Sáng 3/8, tại Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất, Quốc hội khoá XVI, Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn thừa ủy quyền Thủ tướng trình Quốc hội tờ trình dự án Luật sửa đổi, bổ sung Điều 6 và Phụ lục IV về danh mục ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện của Luật Đầu tư.

Đề xuất cấm kinh doanh "bóng cười"

Theo Bộ trưởng, việc sửa luật hướng đến mục tiêu cải thiện môi trường đầu tư, giảm bớt giấy phép con, giảm chi phí cho doanh nghiệp, xóa bỏ rào cản gia nhập thị trường, thúc đẩy phát triển kinh tế. Đặc biệt, việc sửa đổi luật còn nhằm tăng cường việc kiểm soát một số lĩnh vực nhạy cảm ảnh hưởng đến an ninh quốc gia, sức khỏe của người dân.

Nội dung sửa đổi quan trọng được Bộ trưởng Ngô Văn Tuấn đề cập là sửa đổi, bổ sung quy định về cấm đầu tư kinh doanh. Trong đó, cơ quan soạn thảo chỉ ra thực tế thời gian qua, tình trạng mua bán, sử dụng khí N2O (bóng cười) diễn biến phức tạp, gây nhiều hệ lụy đối với sức khỏe cộng đồng, tiềm ẩn nguy cơ phát sinh tệ nạn ma túy, ảnh hưởng đến trật tự an toàn xã hội.

“Mặc dù pháp luật hiện hành đã có các quy định về quản lý, sản xuất, kinh doanh và sử dụng khí N2O trong một số lĩnh vực, song các biện pháp này chưa đủ hiệu quả để ngăn ngừa tình trạng lạm dụng”, ông Tuấn nói.

Nghị quyết số 72 của Bộ Chính trị và Nghị quyết số 173 của Quốc hội đã có chủ trương cấm sản xuất, kinh doanh các loại khí, chất gây nghiện, gây tác hại cho sức khỏe. Tuy nhiên, N2O lại là loại khí được sử dụng hợp pháp trong một số hoạt động y tế, nghiên cứu khoa học, kiểm định.

Do vậy, để đảm bảo việc sử dụng hợp pháp khí N2O cho các hoạt động này, dự thảo luật đã sửa đổi, bổ sung cấm kinh doanh khí N2O để sử dụng cho con người qua đường hô hấp ngoài mục đích y tế, công nghệ thực phẩm và kiểm nghiệm, nghiên cứu khoa học vào khoản 1 Điều 6 của dự án Luật Đầu tư.

Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi cho biết cơ quan thẩm tra nhất trí với chủ trương tăng cường kiểm soát, ngăn chặn tình trạng lạm dụng khí N2O để giải trí nhằm bảo vệ sức khỏe cộng đồng, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội. Dù vậy, Ủy ban Kinh tế và Tài chính đề nghị Chính phủ tiếp tục rà soát, quy định rõ các trường hợp được loại trừ.

Cắt giảm loạt thủ tục hành chính và điều kiện kinh doanh

Nội dung quan trọng khác được trình Quốc hội là việc sửa đổi, bổ sung Danh mục ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện tại Luật Đầu tư. Theo đó, dự thảo luật tiếp tục cắt giảm thêm 2 ngành, nghề trong lĩnh vực công thương đồng thời bổ sung 1 ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện là hoạt động của cơ sở kinh doanh được ủy quyền cung cấp dịch vụ thị thực.

Theo Bộ trưởng Tài chính, đây là hoạt động kinh doanh dịch vụ liên quan đến việc thu thập, lưu giữ dữ liệu cá nhân, dữ liệu sinh trắc học của công dân Việt Nam và tiềm ẩn nhiều nguy cơ ảnh hưởng đến an ninh trật tự, an ninh quốc gia nên cần được quản lý chặt chẽ hơn.

Theo thống kê, danh mục ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện tại Phụ lục số 4 của Luật Đầu tư đã giảm từ 198 xuống còn 141 ngành, nghề. Việc cắt giảm 58 ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện và sửa đổi phạm vi của 16 ngành, nghề dự kiến sẽ cắt giảm được khoảng 786 điều kiện kinh doanh, 232 thủ tục hành chính, qua đó chi phí tuân thủ giảm khoảng 175 tỷ đồng mỗi năm.

Thời gian thực hiện thủ tục cũng giảm khoảng 7.500 giờ mỗi năm, góp phần tạo thuận lợi hơn cho người dân và doanh nghiệp trong hoạt động sản xuất kinh doanh, theo báo cáo của cơ quan chủ trì soạn thảo.

Về phương án cắt giảm ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện, Ủy ban Kinh tế và Tài chính thống nhất chủ trương nâng cao hiệu quả quản lý Nhà nước theo hướng chuyển mạnh từ tiền kiểm sang hậu kiểm, tạo lập môi trường đầu tư, kinh doanh thông thoáng, minh bạch.

Tuy nhiên, Chủ nhiệm Ủy ban Phan Văn Mãi cho biết một số ý kiến đề nghị tiếp tục rà soát, đánh giá kỹ lưỡng phương án cắt giảm, nhất là đối với các ngành, nghề liên quan trực tiếp đến quốc phòng, an ninh, trật tự, an toàn xã hội, sức khỏe cộng đồng, như: kinh doanh nước sạch (nước sinh hoạt), kinh doanh khí, kinh doanh tàu bay không người lái, kinh doanh khoáng sản, kinh doanh khai thác cảng biển, kinh doanh thiết bị phát tín hiệu của xe được quyền ưu tiên...

Theo các ý kiến, đây đều là các lĩnh vực có mức độ rủi ro cao, hậu quả vi phạm có thể nghiêm trọng, khó hoặc không thể khắc phục. Việc thay đổi phương thức quản lý chỉ nên thực hiện khi đã làm rõ tính khả thi, hiệu quả của cơ chế quản lý thay thế, bảo đảm triển khai theo lộ trình phù hợp, không phát sinh khoảng trống trong quản lý Nhà nước.