghĩa vụ phải nhận xét rõ ràng về tính cạnh tranh, công bằng và hiệu quả kinh tế trong báo cáo đánh giá theo quy định tại Điều 32 Nghị định 214/2025/NĐ-CP.

QUY ĐỊNH VỀ TỶ LỆ TIẾT KIỆM VÀ HIỆU QUẢ KINH TẾ TRONG ĐẤU THẦU

Hiệu quả kinh tế là một trong những mục tiêu cốt lõi của hoạt động đấu thầu, được định nghĩa rõ tại Khoản 8 Điều 4 Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15. Để đạt được mục tiêu này, việc xác định giá gói thầu và kiểm soát giá trúng thầu được quy định chặt chẽ từ khâu lập kế hoạch đến khi thực hiện hợp đồng.

Theo quy định tại Điều 18 Nghị định 214/2025/NĐ-CP, giá gói thầu phải được tính đúng, tính đủ toàn bộ chi phí, kể cả chi phí dự phòng, phí, lệ phí và thuế. Đặc biệt, chủ đầu tư có trách nhiệm cập nhật giá gói thầu trong thời hạn 28 ngày trước ngày mở thầu nếu cần thiết để đảm bảo giá gói thầu sát với giá thị trường, tránh thất thoát ngân sách hoặc gây khó khăn cho nhà thầu. Căn cứ xác định giá gói thầu bao gồm dự toán được duyệt, kết quả lựa chọn nhà thầu của các gói thầu tương tự trong 12 tháng trước đó hoặc các báo giá thị trường (tối thiểu 01 báo giá, khuyến khích nhiều hơn).

Về chỉ số đánh giá, Điểm b Khoản 2 Điều 17 Nghị định 214/2025/NĐ-CP quy định "tỷ lệ tiết kiệm trung bình" là một trong những chỉ tiêu quan trọng để đánh giá năng lực, nguồn lực và kết quả thực hiện công tác đấu thầu của chủ đầu tư trong kế hoạch tổng thể lựa chọn nhà thầu. Đối với hình thức chỉ định thầu, tính hiệu quả kinh tế được siết chặt hơn:

· Tại quy trình chỉ định thầu thông thường, chủ đầu tư phải quy định mức tỷ lệ tiết kiệm của giá đề nghị trúng thầu trong hồ sơ yêu cầu để làm cơ sở cho nhà thầu chuẩn bị hồ sơ đề xuất.

· Tại quy trình chỉ định thầu rút gọn, chủ đầu tư và nhà thầu phải thương thảo về giá để bảo đảm giá đề nghị trúng thầu tiết kiệm, hiệu quả. Riêng với gói thầu xây lắp quy định tại Điểm e Khoản 2 Điều 78, quá trình thương thảo phải đảm bảo tiết kiệm tối thiểu 5% giá gói thầu.

Trong quá trình thực hiện hợp đồng, để duy trì hiệu quả kinh tế, Điểm a Khoản 5 Điều 70 Luật Đấu thầu nhấn mạnh việc sửa đổi hợp đồng về giá, khối lượng không được vượt giá gói thầu đã ghi trong kế hoạch lựa chọn nhà thầu hoặc dự toán gói thầu được phê duyệt. Việc tuân thủ nghiêm các quy định này không chỉ giúp tối ưu hóa nguồn vốn đầu tư công tại các địa phương mà còn là thước đo trách nhiệm giải trình của người có thẩm quyền trước pháp luật.